۱ – شاخص توصیف شغل ؛
۲- پرسشنامه رضایت شغلی مینه سوتا ؛
۳ – پیمایش شناخت شغل ؛
۴ – مقیاس عمومی شغل ؛
۵ – پیمایش رضایت شغل ؛
۶ – مقیاس خود ارزیابی سازمانی میشیگان .
مطالعات نشان می دهند که از میان مقیاس های مذکور ، پرسشنامه شاخص توصیف شغل که محققان در بیش از ۱۰۰ پژوهش از آن استفاده کرده اند ، با ۵ جزء مقیاس ( پرداخت ، ارتقاء سرپرستی ، همکاران و ماهیت کار ) . ار اعتبار بالغ بر ۰۸۰/۰ برخوردار بوده است ( کوک ^[۸۰]و دیگران ، ۱۹۹۰ ، ص ۳۵ ) .
۲-۶- ابعاد رضایت شغلی
چندین محقق و صاحب نظر ( اسمیت ، کندال ، هولین ، ۱۹۶۹ ) ، استدلال می کنند که رضایت از شغل در واقع مصرف چندین گرایش مرتبط می باشد ، بنابراین موقعی که درباره رضایت صحبت می کنیم باید تعریف کنیم (( رضایت از چه ؟ )) اسمیت و دیگران می گویند که پنج بعد شغلی معرف خصوصیات برجسته شغل است که افراد درباره آنها عکس العمل های انفعالی نشان می دهند .

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

خود شغل ؛ قلمرو و وظایفی که کارکنان انجام می دهند جالب می باشد و فرصتهایی برای یادگیری و پذیرش مسولیت فراهم می سازد .
حقوق و دستمزد؛ میزان حقوق دریافتی ، برابری ادراکی در مورد حقوق و روش پرداختی .
فرصت ارتقاء ؛ دسترسی به فرصتهای واقعی برای پیشرفت .
سرپرستی ؛ توانایی های فنی و مدیریتی سرپرستان و ملاحظاتی که سرپرستان برای علائق کارکنان نشان می دهند .
همکاران ؛ میزان دوستی ، صلاحیت فنی و حمایتی که همکاران نشان می دهند ضمن اینکه ابعاد دیگری در زمینه رضایت از شغل شناخته شده است .
۲-۷-ماهیت رضایت شغلی :
مطالعات نشان می دهد که همه ساله ، بسیاری از شرکتها و سازمان ها از جمله آی بی ام ، پیمایشهای افکار سنجی را در خصوص احساس و نگرش کارکنان درباره شغلشان انجام می دهند . افزایش رضایت شغلی در این شرکت میزان ترک خدمت را به حداقل رسانده ، موجب کسب وجهه و موقعیت یابی گردیده است .
رضایت شغلی یکی از مهمترین متغیرهای تحقیق در رفتار سازمانی و همچنین متغیر محوری در تحقیقات و تئوری های سازمانی است .
یکی دیگر از صاحب نظران ( رز^[۸۱] ، ۲۰۰۱ ، ص ۴۸ ) رضایت شغلی را یک مفهوم چندوجهی می داند که شامل ابعاد درونی و بیرونی است . منابع رضایت درونی به ویژگی های شخصیتی فرد بر میگردند ، مانند توانایی ابتکارعمل و برقراری ارتباط باسرپرستان که به آن ها جنبه های کیفی شغل می گویند . منابع رضایت درونی ، اقتضایی و وابسته به شرایط محیطی هستند ، مانند پرداخت ، ارتقا یا امنیت شغلی . تفاوت واحدهای سازمانی از نظر میزان رضایت شغلی را می توان نشانه وجود نقاط بالقوه مشکل زا دانست ( ولف ^[۸۲]، ۲۰۰۱ ، ص ۵۰ ) .
۲-۸-اهمیت رضایت شغلی
اهمیت مطالعه و بررسی رضایت شغلی را از ابعاد مختلف می توان مرور نمود : در تمامی سازمان ها و موسسات ، علاقه ی خاصی به بررسی رضایت شغلی صورت می گیرد و لذا رضایت شغلی به عنوان موضوعی مشترک در تمام سازمان ها تلقی می شود . آگاهی از میزان نگرش کارکنان نسبت به شغل شان در همه موسسات مهم محسوب می گردد . مدیران ، در زمان گزینش و استخدام افراد ، تنها در پی داوطلبانی بر نمی آیند که از توانایی ها ، تجربه و انگیزه های لازم برخوردار باشند ؛ بلکه به نظام ارزشی آنان که متناسب با ارزش سازمان باشد ، نیز توجه دارند . از سوی دیگر مدیران در حین کار نیز ، به نگرش کارکنان و میزان رضایت شغلی آن ها تاکید دارند ( لیو^[۸۳] و همکاران ، ۲۰۰۴ ) . بررسی و تحلیل رضایت شغلی دغدغه ی تمامی دانشمندان علوم انسانی است و مطالعه ی آن به عنوان مبحثی میان رشته ای تلقی می شود . اهمیت این موضوع موجب آن گردیده است که صاحب نظران از زوایای متعدد : روان شناسی ، جامعه شناسی ، مدیریت و علوم تربیتی ، به تبعیین ابعاد گوناگون رضایت شغلی بپردازند و این مهم باعث تنوع روی کردها و کثرت تولیدات علمی در تحلیل رضایت شغلی گردیده است . از نظر روش شناسی تحقیق ، در برخی حوزه ها ، رضایت شغلی به عنوان متغیر وابسته و در بعضی دیگر ، مطالعات ، به عنوان متغیر مستقل در نظر گرفته شده است . در حالت نخست ، محققان سعی در تحلیل و شناسـایی عوامل موثر فردی ، شغلی ، سازمـانی واجتماعی در شکل گیری و چگونگی رضایت شغلی دارند . عمده دل مشغولی در این بخش ، میزان تاثیر و چگونگی آن را در میزان رضایت شغلی کارکنان مورد آزمون است . در حالت دوم ، دانشمندان ، در جهت بررسی و مطالعه ی اثرات و پی آمدها ی رضایت شغلی در سطوح مختلف فردی ، سازمانی و اجتماعی تلاش می کنند .
بررسی و شناخت رضایت شغلی از ابعاد گوناگون مورد توجه محققان بوده است . برخی به اثبات آن ( اشنایدر^[۸۴] و داچلر^[۸۵] ، ۱۹۷۸؛استاووراس^[۸۶] ، ۱۹۸۵) ، بعضی دیگر به اهمیت آن با سایر عوامل هم چون غیبت ( هاکت ^[۸۷]. گیون ^[۸۸]، ۱۹۸۵ ؛ هالین^[۸۹] ، ۱۹۹۱ ) . ترک خدمت ( کارستن^[۹۰] و اسپکتر ، ۱۹۸۷ ) ، عملکرد ( لافالدانو^[۹۱] و موچنیسکی ^[۹۲]، ۱۹۸۵ ؛ آستروف^[۹۳] ، ۱۹۹۲ ؛ پودساکف ^[۹۴]و ویلیامز^[۹۵] ، ۱۹۸۶ ) پرداخته اند ( دیویس^[۹۶] ، ۲۰۰۴ ) . یکی از متغیرهای اصلی و مهم مرتبط با تصمیم گیری کارکنان ، مبنی برماندن یاترک خدمت رضایت شغلی است ( هاگدوان^[۹۷] ، ۱۹۹۶ و ۱۹۹۸ ؛ ایساک^[۹۸] ، ۱۹۹۷ ، مالام ^[۹۹]، ۱۹۹۶ ، مک برایدوماندی^[۱۰۰] و تانل^[۱۰۱]، ۱۹۹۲ ؛ نیونهایس ^[۱۰۲]، ۱۹۹۴ و اسمارت^[۱۰۳] ، ۱۹۹۰ ) ( بریورو^[۱۰۴] همکار ، ۲۰۰۳ الف ) .
رفتار سازمانی میان فرهنگی مطالعه و تجزیه و تحلیل فرایندهای تیمی و رفتارهای فردی براساس مشخصات و چارچوب های فرهنگی و ملی می باشد که مشخصات فرهنگی به مثابه ی نقش مهم در نحلیل فوق تلقی می گردد و فرهنگ به عنوان متغیر مستقل و واسط ( میانجی ) در ارتباط با موضوعات رفتاری سازمانی بررسی می شود ( تسیوئی و همکاران ، ۲۰۰۷ ) . تحقیقات میان فرهنگی ، معرف آن است که چگونه فرهنگ ، در ارتباط با پدیده های خرد سازمانی ( برای مثال انگیزش ، شناخت و احساسات و هیاجانات ) ، سطح میان سازمانی (برای مثال تیم­ها، رهبری و مذاکره) و سطح کلان سازمانی (برای مثال فرهنگ­سازمانی ، ساختار سازمانی )بوده و همچنین فرهنگ چه تاثیری در چگونگی روابط متقابل بین سطوح سه گانه ی مذکور بایکدیگر دارد ( گلفاند^[۱۰۵] و همکاران ، ۲۰۰۷ ؛ به نقل قول اززکی ، ۱۳۸۶ ) .
۲-۹- عوامل موثر بر رضایت شغلی کارکنان
عوامل موثر بر رضایت شغلی کارکنان ، به طور کلی در ۲دسته اصلی طبقه بندی شده اند :
نخست : عوامل محیطی شغل و مرتبط با شغل که مهمترین تاثیر را بر رضایت شغلی دارند و شامل چگونگی رفتار افراد ، ماهیت وظایف شغلی ، ارتباط با سایر افراد در محیط کار و پاداش ها می باشد .
دوم : عوامل فردی که افراد با خود به شغلشان منتقل می نمایند ، مانند تجارب قبلی فرد و شخصیت .
هر دو دسته عوامل در مبحث رضایت شغلی از یکدیگر تاثیر پذیرند . تناسب میان شغل و شاغل در رضایت شغلی کارکنان عاملی مهم به شمار می رود ( کریستوف^[۱۰۶] ، ۱۹۹۶ ، ص ۱۵ ) .
۲-۱۰-عوامل محیطی رضایت شغلی :
۲-۱۰-۱– نظریه ویژگی های شغلی : بسیاری از محققان عقیده دارند که مشاغل ساده و تکراری در خطوط منتاژ سنتی ، ذاتا خسته کننده هستند و نارضایتی ایجاد می کنند ( هالین و بلود^[۱۰۷] ، ۱۹۹۹ ، ص ۳۲ ) . بسیاری از مدافعان طراحی مجدد شغل به توسعه و گسترش موضوع رضایت شغلی در جهت طراحی مجدد شغل اعتقاد دارند ( هرزبرگ ، مانستر^[۱۰۸] و سیندر من^[۱۰۹] ، ۱۹۸۵ ، ص ۱۰ ) . ایجاد رضایت شغلی می تواند با تغییر در ویژگی های وظایف شغلی افراد به وجود آید . ویژگی های شغل به محتوا و ماهیت وظایف مربوط می شوند . مشهورترین نظریه در خصوص ویژگی های شغل ، تئوری ویژگی های شغلی است ( هاکمن^[۱۱۰] و اولدهام ^[۱۱۱]، ۱۹۸۰ ، ص ۳ ) . در این تئوری طراحی مشاغل را می توان به گونه ای انجام داد که کارکنان از شغل خود احساس رضایت داشته باشند . در به کارگیری این روش ، صاحب نظران معتقدند که از طریق غنی کردن عناصر معینی از مشاغل می توان در تغییر حالات روانی افراد موثر بود و اثربخشی شاغلان را افزایش داد ( رابینز ، ۱۹۸۸ ، ص ۴۲ ) .
۲-۱۰-۲-محدودیت سازمانی : شرایط محیط کاری که مانع عملکردشغلی کارکنان می گردد ، اصطلاحا محدودیت های سازمانی ( موانع سازمانی ) نامیده می شوند . این محدودیت ها شامل بسیاری از جنبه های شغلی ، مانند افراد و محیط کار فیزیکی می گردند ( پیتر ، کونورد و رادلف ، ۲۰۰۰ ، ص ۱۵ ) . با بهره گرفتن از تکنیک وقایع حساس زمینه ها و محدودیت ها را دسته بندی نمودند . آنهااز ۶۲۰ کارگر در خصوص تجارب آنها در زمینه محدودیت های سازمانی در محیط کار تحقیق به عمل آوردند . تجزیه و تحلیل محتوایی پاسخ ها که مشتمل بر ۸ قلمرو بوده است ، در جدول شماره ۲ نشان داده شده است :

محدودیت ها

شرح محدودیت ها

اطلاعات مرتبط با کار

اطلاعات مورد نیاز مشاغل

ابزار و تجهیزات

ابزار و تجهیزات ضروری برای انجام دادن کار

مواد اولیه و عرضه آن

مواد اولیه و عرضه ضروری آنها در کار

حمایت بودجه ای

منابع مالی مورد نیاز برای خرید منابع مورد نیاز شغل

خدمات مورد نیاز و کمک به سایرین

نوع

ویژگی

مقیاس رضایت/عدم­رضایت شغلی

رضایت شغلی کلی

مناسب برای ارزیابی رضایت کلی و محیط­های آموزشی
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

مقیاس رضایت کلی از شغل

رضایت شغلی کلی

مناسب برای ارزیابی رضایت کلی از شغل

پرسشنامه ارزیابی سازمانی میشیگان

رضایت شغلی کلی

مناسب برای پرسشنامه ­های طولانی و تشریحی

پیمایش رضایت شغلی

رویکرد چهریزه­ای

پایایی و روایی مناسب، بسیار رایج

نمایه­ی توصیفی شغل

رویکرد چهریزه­ای

محدود به پنج جنبه شغلی

پرسشنامه رضایت مینه­سوتا

رویکرد چهریزه­ای

بسیار خاص و دقیق، ۱۵ تا ۲۰ دقیقه زمان برای تکمیل

پیمایش تشخیصی شغل

رویکرد چهریزه­ای

مطالعه تأثیرات ویژگی­های شغل

سید محمد میرکمالی، بر مبنای مطالعات و تحقیقات فراوان در زمینه رضایت شغلی- به خصوص در حوزه مدیریت و مدیریت آموزشی- و همچنین بررسی ابزارهای موجود، با توجه به فرهنگ و خصوصیات بومی جامعه ایرانی، پرسشنامه­ای جهت اندازه ­گیری و سنجش میزان رضایت شغلی طراحی و تدوین کرد و در مطالعاتی در این زمینه نیز اجرا کرد. توجهات خاصی به این پرسشنامه در ایران شده است و تحقیقاتی متفاوتی نیز جهت گردآوری داده ­های پژوهششان آن را بکار بستند (برای مثال: نارنجی ثانی، ۱۳۸۶). در هر صورت، این پرسشنامه نیز از رویکرد چهریزه­ای برای اندازه ­گیری رضایت شغلی استفاده کرده است و شامل هفت مؤلفه در قالب ۶۲ گویه می­ شود. این پرسشنامه، ابزاری است که پژوهش حاضر جهت گردآوری داده ­ها از آن استفاده کرده است.

۲-۴٫ استرس شغلی

۲-۴-۱٫ توصیف و تشریح استرس

۲-۴-۱-۱٫ ریشه‌های فیزیولوژیکی مفهوم استرس

واژه­ی استرس (Stress) از ریشه لاتینی Stringere نشأت گرفته است. استرس به عنوان یک پدیده­ فیزیولوژیکی و روان‌شناختی در سال ۱۸۶۷، زمانی که برنارد^[۵۹] اظهار می­دارد که تغییرات خارجی در محیط یک ارگانیسم زنده می ­تواند برای رشد آن مخل باشد و جهت رشد آن ارگانیسم محیط داخلی باید ثابت باقی بماند، تعریف خاصی به خود گرفته است (سلیه^[۶۰]، ۱۹۷۴). اما، هانس سلیه کسی است که اصطلاح استرس را برای نخستین بار در سال ۱۹۳۶ بکار برده است و طی تحقیقات بسیار گسترده خود در مورد استرس (۱۹۸۲-۱۹۳۰)، نقش آن را در بیماری­های جسمی روشن ساخته و اصطلاح استرس را شهرت بیشتری بخشید. از مفهوم استرس در حوزه ­های گوناگون تعاریف مختلفی شده است. حوزه ­های مهندسی، پزشکی، روانشناسی، فیزیولوژی، و … هرکدام تعاریف خاص خود را از استرس ارائه داده­اند که همه آن‌ ها با هم متفاوت هستند. واژه­نامه آمریکایی آکسفورد (۱۹۸۰) استرس را با عنوان تأکید، فشار مضاعف، یا تنش یا زیاد کشیدن تعریف می‌کند. اما یک فیزیولوژیست کانادایی با نام هانس سلیه برای اولین بار استرس را در بافت پزشکی مورد مطالعه قرار داد. سلیه با بیان این نکته که تعداد کمی از افراد وجود دارند که مفهوم استرس را مشابه تعریف کنند، اظهار می­دارد که افراد گوناگون به شیوه ­های متفاوتی استرس را در زندگی‌شان تجربه می­ کنند: افرادی که فعالیتشان کسب و کار است به استرس به عنوان یک خنثی­ساز یا یک تنش احساسی فکر می­ کنند، مأموران کنترل آلودگی هوا به عنوان مشکلی در غلظت هوا به آن نگاه می‌کنند، و یک ورزشکار به عنوان تنش عضلانی آن را در نظر می­گیرد (سلیه، ۱۹۸۰، ص. vii).
طبق نظر سلیه، یک جنبه مهم استرس موقعیت­های متفاوتی است که می ­تواند در پی داشته باشد، موقعیت­هایی مانند ترس، درماندگی، تلاش، درد، و حتی موفقیت. همین امر منجر به ارائه تعاریف گوناگونی از استرس شده است که هرکدام از آن‌ ها یک جنبه را مورد نظر قرار داده­اند (کوردن^[۶۱]، ۱۹۹۷). جامع­ترین مدل موجود در مورد استرس مدل زیستی-روانی-اجتماعی^[۶۲] است که در این مدل استرس شامل سه جزء می­ شود: یک جزء خارجی یا بیرونی، یک جزء درونی، و تعاملی که بین این دو جزء به وجود می ­آید (کوردن، ۱۹۹۷). طبق نظر سلیه همه عکس­العمل­های مرتبط با استرس مضر و برای سلامتی خطرناک نیستند (سلیه، ۱۹۷۴). برخی از آن‌ ها موجب اضطراب و ترس می­شوند و برخی از آن‌ ها نیز محرکی برای رشد و تجارب مثبت هستند.

۲-۴-۱-۲٫ تعاریف استرس

استرس واژه­ای است که دارای مفاهیم و کاربردهای متفاوتی است و تا کنون محققان زیادی سعی به تعریف آن کرده ­اند (برای مثال سلیه، ۱۹۵۶؛ ولف و گودل، ۱۹۶۸؛ کوفر و آپلی، ۱۹۶۴؛ لازاروس، ۱۹۶۶؛ مک­گراس، ۱۹۷۰؛ کوکس، ۱۹۷۸؛ سپیلبرگ، ۱۹۷۹؛ رایال و سینق، ۱۹۹۶) که هر کدام از آن‌ ها جنبه­ خاصی از استرس را در نظر داشته اند (نایاک^[۶۳]، ۲۰۰۸). این عبارت را می­توان از جنبه­ های گوناگونی تعریف کرد. دو حوزه­ اجتماعی و روانشناسی، مهم­ترین حوزه­ هایی هستند که می­توان پدیده استرس را در آن‌ ها تعریف کرد. اما اغلب مردم زمانی که در مورد استرس صحبت می­ کنند معمولاً منظورشان فشاری است که به دلیل وجود یک موقعیت احساس می­ کنند. به طور کلی، مک­گراس^[۶۴] و سلیه هر دو به استرس به عنوان یک نوع عدم تعادل میان محیط و فرد نگاه کرده ­اند. استرس زمانی اتفاق می­افتد که ناهماهنگی قابل ملاحظه­ای میان تقاضاهای محیطی و پاسخ­های ارگانیسم زنده به وجود آید (باکینگهام^[۶۵]، ۲۰۰۴ به نقل از مک­گراس، ۱۹۹۴). در هر صورت، مک­گراس تعاریف موجود از استرس را در چهار گروه قرار می­دهد (باکینگهام، ۲۰۰۴):
الف) تعاریف موقعیت­مدار که بر روی طبقات خاص از موقعیت­ها تأکید دارند؛
ب) تعاریف پاسخ­مدار که معطوف به عکس­العمل­هایی هستند که به تقاضاهای محیطی نشان داده می­شوند؛

جهت تعیین اعتبار علمی قسمت الف و ب پرسش نامه محقق ساخته از شیوه اعتبار محتوی^[۸۸] استفاده شد.بدین صورت که با بهره گرفتن از مقالات،متون و سایر منابع موجود و با راهنمایی اساتید محترم راهنما و مشاور،پرسش نامه نهایی تهیه و جهت نظرخواهی در اختیار ۱۴ نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی گیلان قرار گرفت و پس از اعمال نظرات و انجام اصلاحات تکمیلی پرسش نامه نهایی تنظیم گردید.
تعیین اعتماد علمی یا پایایی ابزار
پایایی این پرسش نامه در پژوهش ها مورد بررسی قرار گرفته است.به عنوان مثال ویدیانتو و مک موران(۶۲) روایی صوری این پرسش نامه را بسیار بالا ذکر کرده اند. پایایی فرم اصلی این پرسش نامه به روش تنصیف برابر با ۷۲/۰ و مقدار آلفای کرونباخ ان برابر با ۷۱/۰ محاسبه شده است(۳۸).کیم و همکاران،در کره آلفای کرونباخ بیش از ۹/۰ را به دست آوردند.در ایران هم در پژوهش قاسم زاده و همکاران ۱۳۸۶ آلفای کرونباخ ۸۸۳/۰ به دست آمد(۳۷).براساس نتایج مطالعه درگاهی(۲۹) پایایی آن قابل قبول و برابر۸۸/۰ ذکر شده است.علوی و همکاران(۴۴) در پژوهش خود برای تعیین ویژگی های روان سنجی نسخه فارسی آزمون اعتیاد به اینترنت یانگ روایی همگرا و محتوایی،بازآزمایی (۸۲/۰=r)،همسانی درونی (۸۸/۰=α) و تصنیف (۷۲/۰=r) محاسبه شد.بهترین نقطه برش بالینی این پرسش نامه ۴۶ بود.

روش گردآوری داده ها
ابزار گردآوری داده ها در این مطالعه پرسش نامه بود که در یک مرحله در سطح دانشکده های مختلف دانشگاه علوم پزشکی گیلان در میان واحد های مورد پژوهش توزیع گردید.پژوهشگر و دو نفر همکار که با هدف پژوهش و روش نمونه گیری کاملاً آشنا بودند پس از دریافت معرفی نامه ازمعاونت تحقیقات و فناوری و ارائه ی آن به مسئولین دانشکده های مختلف تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی گیلان و کسب اجازه از مسئولین دانشکده های مختلف وابسته به دانشگاه علوم پزشکی گیلان در شهر رشت و بیان اهداف تحقیق برای آنها،تعداد ۵۹۲ نمونه که واجد شرایط تحقیق را به روش تصادفی سیستماتیک انتخاب کردند.پژوهشگر با مراجعه به اداره آموزش دانشکده های مختلف تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی گیلان لیست دانشجویان را به ترتیب حروف الفبا و ترم تحصیلی آنان دریافت نموده و براساس جدول اعداد تصادفی نسبت به انتخاب نمونه های مورد نیاز برای مطالعه اقدام نمود.پس از مشخص شدن نمونه ها،ضمن هماهنگی با آموزش هر دانشکده با بهره گرفتن از فرصت استراحت بین کلاس های درسی و یا مراجعه به بیمارستان ها و مراکز آموزشی درمانی تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی گیلان تکمیل پرسش نامه ها انجام شد.بدین ترتیب که بعد از معارفه،اهداف پژوهش،نحوه تکمیل پرسش نامه،توضیح در مورد سوالات و گزینه های پرسش نامه،اختیاری بودن مشارکت در پژوهش و محرمانه بودن اطلاعات به نمونه ها یادآوری گردید و سپس پرسش نامه ها در اختیار آنان قرار داده شد.پژوهشگر آنها را تنها گذاشت تا آزادانه به سوالات پاسخ دهند اما در صورت درخواست آنها در کنارشان می ماند.در غیر این صورت در مراحل تکمیل پرسش نامه به صورت مرتب به آنها مراجعه می کرد تا مشکلات احتمالی آنها را رفع نماید.پرسش نامه تکمیل شده در طی همان روز از واحدهای مورد پژوهش جمع آوری شد.مدت زمان تقریبی تکمیل پرسش نامه توسط هر کدام از واحدهای مورد پژوهش ۲۰ دقیقه بود. جمع آوری داده ها به مدت دو ماه از ۱۵ آبان ماه تا ۱۵ بهمن ماه ۱۳۹۱ انجام گرفت.
روش های تجزیه و تحلیل داده ها و روش های آماری
یافته های پژوهش بر حسب نوع متغیرها،کمی و کیفی می باشند.بدین ترتیب که سن،معدل،سن شروع استفاده از کامپیوتر،سن شروع استفاده از اینترنت و مدت زمان هر بار اتصال به اینترنت به صورت متغیر “کمی- پیوسته” و ترم تحصیلی به صورت متغیر “کمی- گسسته” در نظر گرفته شدند.متغیرهای جنس،وضعیت تاهل،رشته،مقطع،ترم،محل زندگی،محل اسکان دانشجو،وضعیت اشتغال والدین،وضعیت اشتغال دانشجو،میزان تحصیلات والدین، سابقه بیماری روحی(افسردگی،هراس اجتماعی،وسواس،اضطراب) و اعتیاد به سیگار و سایر مواد ،هدف استفاده،چگونگی استفاده از اینترنت،وسیله اتصال، بخش مورد استفاده از نوع “کیفی- اسمی” و میزان درآمد خانوار، میزان آشنایی با کامپیوتر،میزان آشنایی با اینترنت و اعتیاد به اینترنت از نوع “کیفی- رتبه ای” هستند.
جهت تجزیه و تحلیل،داده های جمع آوری شده پس از کدگذاری وارد نرم افزار نسخه ۱۶SPSS شده و با بهره گرفتن از آمار توصیفی و استنباطی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت..به منظور دسته بندی و خلاصه نمودن داده ها از آمار توصیفی مانند جدول توزیع فراوانی، میانگین و انحراف معیار استفاده شد.ابتدا با بهره گرفتن از آزمون کولموگروف اسمیرنوف،مشخص شد که داده ها از توزیع نرمال پیروی نمی کنند.جهت بررسی ارتباط و معنی داری عوامل فردی اجتماعی،نحوه استفاده و اعتیاد به اینترنت با توجه به توزیع غیر نرمال داده ها،جهت مقایسه توزیع شاخص ها در دو گروه معتاد به اینترنت و سالم از آزمون نان پارامتریک من-ویتنی یو تست،کروسکال والیس ،کای اسکوئر،ضریب همبستگی اسپیرمن و رگرسیون لجستیک رتبه ای استفاده شد. سطح معنی داری در همه آزمون ها ۰۵/۰ در نظر گرفته شد.سن،جنس و معدل به عنوان متغیرهای زمینه ای و سابقه بیماری روحی(افسردگی،هراس اجتماعی،وسواس،اضطراب) و اعتیاد به سیگار و سایر مواد به عنوان متغیر مداخله گر،اعتیاد به اینترنت متغیر وابسته و سایر عوامل فردی – اجتماعی و عوامل مربوط به نحوه استفاده به عنوان متغیرهای مستقل در نظر گرفته شدند.
جهت تعیین شدت ارتباط متغیرهای کمی با یکدیگر از ضریب همبستگی اسپیرمن^[۸۹] به شرحی که در ذیل آمده استفاده شد:
۲۵/۰ – ۰ = همبستگی خیلی ضعیف،۴۹/۰ – ۲۶/۰ = همبستگی ضعیف
۶۹/۰ – ۵۰/۰ = همبستگی زیاد،۱ – ۷/۰ = همبستگی خیلی زیاد
ملاحظات اخلاقی
در این پژوهش پژوهشگر با رعایت نکات اخلاقی ذیل،مطالعه خود را انجام داد:
۱-مراجعه به محیط پژوهش با معرفی رسمی از سوی دانشگاه علوم پزشکی گیلان و پس از تایید کمیته اخلاق انجام شد.
۲-اهداف پژوهش به واحدهای مورد بررسی و مسئولین محیط های پژوهش توضیح داده شد،
۳-به واحدهای مورد پژوهش جهت شرکت در پژوهش و کسب رضایت از آنها برای مشارکت در این مطالعه حق انتخاب داده شد.
۴-به واحدهای مورد پژوهش اطمینان داده شدکه کلیه اطلاعات کسب شده از افراد محرمانه خواهد ماند.
۵-جهت تضمین محرمانه بودن کلیه اطلاعات کسب شده از افراد مورد پژوهش در ابزار گردآوری داده ها نام و نام خانوادگی افراد قید نشد.
۶- نتایج به افراد مورد پژوهش و مسئولین دانشگاه ارائه شد.
۷-آموزش و اطلاع رسانی در مورد اعتیاد به اینترنت به افراد مورد مطالعه داده شد.
۸-تشکر و قدردانی از تمامی دانشجویان شرکت کننده در این پژوهش و هم چنین مسئولین مربوطه که محققین را در اجرای این پژوهش یاری نمودند به عمل آمد.
فصل چهارم
یافته های پژوهش
در این فصل اطلاعات گردآوری شده پس از تجزیه و تحلیل آماری در قالب ۱۴ جدول بر اساس اهداف پژوهش تدوین گردیده است.
جداول شماره ۲ -۱ مشخصات فردی-اجتماعی و نحوه استفاده از اینترنت را نشان می دهند.
جداول۵-۳ در ارتباط با هدف اول پژوهش “تعیین وضعیت اعتیاد به اینترنت در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی گیلان بر حسب مشخصات فردی-اجتماعی” تنظیم شده است.
جداول ۷-۶ در ارتباط با هدف دوم پژوهش یعنی “تعیین ارتباط وضعیت اعتیاد به اینترنت و نحوه استفاده از آن در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی گیلان” تنظیم شده است.
جداول شماره ۱۳-۸ در ارتباط با هدف سوم پژوهش “تعیین نحوه استفاده از اینترنت بر حسب مشخصات فردی-اجتماعی” تنظیم شده است.
جدول شماره ۱۴ در ارتباط با هدف چهارم پژوهش” تعیین پیش بینی کننده های وضعیت اعتیاد به اینترنت در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی گیلان با کنترل مشخصات فردی-اجتماعی” تنظیم شده است.
جدول شماره۱ : توزیع واحدهای مورد پژوهش بر حسب مشخصات فردی-اجتماعی

مشخصات فردی- اجتماعی

فراوانی

تعداد
درصد

سن(سال)

میانگین و انحراف معیار

۴۱/۲۲ ± ۴۶/۳ (۴۲-۱۸)

جنس

مرد

۲۰۱

فرضیه سوم: اثر منفی کیفیت گزارشگری بر آثار سیاست های تقسیم سود، در شرکتهای در حال رشد نسبت به دیگر شرکت ها قوی تر است.
۱-۷ متغیرهای پژوهش
همان­طور که پیش­تر اشاره شد درپی یافتن رابطه­ معنادار بین سه گروه اطلاعات در یک جامعه هستیم این متغیرها به شرح زیر می­باشند:
۱-۷-۱ متغیرهای مستقل
آن متغیری است که محقق تاثیر آن را بر سایر متغیرها مورد سنجش قرار می دهد که متغیر مستقل در این پژوهش به شرح زیر است :
۱-۷-۱-۱ کیفیت گزارشگری(
Quality Reporting)
توان صورت­های مالی درانتقال اطلاعات عملیات شرکت­ و به طور خاص پیش ­بینی جریان­های نقدی­مورد انتظار آن ­به­ سرمایه ­گذاران. بر مبنای این نظر که اقلام تعهدی، ارزش اطلاعاتی سود را با کاهش اثر نوسانات ناپایدار در جریان­های نقدی بهبود می­بخشد (دیچاو و دیچِِِِِِِِو^[۸]، ۲۰۰۲؛ امسی نیکلز^[۹]، ۲۰۰۲)، در این پژوهش کیفیت اقلام تعهدی سرمایه در گردش به عنوان جانشین کیفیت گزارش­گری مالی درنظرگرفته می­ شود.
۱-۷-۲ متغیر وابسته
متغیر وابسته، متغیری است که متغیر مستقل بر روی آن اثر می کنند که در این پژوهش متغیر سرمایه ­گذاری به عنوان متغیر وابسته شناخته می­ شود که خود به سه دسته به شرح زیر می­باشد .
۱-۷-۲-۱ سرمایه ­گذاری کل(Total Investment)
در این پژوهش مجموع سرمایه ­گذاری تحقیق و توسعه و سرمایه ­گذاری سرمایه­ای می­باشد.
۱-۷-۲-۲ سرمایه ­گذاری تحقیق و توسعه(R&D Investment)
تحقیق وتوسعه هرگونه فعالیت منسجم و خلاق در جهت افزایش سطح دانش مربوط به انسان، فرهنگ، جامعه و استفاده از این دانش برای کاربردهای جدید است (علی احمدی۱۳۷۷). به بیانی دیگر، تحقیق و توسعه، فرایند تبدیل اندیشه­ها به تولیدات جدید و با کیفیت تر شدن تولیدات موجود است.(جفری^[۱۰] ،۱۹۸۹) تحقیق و توسعه سهمی از مخارج بنگاههای اقتصادی و دولت هستند که صرف انجام کارهای پژوهشی و تولید فن­آوری­های جدید یا کالاهای جدید می­شو د.(جباری،۱۳۸۶)

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۱-۷-۲-۳ سرمایه ­گذاری سرمایه­ای (Capital Investment)
سرمایه ­گذاری عبارت است از تبدیل وجوه مالی به یک یا چند نوع دارایی، که برای مدتی در زمان آتی نگهداری خواهد شد. واژه سرمایه ­گذاری می ­تواند دامنه وسیعی از فعالیت­ها را شامل شود. این واژه می ­تواند شامل سرمایه گذاری در گواهی سپرده ، اوراق قرضه، سهام عادی یا صندوق های مشترک سرمایه ­گذاری باشد، اگرچه کسانی که به صورت حرفه ای به سرمایه ­گذاری می­پردازند از دارایی­ هایی دیگری از قبیل گواهی خرید، برگ خرید وفروش سهام ، اوراق قابل تبدیل و دارایی هایی مشهود مانند طلا واشیای قیمتی ، برای انجام سرمایه ­گذاری استفاده می­ کنند. سرمایه ­گذاری می ­تواند دارای درجات مختلف ریسک پذیری باشد و هر فردی می ­تواند با توجه به شرایط خود از تصمیمات سرمایه ­گذاری استفاده کند(تهرانی ونوربخش،۱۳۸۲)
۱-۷-۳ متغیر کنترل
در یک پژوهش، اثر تمام متغیرها را بر یکدیگر نمی­ توان به طور همزمان مورد مطالعه قرار داد. بنابراین پژوهشگر اثر برخی از متغیرها را کنترل نموده، آن ها را خنثی می کند. متغیرهای زیر در این پژوهش متغیر کنترلی هستند.
۱-۷-۳-۱ تقسیم سود ( Dividend)
به مقدار سودی که شرکت تقسیم می­ کند و به طور نقدی به دست سهام­دار می­رسد. این­که چه میزان از سود تحقق یافته هر سهم به صورت نقدی توزیع شود و چه میزان در شرکت باقی بماند تصمیمی است که در مجمع عادی سالیانه توسط هیات مدیره به مجمع پیشنهاد داده می­ شود و سپس به تصویب سهامداران می­رسد.
۱-۷-۳-۲ کیو توبین(Tobinq)
شاخص کیو توبین یکی از شاخص های سنجش ارزش است و یکی از معتبرترین شاخص های عملکرد شرکت­هاست. الگوی کیوی توبین در سال ۱۹۶۹ توسط جیمز توبین با عنوان نسبت ارزش بازار به هزینه جایگزینی سرمایه توبین ارائه شد. جیمز توبین نظریه کیو توبین به عنوان شاخصی برای پیش بینی اینکه آیا وجوه سرمایه گذاری شده افزایش و کاهش خواهند یافت معرفی کرد.(عزیزی،درویشی ،۱۳۹۰)
۱-۷-۳-۳ اندازه شرکت( Size)
برای سنجش اندازه شرکت از لگاریتم داراییهای ابتدای دوره استفاده می­کنیم.
۱-۷-۳-۴ دارایی های ثابت مشهود( Tangibility )
این متغیر نشان دهنده اموال، ماشین آلات وتجهیزات و کلیه دارایی­ های ثابت شرکت می باشد .
۱-۷-۳-۵ اهرم مالی (Leverage)
پژوهش­های مالی اهرم را به عنوان میزان بدهی که به منظور منابع مالی مورد نیاز برای کسب دارایی بدست می ­آید، تعریف کرده اند.
۱-۷-۳-۶ جریان نقد عملیاتی (Cash Flow Opration)
جریان نقد حاصل از فعالیتهای عملیاتی درصورت جریان نقد را جریان نقد عملیات می­نامیم.
۱-۷-۳-۷ سن شرکت(Age)
این متغیر نشان دهنده تعداد سال­های سپری شده از بدو تاسیس شرکت می­باشد.
۱-۷-۳-۸ چرخه عملیاتی ( Cycle of Opration)
این چرخه میانگین دوره گردش عملیات و میانگین دوره دریافت وجوه برای فروش می­باشد
۱-۷-۳-۹ وجوه نقد (Cash)
این متغیر نشان می­دهد که چند درصد از دارایی های شرکت به صورت نقد نگه داری می شوند.
۱-۷-۳-۱۰ نرخ بازده دارایی(ROA)
برخی از تحلیل­گران این نسبت را شاخص نهایی برای تشخیص کفایت و کارایی مدیریت در اداره امور واحد تجاری می­دانند.نسبت مزبور بازدهی است که شرکت برای کلیه سرمایه ­گذاران و اعتباردهندگان تحصیل کرده است .
۱-۸ روش پژوهش
این پژوهش ازنظر ماهیت و محتوا از نوع همبستگی است، که با بهره گرفتن از داده ­ها ثانویه مستخرج از صورت­های مالی شرکت­ها­­­ی پذیرفته شده در سازمان بورس اوراق بهادار به تحلیل رابطه همبستگی می ­پردازد. انجام این پژوهش در چارچوب استدلال قیاسی- استقرایی صورت خواهد گرفت. علت استفاده از روش همبستگی کشف رابطه بین متغیرهاست. پژوهش همبستگی یکی از انواع پژوهش­های توصیفی است. از سوی دیگر پژوهش حاضر از نوع پس رویدادی است، یعنی بر مبنای تجزی و تحلیل اصلاحات گذشته (صورت­های مالی شرکت­ها) انجام می­گیرد. در پژوهش حاضر ابتدا همبستگی بین متغیرهای پژوهش را مورد آزمون قرار داده و درصورت همبستگی بین متغیرهای پژوهش اقدام به برآورد مدل رگرسیونی خواهیم نمود.
ازنظر هدف این پژوهش جز پژوهش­های کاربردی محسوب می­ شود. پژوهش­های کاربردی ، پژوهش­هایی هستند که با بهره گرفتن از نتایج بنیادی به منظور بهبود و به کمال رساندن رفتارها، روش­ها، ابزارها،وسایل تولیدات، ساختار والگوهای مورد استفاده جوامع انسانی انجام می­ شود. همچنین پژوهش­هایی هستند که نظریه ­ها، قانون مندی­ها ،اصول وفنونی که در پژوهش­های پایه تدوین می­شوند را برای حل مسائل اجرائی به کار می­گیرد.
۱-۹ داده ها ونحوه جمع آوری آن ها
جهت گرد آوری منابع نظری به ادبیات موضوع مباحث تئوریک پژوهش از منابع کتابخانه ای ( کتاب­ها، مقاله­ها و مجله­های موجود در زمینه پژوهش مورد نظر) پایان نامه ها، نشریه­های معتبر بین المللی که به صورت آن­لاین در پایگاه های اینترنتی موجود بود و سایر پایگاه­های معتبر استفاده شده است. اطلاعات و داده ­های خام مورد نیاز شرکت ها به منظور بررسی متغیرهای اصلی و کنترلی فرضیات پژوهش به طریق نرم­افزارهای ره­آورد نوین و در مواقع لزوم مراجعه مستقیم به صورت های مالی شرکت در وب­سایت www.rdis.ir متعلق به سازمان بورس واوراق بهادار( مدیریت پژوهش توسعه مطالعات اسلامی) در دسترس است، جمع آوری شده است . هم چنین برخی اطلاعات نیز از صورت ها ی مالی شرکت­ها و اطلاعیه های مربوط به تصمیمات مجمع عمومی شرکت­ها و سایر اطلاعات­ دریافتی از سازمان بورس اوراق بهادار بدست آمده است.
۱-۱۰ قلمرو پژوهش
هر پژوهشی باید دارای قلمرو و دامنه مشخصی باشد تا پژوهش­گر در همه مراحل پژوهش، بر موضوع تسلط کافی داشته باشد و بتواند نتایج حاصل از نمونه انتخابی را به جامعه تعمیم دهد. این پژوهش نیز مانند سایر پژوهش‏ها دارای دامنه‏های زیر می‏باشد:
۱-۱۰-۱ قلمرو موضوعی
از نظر تئوری این پژوهش مربوط به حوزه پژوهش های مالی می باشد که درصدد تعیین نقش کیفیت گزارشگری در کاهش اثر محدودیت سیاست تقسیم سود روی تصمیمات سرمایه گذاران است.

جان اتکینسون(۱۹۵۷،۱۹۶۴) معتقد بود که نیاز پیشرفت فقط تا اندازه ای رفتار پیشرفت را پیش بینی می کند. رفتار پیشرفت نه تنها به نیاز پیشرفت فرد بستگی دارد بلکه به احتمال موفقیت او در تکلیف و ارزش تشویق که او برای موفق شدن در آن تکلیف قائل است نیز وابسته است. از نظر اتکینسون احتمال موفقیت و ارزش تشویقی برای موفق شدن به صورت موقعیت تعیین می شود ، یعنی برخی تکلیف ها احتمال موفقیت زیاد دارند، در حالی که احتمال موفقیت تکالیف دیگر کم است. ضمناً برخی تکلیف ها نسبت به تکالیف دیگر برای موفقیت مشوق بیشتری عرضه میکنند(محمد زاده،۱۳۸۴).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۲-۱-۱۳٫ نظریه مک کللند
طبق نظریه مک کللند، اتکینسون، کلارک و لوول (۱۹۵۳) انگیزه پیشرفت از آرزوهای فزاینده کودک ناشی می شود. وقتی کودکی با یک موقعیت جدید پیشرفت مثل یک معمای علمی برخورد می کند، هیچ انتظاری از توانایی خود برای حل آن ندارد. اگر این معما آن قدر مشکل نباشد و او بتواند به طور صحیح آن را حل کند او به زودی آرزوهای خاصی پیدا می کند و از این آرزوها لذت می برد. مک کللند و همکارانش متوجه شدند که ظاهراً می توان انگیزه پیشرفت را آموخت و این انگیزه منحصراً و فقط در طی تجربه های دوران کودکی فرد کسب نمی شود(محمد زاده،۱۳۸۴).
به همین دلیل مک کللند (۱۹۶۵) اعتقاد داشت که انگیزه پیشرفت خصوصیتی است که می شود به
________________
۱-Cooper
۲-Weiner
وسیله آموزش آن را افزایش داد و تعلیم و تربیت، محیط خانوادگی و اجتماعی در تکوین آن نقش اساسی دارند. بر این اساس به نظر وی انگیزه پیشرفت یک خصوصیت ارثی نیست.
از نظر اسلاوین (۲۰۰۶، ترجمه سید محمدی، ۱۳۸۵) موفقیت، اشتیاق برای موفقیت بیشتر را سبب می شود که این به نوبه خود موفقیت رابه دنبال می آورد.
۲-۱-۱۴٫ نقش انگیزش در یادگیری
درباره یادگیری شرایط بسیاری مطرح شده است. برخی از آنها، که بیشتر مورد توجه هستند، عبارتند از: شخصیت و توانایی‏های دانش‏آموز، آمادگی، انگیزه، تجارب گذشته، موقعیت و محیط یادگیری، روش تدریس، تأثیر تمرین و تکرار، خصوصیات تکالیف خاص یادگیری، مشوق‏ها و انگیزش،که در میان همه عوامل مؤثر بر یادگیری، اهمیت بیشتری دارد، تا آنجا که گفته شده است، سه عامل مهم در یادگیری عبارتند از: ۱- انگیزش،۲- انگیزش، ۳- انگیزش( شعاری نژاد، ۱۳۷۸).
در این زمینه آزوبل می‏نویسد: بین انگیزش و یادگیری رابطه دوسویه است، نه یک سویه، لزومی ندارد که فعالیت‏های یادگیری را به تعویق اندازیم تا اینکه علایق و انگیزه‏ها رشد یابند. اغلب بهترین راه برای آموزش به دانش‏آموز بدون انگیزش این است که حالت انگیزشی او به طور موقت نادیده گرفته شود و تا آنجا که ممکن است به طور مؤثر به او آموزش داده شود(گانیه^۱، ۱۳۷۳).
“در واقع انگیزش موتور محرک تلاش و فعالیت برای یادگیری است. انگیزش میزان یادگیری دانش آموزان را به حد اکثر می­رساند”( کریمی، ۱۳۸۵، نقل از موسوی نسب،۱۳۸۸).
۲-۱-۱۵٫ خود کار آمدی
در بین افکار خود ارجاعی که بر، انگیزه ، احساس و عملکرد انسان ها تاثیر می گذارند، اثر هیچ چیزی فراگیرتر از قضاوت افراد در مورد کارآمدی آنها نمی باشد(بندورا، ۱۹۹۷، نقل از پروین و جان^۲، ۱۹۹۹). تاثیر انگیزشی خودکارآمدی می تواند چشمگیر باشد. وقتی ادراک از کارآمدی افراد بالا باشددر فعالیت هایی شرکت خواهندکردکه توسعه مهارت ها و قابلیت های آنان را تسریع کند( شولتز وشولتز، ۲۰۰۵، ترجمه سید محمدی، ۱۳۸۷).
_______________
۱-Gagne
۲-Pervin & John
در دیدگاه شناختی- اجتماعی بندورا (۱۹۸۶) افراد نه به وسیله نیروهای درونی برانگیخته می شوند و نه به وسیله نیروهای بیرونی به طور خودکار کنترل می شوند. نظریه ی شناختی- اجتماعی، دیدگاهی بافتی است زیرا بر این فرض استوار است که رفتار، نشان دهنده تعامل فرد با محیط است. در نظریه بندورا عملکرد انسان در چهارچوب یک مدل تقابلی سه جانبه تبیین می شود که در آن محیط، رفتار و شخص با تعامل متقابل بر هم تاثیر می گذارند و رفتار نهایی را شکل می دهند. در تعامل بین شخص و محیط، یکی از مهمترین مولفه های تاثیرگذار، خودکارآمدی است. خودکارآمدی عبارت است از «قضاوت افراد در مورد توانایی هایشان برای سازماندهی و اجرای یک سلسله کارها برای رسیدن به انواع عملکردهای تعیین شده»( پنتریچ و شانک^۱، ۲۰۰۲، ترجمه شهرآرای،۱۳۸۶).
خودکارآمدی به این باور فرد که می تواند کاری را با موفقیت انجام دهد گفته می شود(وولفلک^۲ ،۲۰۰۴، نقل از سیف،۱۳۸۷). بندورا(۱۹۸۶) معتقد است که توانایی خود سامانی به فرد امکان می دهد تابر رفتارهایش کنترل ونظارت داشته باشد، یعنی رفتارهایش را ارزشیابی کند، آن ها را با معیارهای خودش بسنجد و در مورد شخص خود تقویت وتنبیه اعمال کند. شخصی که نتیجه ارزشیابی از خودش مثبت است خود را کارآمد تشخیص می دهد، همچنین انتظار کارآمدی می تواند روی افراد در دو حیطه اثر بگذارد: ۱) میزان تلاشی که می کنند. ۲) فعالیتهایی که برای انجام دادن انتخاب می کنند(لیاو^۳، ۲۰۰۹).
ازآنجا که اعتماد به خود و توانایی حل مسئله دو فاکتور زمینه ساز برای مؤلفه های خودکارآمدی هستند، طی مراحل رشد دستخوش تغییرات فراوانی می شوند. کسانی که اعتماد به نفس بیشتری دارند و به موجب آن از احساس خودکارآمدی بالایی برخوردارند، بر موانع و مشکلات موجود بهتر غلبه می کنند( بندورا،۱۹۸۶، همان).
۲-۱-۱۶٫ سطوح خودکارآمدی
با توجه به پژوهش انجام شده توسط جینکز و مورگان(۱۹۹۹) خودکارآمدی به دوسطح خودکارآمدی بالا( کارآمد) و خودکارآمدی پایین (نا کارآمد) طبقه بندی می شود.
________________________
۱-Pintrich & Schunk
۲-Woolfolk
۳-Liaw
دریافت خودکارآمدی با توانایی افراد برای کاربرد شیوه هایی که به کنترل آنها بر رویدادهایی که بر زندگی شان اثر می گذارند مربوط است. عقاید خودکارآمدی شکل دهنده ی پایه و اساس عملکرد افراد است. افرادیکه معتقدند میتوانند نتایج مطلوب را توسط فعالیتشان ایجاد کنند، برای دنبال کردن کارها در صورت برخورد با مشکلات دلگرمی دارند(پروین و جان ، ۱۹۹۹).
شخصی که شک دارد بتواند رفتار خاص مورد انتظار را انجام دهد دارای خودکارآمدی پایین است. خودکارآمدی بالا به تلاش و پافشاری در برخورد با مساله و به دست آوردن اهداف بالاتر منتهی می شود، در حالی که خودکارآمدی پایین باعث یاس و دست کشیدن از کار می شود(بندورا، ۱۹۸۹، نقل از کلونینجر، ۲۰۰۴).
ادراک خودکارآمدی به انتظارات افراد در مورد توانایی شان برای عمل در موقعیتهای آینده برمی گردد. افرادی با احساس خودکارآمدی بالا احتمالاٌ در برخورد با مسائل مشکل، بیشتر تلاش می کنند، در تلاشهایشان استقامت می ورزند، در طول انجام مسائل بیشتر آرام هستند تا برانگیخته باشند و افکارشان را تحلیل گرانه سازمان می دهند(پروین، سروان و جان^۱،۲۰۰۵). افراد با کارآمدی بالا به جای اینکه آینده خود را فقط پیشگویی کنند آنرا شخصا می سازند(بندورا، ۱۹۸۶، نقل از پروین، ۱۳۷۴). افرادی که احساس کارآیی بالا دارند معتقدند که می توانند به نحو موثری با وقایع و موقعیت ها برخورد کنند، چون آنها انتظار دارند که در غلبه کردن بر موانع موفق شوند، در کارها استقامت به خرج می دهند و اغلب درسطح بالا عمل می کنند. آنها در مقایسه با کسانی که احساس کارآیی پایینی دارند به توانایی های خود اطمینان بیشتری داشته و خود ناباوری ناچیزی نشان می دهند. آنها مشکلات را به جای تهدید، چالش می دانند و فعالانه در جستجوی موقعیتهای تازه هستند. احساس کارآیی بالا ترس از شکست را کاهش می دهد، سطح آرزو ها را بالا می برد، و توانایی حل مساله و تفکر تحلیلی
را بهبود می بخشد(شولتز وشولتز،۲۰۰۵، ترجمه سید محمدی، ۱۳۸۷).
وقتی خودکارآمدی پایین است افراد از شرکت در فعالیتهای جدیدی که ممکن است به آنها در یادگیری مهارت های جدید کمک کند خود داری خواهند کرد(بندورا، ۱۹۹۷ نقل از پنتریچ و شانک، ۲۰۰۲، ترجمه شهر آرای،۱۳۸۶).
افرادی که کارایی شخصی کمی دارند احساس می کنند که در اعمال کنترل بر رویدادهای زندگی درمانده و ناتوان اند. آنها معتقدند هر تلاشی که می کنند بیهوده است. هنگامی که آنها با موانع روبرو
____________
۱- Cervon
می شوند، اگر تلاش های اولیه ی آنها در برخورد با مشکلات بی نتیجه بوده باشد، سریعاٌ قطع امید می کنند. افرادی که کارآیی شخصی بسیار کمی دارند حتی تلاش نمی کنند بر مشکلات غلبه کنند، زیرا آنها متقاعد شده اند که هر کاری انجام دهند بیهوده است و تغییری در اوضاع ایجاد نمی کند. کارآیی شخصی کم می تواند انگیزش را نابود سازد، آرزوها را کم کند، با توانایی های شناختی تداخل نماید و تاثیر نامطلوبی برسلامتی جسمانی بگذارد(شولتز و شولتز،۲۰۰۵، ترجمه سید محمدی، ۱۳۸۷). افرادی با خودکارآمدی بالا برای دنبال کردن کارها در صورت برخورد با مشکل دلگرمی دارند افرادی با خودکارآمدی پایین از وظایف مشکل اجتناب می کنند چون آنها را به عنوان یک تهدید علیه خود نگاه می کنند(همان).
با این حال افراد از نظر میزان خودکارآمدی در مورد مسائل مختلف متفاوت هستند. بنابراین یک فرد ممکن است در انجام یک تکلیف از خودکارآمدی بالایی برخوردار باشد و در انجام تکلیف دیگر از خودکارآمدی کمی برخوردار باشد. این موضوع می تواند توضیح این مطلب باشد که چرا بعضی از افراد بعضی کارها را خوب انجام می دهند ولی از عهده انجام کارهای دیگر برنمی آیند (اسپکتور^۱، ۲۰۰۳).
علاوه بر رتبه بندی خودکارآمدی به دوسطح بالا و پایین به نظر بندورا(۱۹۸۶) خودکارآمدی دارای دو بعد است، که یک بعد آن انتظار کارآمدی در انجام تکلیفی خاص و بعد دیگر، انتظار پیامد تکلیف است. انتظار کارآمدی بیانگر این است که فرد به توانایی خود در موقعیتی اطمینان دارد و مفهوم انتظار پیامد تکلیف، به انتظاری که فرد از نتیحه فعالیت خود دارد بر می گردد(لیاو،۲۰۰۹).
۲-۱-۱۷٫ارتباط انگیزه پیشرفت و خودکارآمدی
میان انگیزه ی پیشرفت و خودکارآمدی، رابطه تداخلی و تعاملی وجود دارد .معمولاً دانش آموزان با خودکارآمدی بالا به موفقیت های چشمگیری در موقعیت های تحصیلی دست می یابند
(بندورا،۱۹۸۶، همان). بنابراین، داشتن انگیزه ی پیشرفت بالا موجب می شود که فرد از حداکثرتوان خود برای رسیدن به هدف استفاده کند و در ادامه، به سطح بالایی ازخودکارآمدی دست یابد (کدیور،۱۳۸۲). وایتن( ۱۹۸۹) نیز معتقد است که انگیزه ی پیشرفت با نیاز به تسلط بر تکالیف دشوار، بهتر از دیگران عمل کردن و پیروی کردن از معیارهای بالای برتری ارتباط دارد(کارن^۲ و
______________
۱-Spector
۲-Karen
همکاران، ۲۰۰۵).
همچنین از نظر بندورا(۱۹۹۱) عقاید خودکارآمدی نقش مرکزی در تنظیم انگیزش دارند. انگیزه بیشتر انسانها به طور شناختی تولید می شود. این عقاید خودکارآمدی است که تعیین می کند افراد کدام هدف چالش برانگیز را انتخاب کنند، چه مقدار تلاش صرف آن کنند و در برخورد با مشکل چقدر استقامت بورزند.
۲-۲٫ مروری بر تحقیقات گذشته