۴-۴-۴- اثر ترکیبات و غلظت­های مختلف تنظیم­کننده­ های رشد بر باززایی شاخه از ریزنمونه نوک شاخه مریم­گلی­کبیر…………….۵۲
۵-۴- آزمایش ۴: بررسی اثر غلظت نمک در محیط کشت پایه MS و تیمار هورمونی بر ریشه­زایی شاخساره­های باززاشده مریم­گلی­کبیر ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………۵۶
۶-۴- سازگاری…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۵۹
فصل پنجم
۵- بحث………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۶۰
۱-۵- جوانه زنی…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۶۰
۲-۵- اثرات نوع ریزنمونه در باززایی……………………………………………………………………………………………………………………………………………………۶۱
۳-۵- اثرات نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد گیاهی بر باززایی…………………………………………………………………………………………………….۶۴
۴-۵- اثرات ترکیبات مختلف تنظیم­کننده­ های رشد گیاهی بر ریشه­زایی…………………………………………………………………………………………۶۶
۵-۵- نتیجه گیری کلی ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۶۸
۶-۵- پیشنهادات ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۶۹
منابع…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۷۰
فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول۱-۳: ترکیب محلول های ذخیره پنج نمک غیر آلی در فرمولاسیون موراشیگ و اسکوگ (۱۹۶۲) ……………………….۱۶
جدول ۲-۳: ترکیبات مختلف تنظیم­کننده­ های رشد گیاهی مورد استفاده در القای جوانه و باززایی شاخساره از ریزنمونه های مورد استفاده در مریم گلی کبیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………۲۰
جدول ۱-۴: درصد و سرعت جوانه زنی بذور مریم گلی کبیر در محیط های مختلف MS، WA وWFP……………………………………..25
جدول ۲-۴: اثر سطوح مختلف pH بر سرعت و درصد جوانه زنی بذور مریم گلی کبیر. ……………………………………………………………….۲۸
جدول ۳-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متفابل نوع ریزنمونه و BAP بر القاء جوانه در گیاه مریم گلی کبیر………………………………۳۰
جدول ۴-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع ریزنمونه و Kin بر القاء جوانه در گیاه مریم گلی کبیر…………………………….۳۲
جدول ۵-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع ریزنمونه و TDZ بر القاء جوانه در گیاه مریم گلی کبیر……………………………..۳۳
جول ۶-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع ریزنمونه و BAP بر باززایی شاخه در گیاه مریم­گلی­کبیر……………………………….۳۵
جدول ۷-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع ریزنمونه و Kin بر باززایی شاخه در گیاه مریم­گلی­کبیر………………………………۳۷
جدول ۸-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع ریزنمونه و TDZ بر باززایی شاخه در گیاه مریم­گلی­کبیر…………………………….۳۸
جدول ۹-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و BAP بر القاء جوانه از ریزنمونه گره مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۳۹
جدول ۱۰-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و Kin بر القاء جوانه از ریزنمونه گره مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۴۲
جدول ۱۱-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و TDZ بر القاء جوانه از ریزنمونه گره مریم­گلی­کبیر………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………۴۳
۱۲-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشدIAA و BAP بر القاء جوانه از ریزنمونه نوک شاخه مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۴۵
جدول ۱۳-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و Kin بر القاء جوانه از ریزنمونه نوک شاخه مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۴۶
جدول ۱۴-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و TDZ بر القاء جوانه از ریزنمونه نوک شاخه مریم­گلی­کبیر…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۴۸
جدول ۱۵-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و BAP بر باززایی شاخه از ریزنمونه گره مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۴۹
جدول ۱۶-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و Kin بر باززایی شاخه از ریزنمونه گره مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۵۰
جدول ۱۷-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و TDZ بر باززایی شاخه از ریزنمونه گره مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۵۱
جدول ۱۸-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و BAP بر باززایی شاخه از ریزنمونه نوک شاخه مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………۵۳
جدول ۱۹-۴- جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و Kin بر باززایی شاخه از ریزنمونه نوک شاخه مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………۵۴
جدول ۲۰-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل نوع و غلظت تنظیم­کننده­ های رشد IAA و TDZ بر باززایی شاخه از ریزنمونه نوک شاخه مریم­گلی­کبیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………۵۶
جدول ۲۱-۴: جدول تجزیه واریانس اثرات متقابل غلظت نمک در محیط کشت پایه MS و تیمار هورمونی بر میانگین تعداد ریشه و طول ریشه در گیاه مریم­گلی­کبیر ………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۵۷
فهرست اشکال
عنوان صفحه
شکل ۱-۳: ریزنمونه های تهیه شده از گیاهچه های حاصل از کشت بذور ضدعفونی شده در شرایط استریل………………………………..۱۹
شکل ۱-۴: اثر غلظت­های مختلف کیتوسان بر رنگ برگ و اندازه طول گیاهچه­های مریم­گلی­کبیر در محیط پایه MS ………………27
شکل ۲-۴: ریزنمونه­های هیپوکوتیل و کوتیلدون مریم­گلی­کبیر قرارگرفته در محیط باززایی که پس از حدود یک ماه، سیاه شده و از بین رفتند…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………۲۸
شکل ۳-۴: القاء جوانه و باززایی شاخساره در ریزنمونه گره در محیط کشت MS حاوی تنظیم­کننده­ های رشد…………………………….۲۹
شکل ۴-۴: ریشه زایی و سازگاری. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………۵۹
فهرست نمودارها
عنوان صفحه
نمودار ۱-۴: اثر زمان های مختلف استریلیزاسیون بر سرعت و درصد جوانه زنی در بذور مریم­گلی­کبی…………………………………………۲۵

گاهی اوقات زن و شوهر بنا به دلایلی، لازم دانسته که پاره‌ای از تعهدات و التزام‌های خود را در برابر یکدیگر تابع نکاح قرار دهند. این امور، گاهی مربوط به شیوه‌ی زندگی زناشویی و سلوک دو طرف با هم است و گاه ناظر به کارهایی که به زندگی زناشویی آنان ارتباطی ندارد، ولی وصف مشترک هر دو دسته این است که به طور مستقیم به انعقاد یا آثار عقد ناظر نیست.
برای این‌گونه شروط مثال‌های زیادی وجود دارد. مثلاً: مردی تعهد می‌کند که زن دیگر اختیار ننماید، یا همسر خود را از شهر معینی خارج نکند، یا زن را وکیل در طلاق دادن خود نماید.

چنان‌که بیان گردیده است، قواعد عمومی مربوط به نفوذ و ضمانت اجرای این شروط را باید در کلیات قراردادها مطالعه نمود. البته نفوذ و آثار بعضی از شرایط، وابسته به اجرای احکام مربوط به خانواده است و از این لحاظ در زمره مسائل ویژه آن قرار می‌گیرد، به علاوه این‌که این قواعد در پاره‌ای از امور به لحاظ طبیعت ویژه نکاح، مسائلی به بار می‌آورد که بایستی به صورت جداگانه مورد بررسی قرار گیرد.^[۶۸]

گفتار چهارم: شرایط صحت شروط ضمن عقد نکاح:

همان‌گونه که در مبحث دوم همین فصل در باب اقسام شروط باطل مطرح گردید، شرط ضمن عقد نکاح نیز می‌بایستی:
اوّل، غیر مقدر نباشد. اگر شرط غیر مقدور باشد باطل ولی بطلان آن به صحت عقد صدمه و خدشه‌ای وارد نمی‌سازد. مثلاً: زوجه بر زوج شرط کند که بلافاصله در مهلت کمی پس از ازدواج برای زوجه منزل و ماشین لوکسی خریداری نماید، یا به زوجه در عرض یک هفته زبان انگلیسی بیاموزد، به گونه‌ای که عادتاً از چنین زوجی تحقق شرط، غیر ممکن باشد.^[۶۹]
دوم، دارای نفع و فایده عقلانی باشد. در غیر این‌صورت، باز شرط باطل، ولی مبطل عقد نخواهد بود. در این خصوص گفته شده،^[۷۰] داشتن هر نوع غرض شخصی یا غرض نوعی کفایت می‌کند، مشروط بر این‌که عاقلانه جلوه نماید، مثلاً ممکن است نسبت به فردی درج خوردن حلیم در صبح هر روز، شرطی عاقلانه باشد در حالی‌که برای دیگری شرطی غیر عاقلانه باشد.
سوم، نامشروع نباشد. بدین معنا که شرط خلاف شرع و یا خلاف قوانین آمره، فاسد ولی مفسد عقد نمی‌باشد، البته در این‌جا گفته شده که منظور از قوانین آمره که در فقه «حکم» نامیده می‌شود، قوانینی است که برای نظم اجتماع وضع گردیده و اراده افراد نمی‌تواند آن را تغییر دهد یا تفسیر کند که البته ممکن است در تشخیص آن، میان حقوق‌دانان اختلافاتی وجود داشته باشد، مثلاً ضمن عقد شرط شود که شوهر حق ندارد زن را طلاق دهد، از آن‌جا که حکم و قانون این است که هر وقت شوهر، بخواهد می‌تواند زن را طلاق دهد، سلب این حق از شوهر مخالف قوانین آمره و باطل است، اما زن می‌تواند شرط کند در صورتی ‌که شوهر، زن دیگری بگیرد، او از طرف مرد وکیل است، پس از اثبات آن در دادگاه، خود را مطلقه سازد.^[۷۱]
شایان ذکر است در مورد شرط فاسدی که مفسد عقد نمی‌باشد، در نکاح برای مشروط له حقّ فسخ نمی‌باشد، اگرچه مشروط له جاهل به فساد شرط باشد، چرا که موارد فسخ نکاح در قانون محصور بود و جز در آن موارد نمی‌توان عقد نکاح را فسخ نمود، ولی اگر از بابت شرط فاسد زیانی وارد آید، زیان‌دیده از جهت تسبیب، حقّ مراجعه به مسبب را خواهد داشت.^[۷۲]
چهارم، شرط، خلاف مقتضای عقد نباشد. چنین شرطی باطل و مبطل عقد نکاح است. بنابراین اگر ضمن عقد شرط شود که زوجیت یعنی مقتضای عقد نکاح حاصل نشود، این شروط باطل و عقد نیز فاسد است.
در نهایت این که چون نکاح عقدی نیست که عوضین در آن مصداق پیدا کند، لذا شرط مجهولی که جهل به آن موجب جهل به عوضین می‌شود که در سایر عقود موجب بطلان عقد خواهد بود، در نکاح دائم عنوانی ندارد^[۷۳] بنابراین فرضاً اگر شرط مجهول باشد، فقط شرط منحصراً باطل است.
غیر از شرایطی که قید گردید، سایر شرایط ضمن عقد نکاح صحیح خواهد بود. ماده‌ی ۱۱۱۹ قانون مدنی، برخی از نمونه‌های شروط صحیح را بیان نموده است، اگرچه در این ماده با ذکر نمونه‌هایی، تنها شرط فعل بیان گردیده، ولی بایستی گفت انتخاب این شرط از باب غالب بوده و مفید حصر نخواهد بود. بنابراین شرط صفت و نتیجه نیز همین وصف را دارد.^[۷۴]
نکته‌ی دیگری که در این‌جا لازم به ذکر به نظر می‌رسد این است که ممکن است قانون‌گذار با عنایت به ماده ۱۱۱۹ قانون مدنی، تنها شرط خلاف مقتضای عقد را باطل دانسته و سایر شروط را صحیح می‌داند. در این خصوص بیان شده که: این تصور به بداهت عقل مردود می‌باشد، زیرا به طور مسلم، قانون‌گذار نه اجازه تجاوز به قوانین آمره را می‌دهد و نه فعل عبث را از قبیل شرط غیر مقدور و شرط بی‌فایده و نفع عقلایی تجویز می‌کند، همان‌گونه که شرط خلاف قانون در ماده ۱۰۶۹ قانون مدنی: «شرط خیار فسخ نسبت به عقد نکاح باطل است، ولی در نکاح دائم شرط خیار فسخ نسبت به صداق جایز است، مشروط
بر این‌که مدت آن معین باشد و بعد از فسخ مثل آن است که اصلاً مهر ذکر نشده باشد»، باطل دانسته شده است. بنابراین علت بطلان شرط فسخ، مغایرت آن با قوانین آمره است، چرا که موارد فسخ نکاح در مواد ۱۱۲۱ تا ۱۱۳۲ قانون مدنی بیان گردیده است و شرط خیار فسخ با مواد مذکور که از قوانین آمره می‌باشند، مغایرت دارد.^[۷۵]
فصل دوم: بررسی مفهوم شرط خلاف مقتضای عقد:

فصل دوم:

بررسی مفهوم شرط خلاف مقتضای عقد

مبنای بطلان هر یک از شروط باطلی که در فصل پیشین مورد بحث و بررسی قرار گرفت، می‌توان به گونه‌ای مرتبط با قواعد عمومی عقود توجیه نمود، اما مخالفت شرط با مقتضای عقد، از مواردی است که مختص شرط بوده و صرفاً در خصوص تعهدات تبعی که ضمن عقد درج می‌گردند، مصداق می‌یابد. «بنابراین عدم مخالفت با مقتضای عقد را می‌توان شرایط اختصاصی به معنی اخص کلمه برای صحت شرط دانست».^[۷۶]
بنابراین، آن‌چه در مبحث اول از این فصل، مورد مطالعه قرار می‌گیرد، به شرح ذیل می‌باشد:
گفتار اوّل: مقتضیات ذات و مقتضیات اطلاق عقد.
گفتار دوم: ملاک تمیز مقتضیات عقد.

مبحث اوّل: مفهوم مقتضای عقد:

اگرچه به صورت اجمالی در فصل قبل تعریف و کلیاتی در خصوص مقتضای عقد ارائه گردید، اما از آن‌جایی که جوهره‌ی این رساله به صورت اختصاصی، مربوط به شرط خلاف مقتضای عقد نکاح بوده، بنابراین ضروری می کند که به صورت دقیق‌تر این مفهوم تجزیه و تحلیل گردد.
«مقتضا» اسم مفعول از مصدر «اقتضا» و در لغت به معنای اثری است که از تأثیر مقتضی به وجود می‌آید و هر عامل مؤثری که در صورت عدم مانع بتواند منشأ اثر شود «مقتضی» نامیده می‌شود. برای مثال: عقد چنان‌چه مخالف صریح قانون نباشد، مقتضی تأثیر است و بر این اساس، اثر حاصل از عقد را «مقتضای عقد» گویند.^[۷۷]
به عبارت دیگر هر عقدی به محض تحقق، آثاری را به دنبال دارد و اموری را مقتضی می‌باشد که به این امور مقتضیات عقد می‌گویند. اما این عنوان یک مفهوم عام بوده که قابل تفکیک و تقسیم است.
«بدین ترتیب که مقتضای عقد یا این که مقتضی ذات آن «من حیث هی» است، آن‌گونه که نیازی به جعل شارع به این‌که آن امر بر عقد مترتب گردد را ندارد که در این صورت عقد بدون آن محقق نمی‌شود، یعنی چنان‌چه آن مقتضی منتفی گردد، عقد هم عرفاً و هم شرعاً منتفی می‌شود».^[۷۸] مثلاً اگر در عقد بیع شرط شود که مبیع به ملکیت خریدار درنیاید یا بی‌عوض باشد، شرط بر خلاف مقتضای ذات عقد و از اسباب بطلان عقد خواهد بود؛ به عبارت دیگر این امور از مقتضیات ذات عقد است و سلب آن موجب بطلان عقد می‌شود.
دیگر این‌که مقتضای عقد اموری باشد که «اطلاق عقد» آن را اقتضا نماید و در این خصوص تفاوتی بین این‌که این امور از آثاری باشد که ترتب آن عرفی است (مثل اقتضای نقد بودن ثمن) یا این‌که از احکامی ‌باشد که شارع بر عقد مترتب کرده و آن را از مقتضیات عقد قرار داده، مثل: «خیار مجلس برای بیع و وجوب نفقه برای نکاح دائم» نمی‌باشد.^[۷۹]
به این ترتیب لوازم و آثار هر عقد به دو دسته‌ی مقتضای ذات عقد و مقتضای اطلاق عقد قابل تقسیم بوده که در دو بند جداگانه بررسی خواهند گردید.

گفتار اوّل: مقتضیات ذات عقد و مقتضیات اطلاق عقد:

بند اوّل: مقتضیات ذات عقد:

مراد از مقتضیات ذات عقد، آثاری است که لازمه مطلق عقد است و منظور از مطلق عقد، ذات، ماهیت و جوهره‌ی عقد می‌باشد.
چرا که مطلق عقد دارای یک‌سری آثار و لوازم بوده که قابل جدا شدن از عقد نمی‌باشد و با پیدایش عقد، ناگزیر، آثار و لوازم مذکور محقق می‌شوند.^[۸۰]
چنان‌ که گفته شده: «در امور مادی نیز چنین اثری را می‌توان یافت. مثلاً شوری، اثر یا مقتضای نمک طعام است و شیرینی، اثر شکر و محال است که نمکی شور یا شکری شیرین نباشد، این آثار از ذات نمک یا شکر قابل تفکیک نیست.^[۸۱]
در تعریفی در خصوص مقتضای ذات عقد بیان گردیده است: «موضوع اصلی است که عقد به خاطر آن واقع می‌شود و به خواست طرفین یا احکام مترتب بر آن جز یا لازمه ماهیت عقد است.^[۸۲]
بنابراین آن دسته از آثار و لوازم عقد که با ماهیت آمیخته و بدون آن آثار عقد، جوهر و طبیعت حقوقی خود را از دست می‌دهد «مقتضای ذات عقد» گویند و اگر به واسطه شرط از عقد گرفته شوند، در دید عرف یا قانون، موضوعی بر آن باقی نمی‌ماند. به همین اعتبار است که فقهای امامیه بر بطلان شرطی که خلاف مقتضای عقد است متفق‌القول هستند.^[۸۳] به هر حال در هر موردی که بطلان شرط به رکنی از ارکان عقد آسیب رساند موجب بطلان عقد شده و شرط خلاف مقتضای ذات عقد، یکی از این موارد است.

بند دوم: مقتضیات اطلاق عقد:

مراد از مقتضیات اطلاق عقد، آن دسته از آثار و لوازمی که لازمه عقد مطلق است و منظور از عقد مطلق این است که اگر عقد به صورت مطلق و بدون قید و شرطی منعقد گردد، آثار مذکور محقق خواهند شد. اما در جایی که عقد مشروط به شرطی گردد یا مقید به قیدی شود (مطلق نباشد) در این صورت عقد، مقتضی آثار عقد مطلق نخواهد بود.
به عنوان مثال: چنان‌چه عقد بیع منعقد گردد و در آن نسبت به محلّ تسلیم مبیع، سخنی به میان نیاید، اطلاق عقد، مقتضی تسلیم مبیع، در محلّ انعقاد عقد خواهد بود.^[۸۴]
بنابر آن‌چه بیان شد، در خصوص مقتضیات اطلاق عقد، امکان و قابلیت سلب و انفکاک از عقد وجود دارد. به عبارت دیگر، زمانی که طرفین عقد، شرطی را ضمن عقد بگنجاند که خلاف اطلاق عقد باشد، این شروط صحیح بوده و عقد، دیگر، اقتضای تحقق آثار اطلاق عقد را نخواهد داشت.
البته ممکن است آثار اطلاق عقد، ناشی از جعل شارع یا عرف باشد. برای مثال: اگر ضمن عقد بیع شرط شود که محلّ تسلیم مبیع در محلّ فروشنده است. عقد، اقتضای اطلاق خود را که محلّ تسلیم مبیع در محلّ انعقاد عقد بوده از دست داده و شرط مذکور فی‌مابین، نافذ و معتبر می‌باشد.

بند سوم: تفاوت میان مقتضیات ذات عقد و مقتضیات اطلاق عقد:

در مباحث پیشین نیز بیان گردید، «مقتضیات عقد» به طور کلی آثار و لوازمی هستند که با عقد بستگی و ارتباط دارند. اما میزان این ارتباط و بستگی متفاوت است. چنان‌که برخی از مقتضیات عقد، غیرقابل جدایی و انفکاک از حقیقت عقد و برخی دیگر قابل سلب و تحدید می‌باشند.
«مقتضای ذات عقد» آن دسته از امور و آثار هستند که حیات عقد به آن وابستگی دارد. مثل: تملیک مبیع در عقد بیع یا تملیک منفعت در عقد اجاره به دیگر بیان، با شرط خلاف این دسته از امور، عقد واقع نمی‌شود.
حال آن ‌که مراد از «مقتضیات اطلاق عقد» هر چیزی می‌باشد که عقد به حسب اطلاق خود، آن را می‌طلبد و چنان‌چه عقد واقع شود و شرطی خلاف این آثار کشف نگردد، چنین مقتضیاتی لازم‌الوفا خواهند بود. مثلاً اطلاق معاوضه به صلح یا اجاره یا اطلاق بیع به حال بودن عوض یا معوض و غیره. بنابراین در هر مورد که طرفین بر خلاف این امور توافق نمایند، اراده‌ی آن به حذف یا تحدید یا تغییر آن‌ها، نافذ و معتبر خواهد بود.^[۸۵]
تفاوت عمده میان «مقتضیات ذات عقد» و «مقتضیات اطلاق عقد» در منفعت یا فساد اشراط خلاف آن است. بدان معنا که چنان‌چه شرط با مقتضای ذات عقد مخالفت کند، در بطلان آن شکی نیست و موجب بطلان عقد اصلی نیز خواهد بود، اما اگر با مقتضیات اطلاق عقد منافی باشد، چنین شرطی صحیح و طرفین ملزم و متعهد به آن خواهند بود.
در بیان تفاوت میان مقتضای ذات عقد و مقتضای اطلاق گفته شده است: «قسم اوّل اموری هستند که عاقد اوّلاً و بالذات آن را انشا می‌کند و عقد بر آن دلالت مطابقی دارد، مثل تملیک اعیان در بیع و منافع در اجاره و قسم دیگر به طور تبعی انشا می‌گردد و ضمنی است. به گونه‌ای که عقد بر آن دلالت التزامی دارد. مانند این که عوض نقد بلد باشد و یا مثل صحیح بودن آن چه که به خریدار منتقل می‌شود و یا غیر این‌ها که از اموری هستند که عقد متضمن آن‌ها است و عقد بر آن‌ها دلالت دارد اما دلالتی التزامی.^[۸۶]
بنابراین هرگاه شرطی مخالف و منافی با مقتضای ذات عقد باشد، باطل و موجب بطلان عقد خواهد بود و از همین‌روست که وجه بطلان اشتراط بیع بلاعوض یا اجاره‌ی بدون اجرت، مشخص می‌شود، چرا که عوض در بیع و اجرت در اجاره از امور و آثاری است که عقد بر آن دلالت مطابقی داشته و شرط خلاف آن‌ها، با حقیقت بیع و اجاره منافی است. به هر حال ضابط میان آن‌چه که با مقتضای عقد مخالفت دارد با اموری که منافی اطلاق عقد است، تنافی اوّلی با غرضی است که عقد به واسطه آن انشاء می‌شود.^[۸۷]

گفتار دوم: ملاک تمیز مقتضیات عقد:

همان‌گونه که قبلاً بیان شد، در بطلان عقد خلاف مقتضای ذات عقد، میان فقها و حقوق‌دانان، اختلافی وجود ندارد. اختلافات ریشه در ملاک تمیز مقتضیات ذات و اطلاق عقد دارد. به دیگر بیان این‌که، ملاک تشخیص و معیار شناخت جوهره هر عقد با سایر آثار و لوازم، محلّ تردید و اختلاف‌های جدی قرار گرفته است.

در این سبک رهبری پیشنهادهای زیردستان را با استقبال می پذیرد و به کار می بندد ولی تصمیم ها را خودش به تنهایی می گیرد .
ت) رهبری پیشرفت مدار^[۵۷] یا توفیق گرا
دراین سبک رهبر برای فرودستان هدف هایی را که موجب تلاش و کوشش آنان می شود ، تعیین می کند و اعتماد خود را نسبت به حصول اهداف و انجام دادن مطلوب کارها نشان می دهد .

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

نظریه مسیر ـ هدف ، براساس مدل انگیزش انتظار و احتمال بنا شده و بر این نظر استوار است که رفتار رهبر زمانی برای پیروان قابل قبول و پذیرش است که منبع رضایت و انگیزش برای آنان باشد از این رو رهبر می بایست با توجه به خصوصیات پیروان خود و عوامل محیطی مانند اختیارات رسمی ، نوع وظایف و گروه های کاری ، بکوشد سبکی را در پیش گیرد که بتواند انگیزش لازم را در مرئوسان به وجود آورده و آنان را در تحقق اهداف مورد نظر یاری دهد (الوانی ،۱۳۸۵). نمودار ۲-۱-۷ نشان دهنده اجزای متشکله نظریه مسیر-هدف و نحوه عمل آن است.
نمودار ۲-۱-۷ اجزای متشکله نظریه مسیر-هدف در رهبری
سبک رهبری:
آمرانه
حمایتی
مشارکتی
توفیق گرا
رفتار مرئوسان در جهت تحقق اهداف سازمان
انگیزش مرئوسان در نیل به اهداف سازمان
خصوصیت مرئوسان
توانایی و استعداد،
شخصیت ،ادراک و…
عوامل محیطی:
نوع وظایف
سیستم اختیارات رسمی
گروه های کاری
………………….
براساس نظریه مسیر ـ هدف رفتار رهبر تا آن اندازه برای زیردستان قابل قبول است که آنها آنرا به عنوان منبعی بپندارند که رضایت حال و آیندشان را تأمین کند(رابینز ، ۱۳۸۴).
۲-۲-۲-۵- مدل تجویزی رهبری^[۵۸]
مدل تجویزی رهبری ، که در آن رابطه نحوه تصمیم گیری و سبک رهبری مطرح می باشد ، یکی دیگر از نظریه های اقتضایی رهبری است . در این مدل پنج سبک رهبری از کاملاً مشارکت جویانه تا کاملاً آمرانه تعیین شده است و با شمایی شبیه به درخت اخذ تصمیم که طی سوالاتی نحوه تصمیم گیری مدیر را مورد پرسش قرار می دهد ، سبک مناسب رهبری را در آن موقعیت برای وی مشخص می سازد(الوانی ، ۱۳۸۵) . در این مدل که توسط “وروم” و “تیون”^[۵۹] مطرح شده است فرض بر این است که رهبر می تواند با توجه به موقعیت های متفاوت سبک یا شیوه ی رهبری خود را تغییر دهد . نمودار ۲-۱-۸ مدل تجویزی رهبر و سوالات تعیین کننده سبک مناسب را نشان می دهد.
نمودار ۲-۱-۸ مدل تجویزی رهبری
۲-۳- تنیدگی
تنیدگی ترجمه واژه استرس در زبان انگلیسی می باشد که از لغت لاتینی”استرینگر”^[۶۰] به معنی سختی کشیده ، مشتق شده است و در قرن هفدهم برای تشریح سختی یا محنت به کار برده می شد . در اواخر قرن هیجدهم ، این مفهوم دلالت بر فشار ، کوشش و سختی ای می کند که متوجه فرد یا عضوی از اعضاء یا نیروهای روانی او باشد(اردوآبادی ، ۱۳۸۱) .
تنیدگی به معنی فشار ، واژه ای است که از علم فیزیک به عاریت گرفته شده است و امروزه برای ناشی از وارد شدن فشار به روان یا جسم فرد می باشد(الوانی ، ۱۳۸۵) . بنابراین کاربرد واژه های فشار عصبی ، فشار روانی و فشار روحی معادل دقیقی برای استرس در زبان فارسی نیست . تنیدگی حالتی ناشی از فشار است نه خود فشار .
تعاریف متعددی از تنیدگی به عمل آمده است . بیشتر این تعاریف را می توان در یکی از طبقات سه گانه زیر گنجاند (ایوانسویچ و ماتسون ، ۱۹۸۰)
الف) تعارفی که بر محرک تأکید دارند: این تعاریف بیانگر این مساله هستند که همه موقعیت ها و محرکات تنیدگی زا می باشند . هر چند در بعضی از افراد منجر به بروز پاسخ نمی شوند .همانطور که در شکل ۲-۲-۱ می بینید دراین تعاریف تنیدگی ، اصطلاحاً به محرکات معینی که از محیط به زور وارد می شود و او را تحت فشار قرار می دهد اطلاق می شود .
نمودار ۲-۲-۱- تاثیر محرک در بوجود آوردن تنیدگی
پاسخ
فشار
فرد
محیط خارجی
تنیدگی
محرک
ب) تعاریفی که بر پاسخ تأکید دارند: طبق این تعاریف تنیدگی پاسخ خاص ارگانیسم به موقعیتهای تنیدگی زا می باشد .شکل ۲-۲-۲ مدل مربوط به این دسته از تعاریف را نشان می دهد. تحقیقاتی که براساس این مدل انجام گرفته است . تنیدگی را فقط یک متغیر وابسته قلمداد می کند که تحت تأثیر متغیر مستقل قرار دارد.
نمودار ۲-۲-۲- تنیدگی به عنوان یک پاسخ ارگانیسمی
تنیدگی
پاسخ
فرد
محیط خارجی
تنیدگی زا
محرک
ج) تعاریفی که هم بر محرک و هم بر پاسخ تأکید دارند: طبق این تعاریف از طریق یک ارتباط ویژه بین شخص و محیط حاصل می شود . در این تعاریف فرد یک عامل فعال در جریان تنیدگی تصور می شود . مدل مربوط به این دسته از تعاریف در شکل ۲-۲-۳ نمایش داده شده است این مدل کمی پیچیده تر از دو مدل قبل می باشد و تنها چیزی که وارد ، مدل شده تفاوتهای فردی می باشد.
نمودار ۲-۲-۳- مدل تعاریفی که هم برمحرک وهم به پاسخ تاکید دارند
فرد
محیط خارجی
تنیدگی
محرک
تفاوتهای فردی
(مانند درک و ویژگی های شخص)

بافت عضلانی

B₁

۱۴۰۰ – ۱۰۰۰

۱-۱۹ اثرات سوء آفلاتوکسین‌ها بر سلامتی انسان:
مقدار سموم طبیعی وارد شده به زنجیره غذایی انسان تقریباً ۱۰۰۰۰ بار بیشتر از سموم ساخت بشر، نظیر حشره‌کش‌ها و مواد شیمیایی صنعتی است. انسان اصولاً از طریق یکی از سه راه زیر می‌تواند در معرض مایکوتوکسین‌ها قرار بگیرد.
مصرف مواد غذایی آلوده به مایکوتوکسین
مصرف فرآورده‌های حیوانی آلوده به مایکوتوکسین
استنشاق ذرات آلوده به مایکوتوکسین
سندرم ری^[۱۱۲] یکی از عوامل اصلی مرگ و میر در میان کودکان در کشورهای خاور دور نظیر تایلند است و به نظر می‌رسد که آفلاتوکسین B₁ در ایجاد آن دخیل باشد. ارتباط مستقیمی بین سرطان کبد در انسان و دریافت گوارشی آفلاتوکسین در نواحی گرمسیری آفریقا، آسیا و جزایر فیلیپین مشاهده شده است. حضور قارچ به تنهایی نشان دهنده‌ی حضور سم نیست و همچنین عدم حضور آثار آلودگی قارچی بر روی مواد غذایی دلیلی بر عدم آلودگی به مایکوتوکسین نمی‌باشد. بنابراین، بررسی اغذیه از نظر حضور مایکوتوکسین‌ها همواره ضروری به نظر می‌رسد. با وجود یکنواخت بودن آلودگی قارچی در یک منطقه‌ی جغرافیایی، میزان نهایی آفلاتوکسین در دانه‌ها از یک میکروگرم یعنی یک قسمت در بیلیون (ppb) تا بیش از ۱۲۰۰۰ میکروگرم در کیلوگرم یعنی دوازده قسمت در میلیون (ppm) متغیر است. شدت در معرض قرار گرفتن انسان به آفلاتوکسین‌ها به عواملی نظیر میزان سم و مدت زمان در معرض قرار گرفتن وابسته می‌باشد. عواملی نظیر سن، جنس، وضعیت تغذیه و نیز عفونت‌های همزمان، نظیر عفونت و بررسی هپاتیت B، از عوامل مؤثر در بروز مسمومیت با آفلاتوکسین هستند (۵).
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

علائم بالینی مشاهده شده در انسان شامل استفراغ، درد ناحیه شکم،‌ضایعات حاد کبد ادم ریوی، لرزش عضلانی، کوما، تشنج و مرگ همراه با ادم مغز و درگیری اندام‌هایی نظیر کبد، کلیه‌ها وقلب می‌باشد (۱۰).
اگر انسان روزانه برای مدت طولانی کمتر از ۱۰ میکروگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن آفلاتوکسین B₁ دریافت نماید به عوارض زودگذر و موقتی مبتلا می‌شود اما چنانچه این میزان به ۵۰ میکروگرم برسد اثرات بالینی مهمی رخ خواهد داد و تظاهرات اپیدمیولوژیکی اتفاق می‌افتد.
در پاییز ۱۹۷۴ بیماری آفلاتوکسیکوز در دو ایالت شمالی و ۱۵۰ روستای کشور هند اتفاق افتاد که در این همه‌گیری ۳۹۷ نفر بیمار شدند که از این تعداد ۱۰۸ نفر جان باختند. در سال ۱۹۸۲ بیماری مزبور در کشور کنیا مشاهده گردید (۸۶).
یکی دیگر از راه‌های در معرض قرار گرفتن انسان به مایکوتوکسین‌ها استنشاق ذرات و گرد و غبار آلوده توسط کارگرانی است که در صنایع غذایی و انبارها مشغول به فعالیت هستند. علیرغم اینکه ریه‌ها بافت هدف آفلاتوکسین نیستند، ولی مسیر مناسبی برای ورود و جذب این سم محسوب می‌شوند. نتایج تحقیقات با بهره گرفتن از مدل موش صحرایی نشان داده است که آفلاتوکسین B₁ پس از ورود به ریه‌ها به DNA سلول‌های بافت ریه آسیب می‌رساند و این عمل به دنبال تبدیل به متابولیت فعال یا همان فرم اپوکسید به وسیله‌ی ماکروفاژهای ریوی صورت می‌گیرد. با این حال، اتصال متابولیت فعال همواره در کبد حیوان بسیار بیش‌تر از بافت ریه است. در رابطه با آفلاتوکسین‌ها، بررسی نمونه‌های خون و ادرار افراد از نظر حضور این سموم می‌تواند نشان‌دهنده‌ی در معرض قرار گرفتن یک جمعیت باشد. به نظر می‌رسد که اتصال کووالانت آفلاتوکسین به ماکرومولکول‌ها و حضور آن‌ها در مایعات بیولوژیک شیوه‌ی بسیار مطمئنی برای پایش در معرض قرار گرفتن انسان باشد. در این رابطه بررسی اتصال آفلاتوکسین به DNA و پروتئین در نمونه‌های سرم ادرار، بافت و یا شیر مورد توجه قرار گرفته است و متداول‌ترین شیوه استفاده از آنتی‌بادی در سنجش مقادیر جزئی آفلاتوکسین با بهره‌گیری از روش‌های ایمونوافینیتی، رادیوایمونواسی و الایزا است در حال حاضر در ایران اندازه‌گیری مایکوتوکسین به ویژه آفلاتوکسین در چندین مرکز انجام می‌گیرد. انگیزه‌ی اصلی از این‌گونه سنجش‌ها، دریافت مجوز صدور کالاست و این در حالی است که بیم آن می‌رود که محصولاتی که موفق به اخذ گواهی نمی‌شوند پس از خروج از شکل اولیه و تبدیل به فرآورده‌های جانبی به مصرف بازار داخلی برسند. (۵)
مراحل اساسی آنالیز مایکوتوکسین‌ها در جدول ۴-۱ خلاصه شده است .
جدول ۴-۱: مراحل اساسی در آنالیز شیمیایی مایکوتوکسین‌ها (۵)

مرحله

توصیف

هدف

نمونه برداری

به کارگیری نمونه‌بردار خودکار

آماده‌سازی

آماده‌سازی نمونه

آسیاب کردن، مخلوط کردن، نمونه‌گیری از نمونه اولیه

آماده‌سازی

استخراج

استفاده از همزن یا مخلوط کن
جداسازی مایع – مایع
(استفاده از قیف جداکننده)

جداسازی سم از ترکیبات نامحلول در محلول عصاره‌گیری

پالایش

کروماتوگرافی ستونی
(پالایش با بهره گرفتن از فلزهای دو ظرفیتی نظیر Cu⁺⁺، Fe⁺⁺ و Pb⁺⁺)

جداسازی سم از محموعه‌ی ترکیبات موجود در عصاره‌ی بدست آمده از مرحله‌ی استخراج

سل- ژل عبارت است از سوسپانسیون ذرات معلق جامد در مایع که شکل خود را حفظ می­ کند
پیش ماده­های مناسب در تشکیل کلوئید عبارتند از: آلکوکسیدهای فلزی، آلکوکسی سیلان­ها مانند تترامتوکسی سیلان (TMOS) و تترااتوکسی سیلان (TEOS^[1])، آلومینات­ها، تیتانات­ها، کمپلکس­ها، بورات­ها، کلریدها، اکسوکلریدها، نیترات­ها و غیره.
مراحل فرایند سل ژل عبارت است از:
مخلوط کردن پیش ماده­ها
اولین گام در فرایند سل- ژل تشکیل یک محلول همگن می­باشد. تهیه­ محلول همگن که از حل کردن پیش سازهای مناسب در یک حلال مناسب. آلکوکسیدهای فلزی در آب و بسیاری از حلال­های دیگر انحلال ناپذیراند و باید در حلال­های دیگر مثل الکل­ها حل شوند. بنابراین انتخاب حلال مناسب از اهمیت برخوردار است.معمولاً حلال مورد استفاده، بخشی از ساختار نهایی ژل را تشکیل می­دهد، بنابراین انتخاب حلال بر روی خصوصیات محصول، به ویژه سطح ویژه آن تأثیر می­ گذارد.

فرایند آبکافت و شکل دهی (تشکیل سل)
با بهره گرفتن از فرایند تغلیظ یا افزایش ناگهانی pH، فرایند آبکافت و متراکم شدن ترکیبات آلکوکسی فلزات آغاز
می­ شود. سرعت آبکافت و تراکم از جمله پارامترهای مهم دیگری است که خواص محصول نهایی را تحت تأثیر قرار می­دهد. با بهره گرفتن از آبکافت آهسته­تر و کنترل شده­تر، ذراتی با اندازه­ کوچکتر تشکیل می­ شود.
سرعت­های آبکافت و تراکم به عوامل زیر بستگی دارد:
الکترونگاتیوی اتم­های فلزی
گروه الکوکسی
نوع حلال
ساختار مولکولی آلکوکسید فلزی
ژل شدن
فرایند آبکافت آلکوکسید به طور همزمان با فرایند متراکم شدن همراه است. سرعت تراکم و مکانیسم آن با pH و نوع کاتالیزور تغییر می­ کند. معمولاً سرعت آبکافت در pH های کم، بالا است و این در حالی است که سرعت تراکم با افزایش pH افزایش می­یابد. واکنش متراکم شدن در pH کمتر از ۵٫۱، متوقف می­ شود و محصولات با زنجیره­ی کوتاه تشکیل می­ شود. میزان آب در دسترس برای سینتیک فرایند تراکم، همانند فرایند آبکافت یک پارامتر مهم است.
عمل آوری
این اصطلاح برای رشد پیوندها، بعد از نقطه­ی ژل شدن به کار می­رود. تغییرات ساختاری بعد از تشکیل ژل تمام
نمی­ شود و پایداری تکمیلی ماتریکس در طول دوره­ رشد اتفاق می­افتد. در واقع در مرحله­ عمل­آوری محیط واکنش این فرصت را پیدا می­ کند تا زنجیره­های واکنش آبکافت را کامل کند. ممکن است این فرایند بیشتر از یک هفته نیز به طول بانجامد. این زمان طولانی باعث می­ شود تا از ترک خوردن سطوح جلوگیری شود زیرا تغییرات ناگهانی تبخیر حلال و یا شوک دمایی باعث ایجاد ترک بر روی سطوح ژل و در نتیجه تغییر ساختار آن می­ شود.
خشک کردن
این مرحله به دلیل تغییرات بسیاری که در ساختار ژل رخ می­دهد، بسیار پیچیده است. مواد باقیمانده­ی واکنش­های بالا شامل آب، الکل، حلال و آلکوکسیدهای ناشی از آبکافت ناقص می­باشند.
مواد باقیمانده­هایی که به طور فیزیکی جذب ژل شده ­اند، در مرحله­ خشک شدن برداشته می­شوند. اما مواد زائدی که به صورت شیمیایی پیوند برقرار کرده ­اند، در ساختار ژل باقی می­مانند. فرایند خشک کردن به چهار مرحله­ مجزا تقسیم می­ شود:
مرحله­ با سرعت ثابت
نقطه­ی بحرانی
اولین مرحله­ کاهش سرعت
دومین مرحله­ کاهش سرعت
در هر یک از این مراحل، ژلی با ویژگی­های منحصر به فرد بدست می ­آید. هنگامی که خشک کردن در شرایط عادی انجام گیرد، شبکه­ ژل در اثر فشار موئینگی جمع می­ شود، این محصول هیدروکسیدی به دست آمده زروژل نامیده می­ شود.
آب زدایی یا تثبیت شیمیایی
در مرحله آبگیری، گروه ­های M-OH واقع در سطح ژل از بین می­رود. این مرحله باعث ناپایداری ژل می­ شود. معمولاً برای پایداری ژل و نیز رسیدن به اکسید فلز، ژل را تا دماهای ۸۰۰ درجه سانتیگراد کلسینه می­ کنند.
متراکم کردن
این مرحله شامل متراکم سازی و تخریب ژل در دماهای بسیار بالا ( ۸۰۰ درجه سانتیگراد) است. در این مرحله حفرات شبکه و نیز مواد آلی باقیمانده در ژل از بین می­رود. این مرحله عموماً برای ساخت سرامیک­ها و یا شیشه­های بسیار متراکم به کار می­رود [۲۸٫۲۹٫۳۰].
شکل (۲-۲). طرح شماتیکی از خلاصه­ی فرایند سل- ژل
پارامترهای موثر بر روی سرعت واکنش در روش سل- ژل
دما
pH سیستم
غلظت واکنش گرما
ماهیت و غلظت کاتالیزور
نوع حلال و قطبیت حلال
نسبت گروه آلکوکسید به آب
زمان واکنش و درجه حرارت عمل­آوری
درجه حرارت خشک کردن و عملیات حرارت
عوامل کمپلکس دهنده بازدارنده و نسبت آنها
مزایای تکنیک سل ژل
عدم نیاز به تجهیزات گران قیمت
ساخت محصولات با درجه خلوص بالا
درجه بالای همگن شدن به دلیل انجام واکنش در محیط مایع
تنوع محصولات تولیدی