فصل سوم
مواد و روش ها
۳-۱ مقدمه
فصل قبل به بیان مبانی نظری و پیشینه اختصاص داشت. موضوع این فصل تشریح روش اجرای پژوهش است. در این فصل جامعه و نمونه آماری، قلمرو پژوهش، روشهای جمع آوری داده ها، فرضیههای تحقیق، متغیرهای تحقیق، مقیاس اندازهگیری و آزمونهای لازم برای انجام آزمون فرضیه هاو… مورد بحث قرار میگیرد. هدف از انتخاب روش پژوهش آن است که پژوهش گر مشخص نماید چه شیوه و روشی را اتخاذ کند تا او را سریع تر و دقیق تر در دستیابی به پاسخهایی برای پرسشهای پژوهش مورد نظر کمک نماید.
یکی از مهمترین مراحل انجام هر تحقیق، روش انجام کار تحقیق است. پایه هر علمی، روش شناخت آن است و اعتبار و ارزش قوانین هر علمی مبتنی بر روششناختی است که در آن علم به کار می رود. از اصطلاح روش تحقیق معانی خاص و متمایزی را میتوان از متون علمی استخراج نمود. این استنباطها گاه دارای هم پوشانی ها و وابستگیهایی هستند و در مواردی هم روش تحقیق و نوع تحقیق مترادف در نظر گرفته میشوند. بنابرین هر محققی لازم است در انجام تحقیق خود، شیوه مناسبی را انتخاب و به خوبی آن را اجرا نماید. یافته های چنین تحقیقی از قابلیت اتکا و مفید بودن برخوردار خواهد بود و میتوان از نتایج آن برای تصمیمگیری استفاده کرد (نمازی، ۱۳۷۹). با این مقدمه در این فصل به اختصار روش تحقیق حاضر ارائه می شود.
۳-۲ روش تحقیق
هدف از انجام این تحقیق، آگاهی از عوامل مؤثر برافزایش سطح اتکا حسابرسان مستقل برکار حسابرسی داخلی است. تحقیق حاضر از لحاظ طبقهبندی تحقیق بر حسب روش از نوع توصیفی است. در تحقیقات توصیفی محقق به دنبال چگونه بودن موضوع است که شامل جمع آوری اطلاعات برای آزمون فرضیه یا پاسخ به سؤالات مربوط به وضعیت فعلی موضوع مورد مطالعه میشود. تحقیقات توصیفی هم جنبه کاربردی دارند و هم جنبه مبنایی که در بعد کاربردی از نتایج این تحقیقات در تصمیمگیریها و سیاستگذاریها و همچنین برنامهریزیها استفاده میشود. به طور کلی تحقیقات توصیفی را میتوان به چهار گروه تقسیم کرد که عبارتاند از: زمینهیابی (پیمایشی)، موردی، تحلیل محتوا و قوم نگاری.
تحقیق حاضر از میان انواع تحقیقهای توصیفی پیمایشی است، تحقیق پیمایشی به عنوان شاخهای از تحقیقات توصیفی، یک روش جمع آوری دادههاست که در آن از یک گروه خاصی از افراد خواسته میشود تا به تعدادی سؤالهای خاص پاسخ دهند.
۳-۲-۱ روش و ابزار گردآوری داده ها
گردآوری داده های مورد نیاز پژوهش یکی از مراحل اساسی آن است و به لحاظ اهمیت آن باید به طور دقیق تعریف و مشخص شود. مرحله گردآوری داده ها آغاز فرآیندی است که طی آن پژوهشگر یافته های میدانی و کتابخانهای را گردآوری میکند و سپس به خلاصهسازی یافته ها از طریق طبقهبندی و تجزیه و تحلیل آن ها میپردازد و فرضیههای تدوینشده خود را مورد ارزیابی قرار میدهد و در نهایت نتیجهگیری میکند و پاسخ مسئله پژوهش را به کمک آن ها مییابد. به عبارت دیگر پژوهش گر به اتکای داده های گردآوریشده حقیقت را آن طور که هست کشف میکند (حافظ نیا، ۱۳۸۵).
در پژوهش پیش رو برای تدوین مبانی نظری تحقیق از روش کتابخانهای و برای مطالعه ادبیات موضوع و بررسی پیشینه تحقیق، از کتب، مجلات، پایاننامههای تحصیلی داخلی و مقالات داخلی و خارجی از طریق اینترنت، استفاده شده است. از آنجا که رایجترین ابزار مورد استفاده در تحقیق زمینهیابی، پرسشنامه و مصاحبه است. در تحقیق حاضر نیز برای جمع آوری داده های بر مبنای فرضیههای تحقیق و نتیجهگیری نهایی از پرسشنامهای شامل ۳۲ گزاره تهیه و استفاده شده است. بعد از گردآوری اطلاعات از طریق پرسشنامه آن ها را برای پردازش به EXCEL انتقال میدهیم و برای آزمون فرضیههای تحقیق ازنرم افزار SPSS استفاده می شود.
۳-۲-۲ جامعه و نمونه آماری
اطلاعات آماری، از یک جامعه آماری حاصل می شود. جامعه مجموعهای از عناصر مورد نظر است که حداقل یک صفت مشترک (صفت مشخصه) داشته باشند. صفت مشخصه، صفتی است که بین همه عناصر جامعه آماری مشترک و متمایزکننده جامعه آماری از سایر جوامع باشد. جامعه آماری به دو نوع تقسیم می شود: محدود و نامحدود. اگر جامعه مقادیر از تعداد محدود و ثابتی تشکیل شود و پایانپذیر باشد آن را محدود و در غیر این صورت، وقتی که جامعه از یک ردیف بیانتهای مقادیر تشکیل شده باشد، آن را نامحدود گویند (عادل آذر و مؤمنی،۱۳۸۴).
از آنجای که هدف تحقیق حاضر، آگاهی از عوامل مؤثر بر اتکای بیشتر حسابرسی مستقل برکار حسابرسی داخلی ازمنظرحسابرس مستقل است، لذا بر این اساس جامعه آماری در این تحقیق حسابداران رسمی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران میباشد. از دلایل دیگر انتخاب این جامعه آماری این است که اولاً حسابداران رسمی چه در سازمان حسابرسی و چه در مؤسسات حسابرسی به دلیل سمتی که دارند، مسئولیت نهایی برنامه ریزی حسابرسی و تعیین چارچوب آن را بر عهدهدارند. لذا مشارکت و همکاری با حسابرسان داخلی برای استفاده از خدمات آنان تا حد زیادی به نظر و برنامه ریزی این افراد بستگی دارد. ثانیاًً این که جامعه آماری اغلب تحقیقات مشابه که در بخش ادبیات و پیشینه تحقیق حاضر، از آن ها استفاده شده است. جامعه حسابداران رسمی ایران شامل حسابداران رسمی شاغل،حسابداران رسمی عضو سازمان حسابرسی و حسابداران رسمی شریک در مؤسسه عضو جامعه میباشند بر همین اساس جهت انتخاب نمونه هایی با عناصر کافی از هر طبقه از روش نمونهگیری تصادفی طبقهبندی شده استفاده شده است.
۳-۲-۲-۱ حجم نمونه
برای تعیین حجم نمونه با توجه به اینکه حجم جامعه برای محقق نامعلوم است از فرمول کوکران که یکی از پرکاربردترین روشها برای محاسبه حجم نمونه آماری است استفاده شده است:
