۲-۴-۱-۸-۱٫ ناتوانی از درک مقام شهدا

امام (ره) انسان ها را از درک مقام شهدا ناتوان می دانند و می فرمایند :

شهادت در راه خداوند چیزی نیست که بتوان آن را با سنجش های عادی ارزیابی کرد و شهید در راه حق و هدف الهی را نتوان با دیدگاه امکانی به مقام والای آن پی برد که ارزش عظیم آن معیاری الهی و مقام والای آن، دیدی ربوبی لازم دارد و نه تنها دست ما خاک نشینان از آن و این کوتاه است که افلاکیان نیز از راه یافتن به کنه آن عاجزند (مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره)، ۱۳۷۵: ۳۵).

۲-۴-۱-۸-۲٫ شهدا در محضر خدا

حضرت امام خمینی (ره) شهدا و جایگاه آنان را در محضر خدا می دانند و فرمودند :

تمام کسانی که جان خودشان را فدای اسلام می‌کنند، همه این ها در محضر خدای تبارک و تعالی هستند و اجر هیچ یک از افراد ضایع نخواهد شد. چیزی که برای خدا است باقی است. هر چیزی که از ماست، این ها از بین می‌روند و آن چیزی که برای خدا است و تقدیم به محضر خدا است، او باقی می ماند (مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره)، ۱۳۷۵: ۳۳).

۲-۴-۱-۸-۳٫ شهدا مهمان خدا

همچنین ایشان در وصف مقام شهدا، آن ها را مهمان خداوند دانسته و فرموده اند :

اگر ما همه را از خدا بدانیم و ببنیم که این ها نعمتی هست که خدا داده و نعمتی هست که خدا می‌برد پیش خودش، شهدا مهمان خدا هستند. اگر این ها را ما واقعاً در قلبمان درک کنیم، عید می شود برای کسانی که شهید دارند (مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره)، ۱۳۷۵: ۳۸).

شکل شماره ۲- ۱٫ فرهنگ ایثار و شهادت در کلام امام خمینی (ره)

۲-۴-۲٫ فرهنگ ایثار و شهادت در اندیشه مقام معظم رهبری (مد ظله)

از دیدگاه ایشان، ایثار و شهادت پدیده ای عظیم و یک حقیقت شگفت آوری است که اگر انسان ها صرفاً به مشاهده آن عادت کنند، عظمت این حقیقت نورانی برای آنان مخفی می ماند. مانند عظمت خورشید که از شدت ظهور، برای کسانی که دائم در آفتاب اند مخفی می ماند. حقیقت این فرهنگ ارزشمند، حقیقتی عظیم است، به گونه ای که هر یک از این شهدا می‌توانند عالمی را روشن کنند و سبب تحول در عمل ها و نیت های انسانی شوند. تمامی انسان ها در طول قرون می‌توانند از ایثار و گذشت شهدا بهره ببرند، همچنان که تاریخ بشریت هنوز از خون به ناحق ریخته سرور شهیدان بهره می‌برد.

۲-۴-۲-۱٫ مفهوم ایثار

از دیدگاه حضرت آیت الله خامنه ای از خودگذشتگی و ایثار، از احساسی که در ذهن انسان ها وجود دارد، شروع می شود و به نقطه ای می‌رسد که انسان در میدان جنگ از جان خویش بگذرد. قدم اول، گذشت از یک چیز کمتر از جان مانند نام، شهرت، احترام، پول و ثروت است. اگر انسان توانست از این امور چشم پوشی کند به راحتی می‌تواند از جان خود نیز بگذرد. در واقع تا زمانی که انسان در بند غرایز شهوانی و دنیایی اسیر باشد، نمی تواند از جان خویش در راه پروردگار بگذرد (برگرفته از بیانات در دیدار با پاسداران سپاه در سالروز میلاد امام حسین(ع)، ۲۹/۱۱/۶۹).

همچنین از دیدگاه ایشان، ایثار یعنی گذشتن از شهوات، منیت، خودپرستی، خودخواهی، حرص و هوی و حسد، بخل و بقیه گرفتاری ها و در نهایت گذشتن از جان. چنین ایثاری می‌تواند مانند شمعی، راه بشر را روشن نماید و آن ها را از جهالت نجات دهند (برگرفته از بیانات در دیدار با فرزندان ممتاز شهدا، ۲۱۷:۱۳۶۹).

۲-۴-۲-۲٫ مفهوم شهادت

در اندیشه حضرت آیت الله خامنه ای شهادت یکی از مفاهیمی است که فقط در ادیان معنی می‌دهد. هر چند در همه ملت ها و کشورها اگر کسی در راه هدف های ملی کشته شود، به او شهید می‌گویند و همه کشور هایی که امروز نام و آوازه ای دارند و تاریخی پشت سر آن ها است، کسانی را به عنوان شهید در میان خودشان می شناسند و به آن ها افتخار می‌کنند و یاد آن ها را گرامی می دارند و این ها کسانی هستند که در برهه ای از تاریخ آن کشور و ملت، در راه هدف ملی، با حفظ استقلال ملی، جنگ کردند و کشته شدند، اما در حقیقت نام و معنای شهید، در جایی صادق می‌باشد که دین موجود است (سخنرانی در دیدار با فرزندان ممتاز شهدا، مسئولان امور فرهنگی بنیاد شهید و گروهی از دانشجویان امامیه پاکستان، ۲۲۷:۱۳۶۸).

حضرت آیت الله خامنه ای شهادت را مرگ تاجرانه و مرگ انسان های زرنگ می‌داند که خداوند این هدیه را به کسی می‌دهد که در راه او مجاهدت نماید. همچنین شهادت را یک پاداش می دانند، پاداش کارهای خوب یا پاداش دل پاک و صاف. ایشان شهادت را نشانه استواری و شهدا را عناصر پولادین جبهه جنگ می دانند (بیانات در دیدار با خانواده های شهدای کرمان، ۳۴:۱۳۸۴).

از دیدگاه حضرت آیت الله خامنه ای شهادت صحیح اسلامی، شهادتی است که انسان به دنبال هدفی مقدس که واجب است، حرکت کند و حاضر شود در آن راه، از جان خویش بگذرد. این که انسان بدون هدف حرکت کند و خودش را در کام مرگ بیندازد، شهادت نیست (برگرفته از بیانات در خطبه های نماز جمعه، عاشورای ۱۴۱۶، ۴۸:۱۳۷۴).

از نظر مقام معظم رهبری شهادت پدیده ای است که در پیشگاه خداوند، دارای ارزش است و هیچ ارزشی بالاتر از شهادت نیست. از دید مبانی دینی نیز هیچ چیز بالاتر از این نیست که انسان با اراده خود، جان خود را فدای یک آرمان بزرگ الهی کند، لذا شهادت در قرآن یک مرگ معمولی نیست و در معیار الهی یک معنای فاخری دارد. شهادت هدیه ای الهی است که خداوند نصیب هر انسانی نمی کند، انسانی که این عطیه الهی نصیبش می‌گردد، این خود سپاسگزاری خداوند است و خداوند بزرگ این لطف خود را در حق شهید ‌کرده‌است (برگرفته از بیانات در دیدار جمعی از خانواده های شهدای نیروهای مسلح و جهاد سازندگی،۱۱۶:۱۳۷۷).

۲-۴-۲-۳٫ مفهوم فرهنگ ایثار و شهادت

از دیدگاه حضرت آیت الله خامنه ای رفتارهای فردی و جمعی انسان متأثر از دو مجموعه است. یک مجموعه مربوط به امکانات و استعدادها است و مجموعه دیگر عامل مؤثر و جهت دهنده ذهنیت است که به نوعی می‌تواند مجموعه اول را تحت تأثیر خود قرار دهد. ایشان مجموعه دوم یعنی ذهنیت را فرهنگ می‌نامند لذا فرهنگ از دید ایشان عبارت است از ذهنیت حاکم بر وجود انسان ها که رفتارهای انسان را هدایت می‌کند، جهت می‌دهد، تسریع یا کند می‌کند. از دیدگاه ایشان این ذهنیت حداقل نیمی از عوامل تعیین کننده و پیش برنده و جهت دهنده به همه رفتارهاست. به عنوان مثال یک رزمنده در میدان جنگ بر اساس ذهنیت خود حاضر است با وجود کمبود امکانات در مقابل دشمن ایستادگی کند و از جان و خون خویش بگذرد. این ذهنیت می‌تواند مواردی از قبیل دستور رهبر، دفع تجاوز، رسیدن به عدالت و یا آزادی را در بر گیرد (برگرفته از بیانات در دیدار با اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی، ۱۳۴:۱۳۷۸).

در کنار این ضمانت اجراها، می‌توان به ماده ۱ قانون مسئولیت مدنی اشاره نمود^[۴۷]. با توجه ‌به این ماده، ‌در صورتیکه هر یک از زوجین به دیگری خسارتی وارد نماید واردکننده زیان باید آن را جبران کند. ازآنجایی‌که در قوانین دیگر ازجمله قانون مدنی ضمانت اجرای دقیقی برای حقوق غیرمالی زوجه در نظر گرفته نشده است این ماده می‌تواند ضمانت اجرایی برای حقوق زوجه خصوصاًً حقوق غیرمالی او محسوب گردد. خسارت‌های معنوی‌ای که زوج بر زوجه ممکن است وارد نماید چه‌بسا به‌مراتب شدیدتر و غیرقابل‌تحمل‌تر از خسارت مادی باشد این آسیب حتی گاه نمود بیرونی نیز دارد. دکتر ناصر کاتوزیان در این زمینه می‌نویسد: «خسارت واقعی عبارت از شکست روحی و صدمه‌های عاطفی است که عدالت نمی‌تواند از آن چشم بپوشد ». (کاتوزیان، ۱۳۸۸، ۱۴۲) بر این اساس است که دیدگاه ضرورت جبران خسارات معنوی در این رابطه بیشتر از ضرورت جبران خسارات مادی احساس می‌شود هرچند قانون مدنی تا حدودی به آن اشاره نموده است؛ اما باوجود ماده ۱ قانون مسئولیت مدنی، شکی در امکان جبران خسارت در حقوق غیرمالی زوجه ازجمله حق مواقعه و حق قسم باقی نمی‌گذارد.

ضمان ناشی از سوء استفاده از حق قسم و حق مواقعه

جبران خسارت ناروا در همه نظامهای حقوقی مورد توجه بوده و هست و چنانچه خسارتی بدون مجوز قانونی و به صورت ناروا به کسی وارد شود، موجب مسئولیت مدنی است. هر گونه حق شناخته شده و مورد حمایت قانونی تا زمانی می‌تواند موضوع این امر قرار گیرد که از آن سوء استفاده نشود؛ ‌بنابرین‏ هر گونه خسارت ناشی از سوء استفاده از حقوق، از باب تسبیب و مقررات مربوط به مسئولیت مدنی و نیز قواعدی مانند لاضرر و… موجب مسئولیت عامل ورود آن خسارت می‌باشد.

ازجمله حقوقی که زوجه ممکن است از آن ها سوء استفاده نماید، حق قسم و حق مواقعه است و هر گونه سوء استفاده از این حقوق از مصادیق سوء معاشرت می‌باشد و از آنجایی که قران مجید در روابط زوجین حکم به معاشرت به معروف داده است و این تعبیر قرآنی در مادۀ ۱۱۰۳ قانون مدنی به حسن معاشرت انعکاس یافته است^[۴۸]؛ ‌بنابرین‏ هر گونه خسارت ناشی از سوء معاشرت از جمله سوء استفاده از حق قسم و حق مواقعه تنها با تکیه بر قواعد عام مسئولیت مدنی قابل جبران می‌باشد و واردکننده زیان، به موجب قواعد مسئولیت مدنی، مسئول جبران خساراتی است که وارد نموده است. همان طوری که اشاره شد، حق قسم و مواقعه تابع عرف و عادت و مقتضیات زمان و مکان است. مثلاً ممکن است زوج شب نگهبان باشد و زوجه اصرار بر ادای حق قسم و حق مواقعه در شب بنماید که در واقع با این کارش از حقوقش سوء استفاده می نمایدو خسارتی از این طریق به زوج وارد شود.

‌بنابرین‏ با استنباط از مواد ۱ و۲ قانون مسئولیت مدنی اگر زوجه با سوء استفاده از حق قسم و حق مواقعه موجب خسارتی اعم از مادی یا معنوی بر زوج گردد(مثلا با توجه به مثالی که بیان آن گذشت زوج کارش را از دست بدهد) باید جبران خسارت نماید و دادگاه میزان زیان و طریقه و کیفیّت جبران آن را با توجّه به اوضاع و احوال قضییه تعیین خواهد کرد. مثلاً ممکن است دادگاه زوجه را مجبور به دلداری زوج یا اینکه او را مجبور به پرداخت مبلغی پول و…کند.

فصل ششم: حقوق مشترک زوجین و ضمان ناشی از نقص و سوء استفاده از آن

حقوق مشترک زوجین و ضمان ناشی از نقض و سوء استفاده از آن

حسن معاشرت

دستورات متعددی در قرآن کریم وجود دارد، مبنی بر آنکه روابط زوجین بر پایه معروف باشد. آیه ۱۹ سوره مبارکه نساء :«یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا لا یَحِلُّ لَکُمْ أَنْ تَرِثُوا النِّساءَ کَرْهاً وَ لا تَعْضُلُوهُنَّ لِتَذْهَبُوا بِبَعْضِ ما آتَیْتُمُوهُنَّ إِلاَّ أَنْ یَأْتینَ بِفاحِشَهٍ مُبَیِّنَهٍ وَ عاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ فَإِنْ کَرِهْتُمُوهُنَّ فَعَسی‏ أَنْ تَکْرَهُوا شَیْئاً وَ یَجْعَلَ اللَّهُ فیهِ خَیْراً کَثیراً، اصل معاشرت به معروف را، یک اصل قرآنی و قانونی ثابت و حاکم بر روابط زوجین می شمارد که همه قوانین در ارتباط با وظایف و تکالیف زوجین را تفسیر می‌کند؛ به عبارت دیگر بعد از ازدواج، در موقعیتی که قانون‌گذار، در عرصه حقوق متقابل زوجین، برای هر یک از زن و مرد، وظیفه ای را تعیین می کند، اصل معاشرت به معروف، به عنوان موازنه ای در نظام خانوادگی، مانع آن می‌شود که طرفین از ناحیه حقی که به آن ها داده شده است، ضرری بر شخص مقابل وارد کنند. (احمدیه،۱۳۹۰، ۱۹۱)

در رابطه با معنای معروف در این آیه شریفه، علامه طباطبایی می‌نویسد: «کلمه معروف، به معناى هر امرى است که مردم در جامعه خود، آن را شناخته و با آن مأنوس باشند و بدان جاهل نباشند. معناى امر به معاشرت به معروف، معاشرتى است که در بین مأمورین ‌به این امر، یعنى مسلمانان، معروف باشد. معاشرتى در میان انسان‌ها معروف و شناخته شده است و در بین آن ها متعارف می‌باشد که یک فرد جامعه، جزء مقوم جامعه باشد، یعنى در تشکیل جامعه دخیل باشد و دخالتش مساوى باشد با دخالتى که سایر اعضا دارند و در نتیجه تأثیرش در به دست آمدن غرض تعاون و همکارى عمومى، به مقدار تأثیر سایر افراد باشد … این، آن معاشرتى است که در نظر افراد جامعه معروف است. در مقابل، معاشرت غیرمعروف این است که دیگران به او ستم کنند و استقلال او در جزئیت براى جامعه را سلب نموده و او را تابع و غیر مستقل سازند؛ ‌به این معنا که دیگران از حاصل کار او بهره مند بشوند، ولى او از حاصل کار دیگران بهره اى نبرد». (طباطبایی، ۱۳۵۲، ۲۵۵) از آنجا که یکی از کارآمدترین روش ها برای حفظ و تحکیم خانواده، ورود مباحث اخلاقی در حقوق خانواده است، قانون‌گذار قانون مدنی ایران نیز به تبعیت از قوانین اسلام در این زمینه، اولین تکلیف مشترک زن و شوهر را پذیرش حسن معاشرت با یکدیگر قرار داده است. ماده ۱۱۰۳ قانون مدنی، در این زمینه مقرر می‌دارد: «زن و شوهر مکلف به حسن معاشرت یا یکدیگرند». حسن معاشرت یکی از تکالیف مشترک زن و شوهر است که این حسن سلوک بر اساس روابط معروف، پایه های زندگی را تشکیل می‌دهد و این همان اصلی است که قرآن کریم در آیات متعدد با بیان شیوا بر آن تأکید می‌کند؛ ‌بنابرین‏ مبنای حسن معاشرت، همان حاکمیت اصل معاشرت به معروف، در روابط زوجین است که از آیه شریفه «و عاشروهن بالمعروف» اخذ شده است.

در دفتر مرکز آمار ایران، سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، ازISIC ^[۸۳]،CPC ^[۸۴] و HS^[85] برای گزارش‌های آماری و طبقه‌بندی فعالیت اقتصادی و محصولات استفاده می‌شود. این دفتر در سال ۱۳۸۳ گزارشی با عنوان “شناسایی طبقه‌بندی‌های موجود، تاریخچه و تحولات آن ها در عرصه ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی” منتشر نموده‌ است. وزارت بازرگانی نیز گزارشی از بررسی‌های می‌دانی و مطالعات انجام شده در خصوص کدهای گردآوری شده برای طرح ایجاد سیستم کدگذاری یکنواخت و هماهنگ ارائه ‌کرده‌است. از نظر سازمان ملل، مرکز آمار هر کشور متولی طبقه‌بندی در آن کشور است و اطلاعات مربوط به سیستم های طبقه‌بندی در اختیار این نهاد قرار می‌گیرد. ‌بر اساس ماده ۸ مجموعه قوانین، مقررات و آیین‌نامه‌های نظام آماری کشور، وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی موظفند در انجام آمارگیری‌ها از تعاریف، مفاهیم، ﺭﻭش ها، معیارها و طبقه‌بندی‌های آماری مرکز آمار ایران تبعیت نمایند.

در شرایط کنونی نیز در کشور ایران سازمان های مختلف ضمن استفاده مستقیم از سیستم های طبقه ­بندی بین‌المللی، گاهی به دلیل نیازهای داخلی خود و بعضاً به توصیه سازمان ملل، بدون دخل و تصرف در ساختار اصلی مبادرت به توسعه سیستم مورد استفاده و افزایش تعداد ارقام نموده‌اند، به عبارت دیگر این سیستم ها را با توجه به شرایط داخلی کشور بومی‌سازی می‌نمایند. در سطح کلان مدیریت کشور نیز یک کمیته آماری به ریاست رئیس مرکز آمار ایران شکل گرفته که اعضای آن عمدتاًً وزیران و تصمیم گیرندگان کلان سازمان ها و وزارتخانه­هایی هستند که به نوعی از سیستم های طبقه ­بندی بهره­ گیری می‌کنند (فتحی، نوری، ۱۳۹۳).

ﻣﺮﻭﺭی ﺑﺮ سیستم های ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﻭ ﻛﺪﮔﺬﺍﺭی ﻣﺘﺪﺍﻭﻝ

ﺑﻄﻮﺭﻛﻠﻲ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎی ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﻭ ﻛﺪﮔﺬﺍﺭی ﻛـﻪ ﺩﺭ ﺣﻮﺯﻩﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺩﺭ ﺳﻄﺢ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺑﻮﺟﻮﺩ ﺁﻣﺪﻩﺍﻧﺪ ﺭﺍ ﻣﻲﺗﻮﺍﻥ ﺑﻪ ﺷﺶ ﺩﺳﺘﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢﺑﻨﺪی ﻛﺮﺩ.

۱- ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎی ﺗﺴﻬﻴﻞ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺗﺠﺎﺭﺕ ﺩﺭ ﮔﻤﺮﮎﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻴﺴﺘﻢ HS^[86]

ﺍﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎ ﺑﺮﺍی ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﻌﺮﻓﻪﻫﺎی ﮔﻤﺮﻛﻲ ﺩﺭ ﺗﺠﺎﺭﺕ ﻣﻮﺭﺩ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ. ﻣﻬﻢﺗﺮﻳﻦ ﺍﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎ ﺳﻴـﺴﺘﻢ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی HS ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛـﻪ ﺷﻮﺭﺍی ﻫﻤﻜﺎﺭی ﮔﻤﺮﻛﻲ (CCC^[87]) ﺑـﻪ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻠﻞ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۹۸۳ ﺑﺮﺍی ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺍﺯ ﺗﻮﻟﻴﺪﻛﻨﻨﺪﮔﺎﻥ ﻭ ﻋﺮﺿﻪﻛﻨﻨﺪﮔﺎﻥ ﺩﺍﺧﻞ ﻛﺸﻮﺭ ﺍﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﻛﻠﻴﻪ ﻛﺎﻻﻫﺎی ﺑﺎﺯﺭﮔﺎﻧﻲ ﺩﺭﺟﻬﺎﻥ ﻭ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻛﺪﮔﺬﺍﺭی ﺗﻤﺎﻡ ﺍﻗﻼﻡ ﺗﺠﺎﺭی ﺟﻬﺖ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺗﻌﺮﻓﻪﻫﺎی ﮔﻤﺮﻛﻲ، ﺑﺮﺍی ﺳﻬﻮﻟﺖ ﺩﺭ ﺍﻣﺮ ﺗﺠﺎﺭﺕ، ﻃﺮﺍﺣﻲ ﻧﻤﻮﺩﻧﺪ.

ﺍﻫﺪﺍﻑ ﻛﻠﻲ ﻃﺮﺍﺣﻲ ﺳﻴـﺴﺘﻢ ﻣﺬﻛﻮﺭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺗﺴﻬﻴﻼﺕ ﺩﺭ ﺗﺠﺎﺭﺕ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻞ، ﺟﻤﻊﺁﻭﺭی ﻭ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞﻫﺎی ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺑﺎﺯﺭﮔﺎﻧﻲ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠلی (ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺻﺎﺩﺭﺍﺕ ﻭ ﻭﺍﺭﺩﺍﺕ) ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﻳﻚ ﻣﺒﻨﺎی ﻳﻜﻨﻮﺍﺧﺖ ﺟﻬﺖ ﻃﺒﻘﻪ بندی ﻛﺎﻻ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺳﺒﺐ ﺍﺯ ﻛﺪﻫﺎی ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﺷﺪﻩ ﺩﺭ ﺍﺳﻨﺎﺩ ﺑﺎﺯﺭﮔﺎﻧﻲ ﻭ ﺩﺍﺩﻩﻫﺎی ﻛﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮی ﻭ ﻣﺬﺍﻛﺮﺍﺕ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻣﻲ ﻛﺮﺩﻧﺪ. ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﺍﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻳﻚ ﺯﺑﺎﻥ ﻣﺸﺘﺮﻙ ﻭ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺯ ﻛﺎﻻﻫﺎ ﺩﺭ ﮔﻤﺮﻛﺎﺕ ﺩﻧﻴﺎ ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ (مرکز آمار ایران، ۱۳۸۳).

۲- سیستم های ﺑﺎ ﮐﺎﺭﺑﺮی ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﻭ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎ

این سیستم ها ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﻓﻌﺎلیت ها ﻳﺎ ﻣﺤﺼﻮﻻﺕ، ﺟﻬﺖ ﺩﺳﺘﻴﺎﺑﻲ ﺑـﻪ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﻭ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎ ﺑﻮﺟﻮﺩ ﺁﻣﺪﻩﺍﻧﺪ. ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺍﻳﻦ سیستم ها ﻣﻲﺗﻮﺍﻥ ﺑـﻪ سیستم های: CPC،SITC ^[۸۸]،ISIC اشاره کرد.

ﺍﻟﻒ ـ ﺳﻴﺴﺘﻢ ISIC

ﺍﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑــﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﺗﻮﺳﻂ ﺷﻮﺭﺍی ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ- ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ ﺟﻬﺖ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﺍﺳﺘﺎﻧﺪﺍﺭﺩ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﻛﻠﻴﻪ ﺭﺷﺘﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎی ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی (ISIC) ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۹۴۸ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺷﺪ ﻭ ﺑﻪ ﺩﻭﻟﺖﻫﺎی ﻋﻀﻮ ﺗﻮﺻﻴﻪ گردید ﺑﺎ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻦ ﺍﻳﻦ ﻧﻈﺎﻡ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻳﻚ ﺍﺳﺘﺎﻧﺪﺍﺭﺩ ﻣﻠﻲ ﻭ ﻳﺎ ﺑﺎ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﺠﺪﺩ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﺁﻣﺎﺭی ﺧﻮﺩ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ، ﺍﺯ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ISIC ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻛﻨﻨﺪ.

ISICﺩﺭ ﺳﻄﻮﺡ ﻣﻠﻲ ﻭ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ، ﺩﺭ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﺑﺮﺣﺴﺐ ﻧﻮﻉ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﺩﺭ ﺯﻣﻴﻨﻪ ﻫﺎی ﺟﻤﻌﻴﺖ، ﺗﻮﻟﻴﺪ، ﺍﺷﺘﻐﺎﻝ، ﺩﺭﺁﻣﺪ ﻣﻠﻲ ﻭ ﺳﺎﻳﺮ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﻣﻮﺭﺩ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻭﺳﻴﻊ ﻗﺮﺍﺭ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺍﺳﺖ. ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ (UN)، ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺑـﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﻛﺎﺭ (ILO)، ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺧﻮﺍﺭﺑﺎﺭ ﻭ ﻛﺸﺎﻭﺭﺯی(FAO)، ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﺁﻣﻮﺯﺷﻲ، ﻋﻠﻤﻲ ﻭ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ (UNESCO) ﻭ ﺳﺎﻳﺮ ﻫﻴﺌﺖﻫﺎی ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺍﺯ ISIC ﺩﺭ ﺍﻧﺘﺸﺎﺭ ﻭ ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻭ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﺁﻣﺎﺭی ﺧﻮﺩ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻛﺮﺩﻩﺍﻧﺪ (ﻣﺪﻧﻲ، ۱۳۸۵).

ﺏ ـ ﺳﻴﺴﺘﻢ CPC ﻳﻜﻲ ﺩﻳﮕﺮ ﺍﺯ ﻧﻈﺎم های ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻛﻪ ﺯﻳﺮ ﻧﻈﺮ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻠﻞ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺍﺳﺖ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻣﺤﻮﺭی ﻣﺤﺼﻮﻻﺕ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ، ﻛﻪ ﺑﻄﻮﺭ ﺍﺧﺘﺼﺎﺭ CPC ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻲ ﺷﻮﺩ. ﺍﻳـﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺩﺍﺭﺍی ۵ ﺳﻄﺢ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻭ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻛﺎﻻﻫﺎ ﻭ ﺧﺪﻣﺎﺕ ﻗﺎﺑﻞ ﺣﻤﻞ ﻭ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞﺣﻤﻞ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ﺯﻣﻴﻦ ﺧﺎﻟﻲ ﺭﺍ ﻫﻢ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﻭ ﻛﺪﮔﺬﺍﺭی ﻣﻲﻛﻨﺪ. ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺍﻫﺪﺍﻑ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﻣﺤﻮﺭی ﻣﺤﺼﻮﻝ (CPC) ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺍﺳﺖ ﺍﺯ ﻓﺮﺍﻫﻢ ﺁﻭﺭﺩﻥ ﭼﺎﺭﭼﻮﺑﻲ ﺑﺮﺍی ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﺎﻻﻫﺎ، ﺧﺪﻣﺎﺕ ﻭ ﺩﺍﺭﺍﻳﻲﻫﺎ ﻣﻲ ﭘﺮﺩﺍﺯﺩ. CPC ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺷﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﻣﻴﺎﻥ ﺭﺷﺘﻪﻫﺎی ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻥ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﻭ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﻭﺍﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺁﻥ ﺭﺍ ﺍﻓﺰﺍﻳﺶ ﺩﺍﺩﻩ ﻭ ﻧﻘﺶ ﺣﺴﺎب های ﻣﻠﻲ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺍﺑﺰﺍﺭی ﺑﺮﺍی ﻣﻮﺯﻭﻥ ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ (مرکز آمار ایران، ۱۳۸۳).

ﺝ ـ ﺳﻴﺴﺘﻢ SITC

ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﺍﺳﺘﺎﻧﺪﺍﺭﺩ ﺗﺠﺎﺭﺕ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ (SITC) ﺑﺮﺍی ﻣﺸﺨﺺ ﻛﺮﺩﻥ ﺍﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮﻉ ﻛﻪ ﺑـﻪ ﭼﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﺳﺎﺧﺘﺎﺭ ﺗﺠﺎﺭﺕ ﺑﻴﻦ ﻛﺸﻮﺭﻫﺎ ﺩﺭ ﻃﻮﻝ ﺯﻣﺎﻥ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲ ﻛﻨﺪ، ﺟﻬﺖ ﮔﺮﺩﺁﻭﺭی ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺗﺠﺎﺭی ﻣﻔﻴﺪ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﻧﻈﺎﻡ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﻛﺎﻻﻫﺎ ﺑﺮﺍی ﻛﺸﻮﺭﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻭ ﺩﺭ ﺩﻭﺭﻩﻫﺎی ﺯﻣﺎﻧﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻮﺟﻮﺩ ﺁﻣﺪ. ﺍﻳﻦ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی ﺗﺠﺎﺭی، ﺗﻮﺳﻂ ﺷﻮﺭﺍی ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ – ﺍﻗﺘﺼﺎﺩی ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻠﻞ ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪﻩ ﻭ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ SITC ﻧﺎﻡ ﮔﺬﺍﺭی ﺷﺪ. ﻫﺪﻑ ﺍﺯ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺍﻳﻦ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی، ﮔﺮﺩﺁﻭﺭی ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺗﻤﺎﻡ ﻛﺎﻻﻫﺎی ﺗﺠﺎﺭی ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﭘﺬﻳﺮی ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺁﻣﺎﺭﻫﺎی ﺗﺠﺎﺭی ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ.

۳- سیستم های ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﻮﺟﻮﺩی های ﺧﺮﻳﺪﺍﺭی ﺷﺪﻩ (OSI^[89])

ﺍﻳﻦ سیستم ها ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﺭ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﻭ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻛﻞ ﺍﻗﻼﻡ ﻣﻮﺭﺩ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺩﺭ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥ ﻣﻮﺭﺩ ﺳﻄﺢ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻞ ﻭ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺍﻃﻼﻋﺎﺕ ﭘﺎﻳﻪ ﻛﺎﻻ (ﺳﻤﺎﭘﻞ) ﺩﺭﺳﻄﺢ ﺩﺍﺧﻠﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ.

ﺍﻟﻒ‐ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻧﺎﺗﻮ (NCS^[90])

در این فصل ابتدا پس از بررسی ecrm و استراتژی بازاریابی پرداخته و سپس به وضعیت بیمه در ایران خواهیم پرداخت .

۲٫۲مدیریت ارتباط با مشتری الکترونیکی (ECRM)

۱٫۲٫۲مفهوم مدیریت ارتباط با مشتری (CRM)

واژه CRM مخفف (Customer Relationship Management) یا مدیریت ارتباط با مشتری است. مدیریت ارتباط با مشتری از سه بخش تشکیل شده است: مشتری، ارتباط و مدیریت. منظور از مشتری، مصرف کننده نهایی است که در روابط ارزش آفرین، نقش حمایت کننده را دارا می‌باشد. منظور از ارتباط، ایجاد مشتریان وفادارتر و سودمندتر از طریق رابطه ای یادگیرنده می‌باشد و مدیریت عبارت است از خلاقیت و هدایت یک فرایند کسب و کار مشتری مدار و قرار دادن مشتری در مرکز فرایندها و تجارب سازمان.

مدیریت ارتباط با مشتری معانی و مفاهیم مختلفی را به ذهن افراد مختلف متبادر می‌کند. علی‌رغم اینکه مفهوم ارتباط با مشتری در ظاهر ساده و واضح به نظر می‌رسد اما بر سر تعریف آن توافق کمی وجود دارد.

به عنوان مثال آکر چهل تعریف متمایز از مدیریت ارتباط با مشتری را در ادبیات مشخص نموده است (۲۰۰۶، Johnstonو Bellenger, D.N.، Zablah, A.R.).

لوین، مدیریت ارتباط با مشتری را با بهره گرفتن از اطلاعات و دانش به مشتری می‌داند (۲۰۱۱، Kok Wei Khong وHui-I Yao).

تامسون مدیریت ارتباط با مشتری را یک فرهنگ در فلسفه کاری مشتری محور بیان می‌کند که به طور مؤثر تری فرایندهای سرویس دهی، فروش، بازاریابی را پشتیبانی می‌کند (۲۰۰۸،Thompson).

آرم استرانگ، crm فرایند کلی ایجاد و نگهداری رابطه با مشتریان سود آور به وسیله ارائه ارزش بیشتر به مشتریان و جلب رضایت بیشتر آنان است(۲۰۰۴، Frow pennie، Payne Adrian).

از نظر لیو، crm راهبردی کلیدی کسب و کار سازمان است که سازمان را روی نیازمندی‌های مشتری تمرکز می‌دهد و رویکردهای سراسر سازمان را با تمایلات مشتریان یکپارچه می‌سازد (۲۰۰۹, Liou J.H).

برنت مدیریت ارتباط با مشتری واژه ای برای مجموعه متدولوژی ها، فرایندها، نرم افزار و سیستم هایی است که به مؤسسات و شرکت ها در مدیریت مؤثر و سازمان یافته ارتباط با مشتریان کمک می‌کند ( ۲۰۰۹Bernett, ).

کاتلر، ایجاد ارتباط با تک تک مشتریان ارزشمند از طریق استفاده مؤثر از اطلاعات حساب های مشتری (کاتلر فیلیپ و آرمسترانگ گری، ۱۳۸۹).

شت و پرویتیر، مدیریت رابطه با مشتری را می توان تلاشی یکپارچه برای تعریف، نگهداری و ایجاد یک شبکه ارتباط با مشتری و تقویت مستمر این شبکه برای کسب مزیت دوجانبه برای طرفین از طریق تماسهای تعاملی، شخصی شده وهمراه با ارزش افزوده در طول یک دوره زمانی طولانی دانست(۲۰۰۰، Parvatiyar Aو Sheth J).

پان و همکاران معتقدند که با ارتقا و گسترش ابزارهای بازاریابی رابطه مدار، مدیریت رابطه با مشتری انقلاب آتی مدیریت را به همراه می آورد. آن ها عنوان می‌کنند که اگر چه مدیریت رابطه با مشتری عقیده ای ساده و روشن به نظر می‌رسد، ولی تفاسیر مختلفی از آن شده است. برای بعضی، مدیریت رابطه با مشتری یکپارچه سازی بخش های بازاریابی، فروش و خدمات از طریق مستقل ساختن فرایندهای کسب و کار مبتنی بر فناوری اطلاعات (it) است که ارزش تعامل با هر مشتری را به حداکثر می رساند. برای نظریه پردازان دیگر، مدیریت رابطه با مشتری صرفا نتیجه ای از بازاریابی رابطه ایی است که بر دستیابی به سودهای بالاتر از طریق مشتریان سودآورتر تأکید دارد (۲۰۰۴، Lim E و Tan, C، Pan, S).

پین و همکاران، مدیریت ارتباط با مشتری یعنی ایجاد و حفظ ارتباط شخصی شده با مشتریان سودآور، از طریق استفاده مناسب از فناوری های اطلاعات و ارتباطات، سوآتمن، مدیریت ارتباط با مشتری به عنوان یک فرایند، متشکل از نظارت بر مشتری (مثل جمع‌ آوری داده های مناسب آنان) مدیریت و ارزشیابی داده ها و نهایتاًً ایجاد مزیت واقعی ازاطلاعات استخراج شده در تعاملات با آنان است (تامپسون) متخصصان و نظریه پردازان هرکدام تعاریف مختلفی ازمدیریت روابط مشتریان ارائه می‌دهند که می توان آن ها را در چهارگروه کلی به عنوان استراتژی، فناوری، فرایند و سیستم اطلاعاتی طبقه بندی کرد ( شهرکی علیرضا و همکاران،۱۳۹۱).

همان گونه که گفته شد دیدگاه های گوناگونی ‌در مورد مفهوم مدیریت ارتباط با مشتری وجود دارد اما از آنجا که ما قصد داریم حول محور بررسی تاثیر مدیریت ارتباط با مشتری الکترونیکی بر انتخاب استراتژی بازاریابی گام برداریم، دیدگاه استراتژیک ‌در مورد مفهوم مدیریت ارتباط با مشتری بهترین بنیان را فراهم خواهد آورد. لذا این تعریف را برای مفهوم مدیریت ارتباط با مدیریت ارتباط با مشتری درنظرخواهیم گرفت: فین برگ و رومانو ” مدیریت ارتباط با مشتری، استراتژی جامع کسب وکار و بازاریابی است که فناوری، فرآیندها و تمام فعالیت های کسب وکار را حول مشتری یکپارچه می‌سازد تا به ایجاد و حفظ ارتباطات بلندمدت و سودآور با مشتریان منجر شود”(۲۰۰۳، Romano, NCو Feinberg, J).

۲٫۲٫۲مفهوم مدیریت ارتباط با مشتری الکترونیکی (ECRM)

فیلیپ کاتلر صاحب نظر نامی بازاریابی، مدیریت ارتباط الکترونیکی با مشتری(ecrm) را بخشی از مفهوم کسب و کار الکترونیکی می‌داند که استفاده از ابزارها و سکوهای الکترونیکی را برای هدایت امور شرکت ها تشریح می‌کند و مؤسسات را قادر می‌سازد که به مشتریان خود سریع تر و دقیق تر، در دامنه زمانی و مکانی وسیع و با هزینه کمتری، خدمات رسانی کرده، بتوان کالاها و خدمات به مشتری را سفارشی سازی و اختصاصی سازی کرد. رومانو همچنین می توان ecrm را ابزار جذب و حفظ مشتریان ارزشمند از نظر اقتصادی و دفع و حذف موارد غیر ارزشمند اقتصادی؛ فجر مستاد و رومانو، ترکیب نرم افزار، سخت افزار، فرایندها، برنامه های کاربردی و تعهدات مدیریت؛ خلیفه و شن تمام فرایندهای لازم برای کسب و کار، ایجاد و حفظ ارتباط با مشتری از طریق عملیات الکترونیکی کسب و کار، به حساب آوریم (الهی، ۱۳۸۷).

۲-۱-۵ برتری نیم کره­ای در درک موسیقی

«نقش برتری نیم کره در توانایی‌های متعددی که سخن گفتن از جمله آن ها‌ است، به اثبات رسیده است. برخی از جوانب موسیقی که با پدیده برتری نیم­کره­ مرتبط اند عبارتند از توانایی اجرای موسیقی که در برتری نیم­کره راست دیده می­ شود و دیگری برتری نیم­کره­ای در زمینه درک موسیقی است. تحقیقات نشان داده­ است در کسانی که موسیقی را حسی و غیرآکادمیک پیگیری ‌می‌کنند، نقش در درک موسیقی، برعهده نیم­کره راست مغز است، حال آن که در موسیقی­دانان حرفه­ای نیم­کره چپ این نقش را بر عهد ‌می‌گیرد. طبق فرضیه ارائه شده در درک موسیقی ابتدا نیم­کره راست وارد عمل می­ شود و برتری می­یابد و به تدریج با افزایش دانش موسیقی در فرد، این برتری به نیم­کره چپ تغییر مکان می­دهد»(کریچلی و هنسون^[۳۸]، ۱۹۷۷؛ به نقل از ناظم­پور، ۱۳۸۸).

«نیم­کره راست مسئول پردازش و تشخیص و تمییز زمان به فواصل و ریتم است. شناخت ملودی در موسیقی­دانان­ها در ‌نیم‌کره راست صورت ‌می‌گیرد. افرادی که لوپ تمپورال راست را برداشته­اند، آسیب چشمگیری در درک طنین موسیقی در مقایسه با برداشتن لوپ تمپورال قدامی راست و نیز در تشخیص اطلاعات آهنگین در مقایسه با بیشتر افراد سامل یا یک قسمت از گیجگاهی قدامی چپ اشکال دیده می­ شود. ‌بنابرین‏ درک طنین موسیقی در ‌نیم‌کره راست صورت ‌می‌گیرد، پس خلاصه نیم­کره چپ برای ریتم و ارزیابی اجرای معنایی موسیقایی (یعنی تشخیص و بازشناسی ملودی­ها) و نیم­کره راست برای درک ملودیک در زیر و بم طنین تخصیص یافته است. بر اساس اطلاعات به­دست آمده از مطالعات ‌می‌توان ساختار مناطق اولیه شنوایی را مشخص کرد. سیگنال­های شنوایی در مسیر شنوایی بالا رونده از راه ساقه مغزی مستقیماً در کرتکس اولیه شنوایی واقع در جیروس تمپورال فوقانی گسترش یافته و پراکنده می­شوند. از اینجا، اجزای محرک­های شنوایی به مناظق حاشیه­ای لوب تمپورال و دیگر مناطق دورتر کورتکس که توسط شبکه­ های عصبی یا اجزای موسیقیایی در ارتباط هستند، انتقال می­یابند. تفاوت­های نیم­کره­ای نقش عمده­ای را در خصوص درک موسیقی ایفا می­ کند، اما در عین حال پدیده وابستگی بین نیم­کره­ای نیز غیر قابل انکار است، زیرا نیم­کره چپ برای پردازش ساختار فواصل نیازمند عملکرد صحیح نیم­کره راست ‌می‌باشد. در جریان عادی شنیدن یک قطعه، ساختارهای نظیر تالاموس در پدیده شنوایی- بینایی و سیستم لیمبیک در تأثیرات احساسی، فعالانه درگیر هستند»( استریتر^[۳۹]، ۲۰۰۵، به نقل از طباطبای فر،۱۳۸۹).

۲-۱-۶ موسیقی درمانی و عصب­شناختی

عملکرد موزون دستگاه عصبی، در سه سطح مختلف اعمال می­گردد:

1. 1. الگوی موزون: این الگو در ارسال سیگنال­های عصبی مشاهده می­ شود.

1. 1. ادراکاتی که از محرک­های موزون محیطی و فعالیت­های موزون درونی حاصل می­ شود مانند نور یا امواج صوتی با حرکات موزون، مثل تکلم و تنفس.

1. میان کنش بین سیستم عصبی و سایر دستگاه­های بدن که دارای وزن بیولوژیکی هستند. شاید این فعالیت موزون سیستم عصبی است که حس درک و وزن را در ما پدید ‌می‌آورد(ناظم پور،۱۳۸۸). مطالعاتی که در زمینه کاربرد موسیقی در کار بالینی است بر نمایش نوع و قدرتمندی تغییرات فیزیولوژیک ایجاد شده در ارگانیسم انسانی متمرکز است که با تغییر در محرک­های موسیقیایی ظاهر می­ شود. چنین مطالعه­ ای تازه نیست. در اواسط دهه۱۹۳۰، بعد از بازبینی پیشینه توسط جربی در ارتباط با اثرات موسیقی بر فرایندهای فیزیولوژیک دسیرنرو فاین^[۴۰] نتیجه گرفتند که موسیقی:

۱-انرژی عضلانی را کاهش یا افزایش می­دهد.

۲-تنفس را تشدید کرده و نظم آن را کاهش می­دهد.

۳-اثر مشخص اما متغیر روی نبض و فشارخون دارد.

۴-آستانه محرکات حسی را کاهش می­دهد.

۵-ترشحات درونی را تحت تأثیر قرار می­دهد.

۶-سوخت و ساز بدن را افزایش می­دهد.

موسیقی این توانایی را دارد که اثرات فیزیولوژیک مختلف ایجاد کند و آن ها را به اثرات هیجانی تبدیل نماید. ارتعاشات شنوایی و ریتم موسیقیایی، ریتم­های زیستی را تحت تأثیر قرار داده و می ­تواند تعادل زیست – شیمیایی، سوخت و ساز و تعادل حیاتی موجود زنده را تجدید کرده یا آن را مختل کند(فلاح، سهرابی، زاده محمدی؛ ۱۳۹۰). «سیستم اعصاب مرکزی (مغز) طـوری ساخته شده است که به محرک­های موزیکال پاسخ­های مثبت و مناسب می­دهد و موجبات استفاده از این روش درمانی را فراهم می­سازد، تحقیقات متعدد نشان­گر آن است که تالامـوس مهم­ترین غـده مستقر در مغـز محرک­های موسیقیایی را دریافت می­ کند و این علائم را به­وسیله سیستم عصبی به مغز انتقال می­دهد و به­ صورت یک کارکرد خودکار به­ طور اعم روی مغز و به­ طور اخص روی هوش، حافظه و تخیل نفوذ می­ کند. این عملکرد مغز در مقابل موسیقی، به­ دلیل پاسخ غده صنوبری یا هیپوفیز است. این غده از تالاموس فرمان دریافت می­ کند و به محرک­های موزیکال و ریتم موزن موسیقی پاسخ مثبت می­دهد و موجب ترشحاتی می­گردد که نقاط مختلف بدن انسان را جهت کارکرد طبیعی رهنمون می­سازد. وقتی محرک­های موزیکال به مغز می­رسد، غده هیپوفیز به آن پاسخ مثبت یا به­عبارتی پاسخ آرامش بخش می­دهد که نتیجه این پاسخ آزادسازی آندروفین است. آندرفین آرامش­بخشی است طبیعی که درد را تسکین می­دهد. لذا موجب می­گردد نیاز بیماران در حال دریافت موسیقی به داروها، درد را تسکین دهد. این ماده در زمان آرامشی که توسط موسیقی به دست می ­آید در تمام نقاط بدن ترشح می­گردد. همچنین به هنگام ترس، بی­قراری و اضطراب ماده­ای به نام کتکولامین­ها و یا به­عبارتی آدرنالین و نورآدرنالین از غدد فوق کلیوی ترشح می­ شود که این ماده موجب بالا رفتن فشار خون و ضربان قلب می­گردد و شگفت انگیز است که موسیقی آزادسازی این ماده اضطراب­زا را کاهش می­دهد و در نتیجه­ عملکرد آن در بدن، فشار خون و ضربان قلب پایین می ­آید»( به نقل از؛ فلاح و همکاران،۱۳۹۰).

۲-۱-۷ کاربرد موسیقی درمانی