۲-۱۸-۱-۲-پژوهش هایی درباره رابطه کمال گرایی و سرسختی

در پژوهشی که توسط برکتین، توکلی، ماهگل و نشاط دوست(۱۳۸۷) تحت عنوان بررسی رابطه کمال گرایی و سرسختی و تیپ های شخصیتی که بر روی ۹۶ نفر از دانشجویان سال اول دانشگاه تربیت معلم انجام شد، نتایج نشان داد که افراد دارای کمال گرایی از سرسختی بالاتری برخوردارند.

همچنین در پژوهشی که توسط حقیقتی، عطاری، سینارحیمی ونشاط دوست (۱۳۸۵)تحت عنوان بررسی رابطه بین کمال گرایی و سرسختی آوری بر روی ۱۸۰۰ نفر از دختران و پسران دبیرستانی استان تهران انجام شد، نتایج نشان دادند که بین سرسختی و کمال گرایی رابطه معنی داری وجود دارد.

در پژوهش که توسط جابرید(۱۳۸۱) تحت عنوان بررسی رابطه سرسختی و کمال گرایی که بر روی ۱۵۰۰ نفر از دانشجویان تهران انجام شد ،نتایج نشان دادند که افراد با سبک های مقابله ای ناکارآمد (هیجانی و اجتنابی) تاب آوری پایین تر و سبک مقابله ای مثبت مسئله مدار تاثیری در تاب آوری نداشت.

۲-۱۸-۱-۳-پژوهش هایی درباره رابطه سرسختی و رضایت زناشویی

در این رابطه در پژوهشی که توسط جوکار (۱۳۸۶) تحت عنوان بررسی رابطه تاب آوری و سرسختی روانشناسی با رضایت زناشویی بر روی ۱۵۰ نفر از دانشجویان دانشگاه مشهد انجام شد، نتایج بیانگر این بودند که بین سرسختی با رضایت زناشویی رابطه معناداری وجود دارد. و افراد دارای سرسختی بالاتر از میزان رضایت زناشویی بالاتری برخوردارند.

همچنین در پژوهشی دیگر که توسط علیزاده (۱۳۸۸) تحت عنوان بررسی ارتباط بین بهزیستی ذهنی با سرسختی و رضایت زناشویی بر روی ۵۰۰ نفر از دانشجویان دختر و پسر دانشگاه های تهران انجام شد، نتایج نشان داد که زوج های دارای تاب آوری و سرسختی بالاتر، از میزان رضایت زناشویی بالاتری برخوردارند.

در تحقیقی دیگر که توسط خسروجاوید (۱۳۸۱) تحت عنوان بررسی رابطه ویژگی های شخصیتی با سرسختی و رضایت زناشویی که بر روی ۷۰۰ نفر از دانشجویان دانشگاه آزاد ایلام انجام شد و نتایج نشان داد که بین ویژگی های شخصیتی با سرسختی و رضایت زناشویی رابطه معناداری وجود دارد.

۲-۱۸-۲-پژوهش های انجام گرفته در خارج از کشور

۲-۱۸-۲-۱-پژوهش هایی درباره رابطه کمال گرایی و رضایت زناشویی

در پژوهشی که توسط دینر(۲۰۰۳) تحت عنوان بررسی رابطه بهزیستی ذهنی با کمال گرایی و رضایت زناشویی به صورت مطالعاتی همه گیر شناختی در شهر لندن انجام شد، نتایج نشان داد که زوج هایی که از میزان بهزیستی ذهنی پایین تری نسبت برخوردارند، میزان رضایت زناشویی کمتری دارند و نیز افراد دارای کمال گرایی بالاتر، از میزان رضایت زناشویی بالاتری برخوردارند.

در پژوهشی دیگر در این خصوص که جانسون (۲۰۱۲) تحت عنوان بررسی رابطه کمال گرایی و رضایت زناشویی، بر روی ۲۲۰ نفر از دانشجویان متاهل انجام شد، که نتایج نشان دادند که زوج های دارای کمال گرایی از میزان رضایت زناشویی پایین تری برخوردارند.

۲-۱۸-۲-۲-پژوهش هایی درباره رابطه کمال گرایی و سرسختی

در پژوهشی که توسط دانوان و هاپرن^[۴۴](۲۰۰۲)تحت عنوان بررسی رابطه بین سبک های مقابله ای با کمال گرایی و سرسختی بر روی والدین کودکان نجات یافته از سرطان و نوجوانان دارای اختلالات عاطفی شدید،انجام شد، نتایج نشان داد والدینی که سبک های مقابله ای کارآمد تری دارند، از سرسختی بالاتری درشرایط استرس زا برخوردارند و نیز به افراد دارای کمال گرایی از میزان رضایت زناشویی پایین تری برخوردارند.

در پژوهشی که توسط دینر ،امونسن،لارسن و لوکاس^[۴۵](۲۰۰۳) تحت عنوان بررسی رابطه کمال گرایی و سرسختی بر روی زوج های زلزله زده انجام شد، نتایج نشان داد که افراد دارای ویژگی شخصیتی کمال گرایی از میزان رضایت زناشویی پایین تری برخوردارند.

۲-۱۸-۲-۳-پژوهش هایی درباره رابطه رضایت زناشویی و سرسختی

در تحقیقی توسط آیستن،سالوفسکی و اگان^[۴۶](۲۰۰۶)تحت عنوان بررسی رابطه رضایت زناشویی و سرسختی که بر روی دانشجویان انجام شد، نتایج نشان داد که افرادی سرسختی بالاتری دارند، در شرایط استرس زا از میزان رضایت زناشویی بالاتری داشتند، برخوردارند.

فصل سوم

روش پژوهش

در این فصل، ابتدا به طرح پژوهش ،جامعه آماری، روش انتخاب نمونه و سپس ابزار سنجش و در نهایت تحلیل های آماری داده ها پرداخته خواهد شد.

۳-۱-طرح پژوهش

طرح پژوهش توصیفی از نوع همبستگی است که ‌بر اساس آن رابطه بین کمال گرایی ، سرسختی و رضایت زناشویی مورد بررسی قرار می‌گیرد، از طرح همبستگی زمانی استفاده می شود که کشف رابطه بین متغیرها مورد نظر باشد. این پژوهش از لحاظ هدف جزء پژوهش های کاربردی می‌باشد.

۳-۲-طبقه بندی متغیرها

• • متغیرپیش بین: سرسختی و رضایت زناشویی

• • متغیرملاک: کمال گرایی

• متغیرکنترل: سن، سطح تحصیلات

۳-۳-جامعه آماری پژوهش

جامعه آماری پژوهش حاضر کلیه ی دانشجویان متاهل مقطع کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد کرمانشاه است که شامل ۳۵۰۰ نفر می‌باشند و ‌در سال‌ تحصیلی ۹۴-۹۳ مشغول به تحصیل هستند.

۳-۴-نمونه آماری پژوهش و روش نمونه گیری

برای تعیین حجم نمونه از فرمول کوکران استفاده شد که حجم نمونه برابر با ۳۴۶ نفر تعیین شد که لازم به ذکر است که این ۳۴۶ نفر با روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شدند که این تعداد شامل ۱۷۳ نفر زن و ۱۷۳ نفر مرد می‌باشد که در مرحله اول تعداد ۴ رشته تحصیلی به طور تصادفی انتخاب شد و در مرحله دوم از این ۴ رشته تحصیلی ۹ کلاس به صورت تصادفی انتخاب ‌گردید و آزمون های مربوطه روی آن ها انجام گردید.

۳-۵-ابزار سنجش

۳-۵-۱-پرسش نامه رضایت زناشویی

برای سنجیدن رضایت زناشویی در پژوهش حاضر از مقیاس رضایت زناشویی که توسط انریچ^[۴۷](۱۹۸۸) ، استفاده گردید. که این مقیاس دارای ۳۲ ماده است که به منظور سنجش میزان سازگاری و رضایت زناشویی تهیه شد. و مؤلفه‌ یا زیر مقیاس خاصی ندارد. نمره گذاری پاسخ های آزمودنی ها در این مقیاس نیز به شیوه لیکرت است که درجه بندی پاسخ ها متفاوت است . در مجموع حداقل نمرات به دست آمده از این مقیاس که نشانگر عدم سازگاری زناشویی است صفر و حداکثر نمره که در مقابل بالا ترین سطح سازگاری زناشویی را نمایش می‌دهد ۱۵۱ است. اعتبار و روایی این مقیاس را انریچ (۱۹۸۸) بر حسب آلفای کرونباخ ۸۸/۰ به دست آورد. در ایران اکبری (۱۳۸۱) اعتبار مقیاس را با روش باز آزمایی ۹۱/۰ و با روش آلفای کرونباخ ۸۷/۰ گزارش نمود . میزان آلفای کرونباخ این پرسش نامه در پژوهش حاضر ۸۹/۰ برآورد شد.

۳-۵-۲-پرسش نامه کمال گرایی اهواز

فرهاد طلایی و همکاران (۱۳۹۲) در مقاله ایی با عنوان « تعهدات دولت ها در قبال حق بر غذا با توجه به ماده یازدهم میثاق بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی » اشارات مفیدی به برخی از مباحث این پایان نامه داشته و می نویسد در چارچوب حقوق بین الملل، حق بر غذا، حق بنیادین هر شخص بر دسترسی پایدار به غذا به گونه ای است که پاسخگوی نیازهای غذایی وی باشد. با توجه به جایگاه ویژه دولت ها در حقوق بین الملل، بررسی تأمین حق بر غذا به عنوان یکی از تعهدات دولت ها از اهمیت خاصی برخوردار است. مبنای حقوقی تعهد دولت ها نسبت به حق بر غذای کافی برگرفته از اسناد بین‌المللی حقوق بشری به ویژه میثاق بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است.

فرهاد طلایی (۱۳۹۲) در مقاله ایی با عنوان « نقش سازمان های بین‌المللی در تحقق حق بر غذا» اشارات مفیدی بر برخی از مباحث این پایان نامه داشته و می نویسد حق بر غذا، حق بنیادین هر شخص، حق بر رهایی از گرسنگی و دسترسی پایدار به غذا با کیفیت و کمیتی است که پاسخگوی نیازهای غذایی و فرهنگی او باشد. اگرچه تعهد اصلی اجرای حقوق بشر، چه در عرصه داخلی و چه بین‌المللی بر عهده دولت ها قرار گرفته است. اما گسترش روز افزون دامنه فعالیت های سازمان های بین‌المللی در سطح بین الملل، به ویژه در زمینه حقوق بشر، نقش مؤثر و بی بدیلی در زمینه تحقق حق بر غذا در سطح بین‌المللی دارند.

۸- نوع تحقیق

این تحقیق از نوع تحقیقات توصیفی – تحلیلی می‌باشد. ‌بر اساس این نوع تحقیق از روش تحقیق کتابخانه ای و اسنادی استفاده خواهد شد. در این روش منابع اصلی مورد استفاده، کتب و مقالاتی است که عمدتاًً شامل اطلاعات و نتایجی است که توسط نویسندگان و پژوهش گران قبلی در حوزه مورد بحث فراهم گردیده اند که بر روی آن ها تحلیل انجام خواهد گرفت.

۹- روش انجام و ابزار گردآوری تحقیق

روش گردآوری اطلاعات با توجه به نوع تحقیق به روش کتابخانه ای خواهد بود و طبق آن با مراجعه به منابع و ماخذ علمی شامل کتاب ها، مجله ها و نشریات ادواری موجود در کتابخانه ها، اسناد و نشریات حقوقی، نظریات اساتید محترم حقوق و … و همچنین پایگاه های اینترنتی حاوی تحقیقات و مقالات علمی معتبر اطلاعات مورد نیاز تحقیق گردآوری خواهد شد. ‌بر اساس روش تحقیق کتابخانه ای، برای جمع‌ آوری اطلاعات از ابزار فیش استفاده خواهد شد. در مرحله فیش برداری از تکنیک ماخذ گذاری به روش علمی به منظور تضمین اعتبار تحقیق استفاده خواهد شد.

بعد از جمع‌ آوری اطلاعات از طریق فیش برداری، فیش ها با توجه به عنوان، موضوع جزئی و فصل بندی تحقیق طبقه بندی شده و اطلاعات و مطالب در بخش های مختلف آورده خواهد شد و تجزیه و تحلیل اطلاعات به صورت استدلال استقرایی انجام خواهد گرفت.

۱۰- دشواری‌های تحقیق

ازجمله مشکلاتی که در گردآوری و انجام این پژوهش می‌توان ذکر کرد کمبود منابع موجود در رابطه با موضوع تحقیق فوق بوده است و شاید بتوان گفت در یک سالی که به بررسی موضوع پرداخته شد با مشکلات فراوان سعی در جمع‌ آوری مطالبی مفید که خروج موضوعی نداشته باشد و جنبه کاربردی و مفید خود را حفظ کند، شده است.

فصل اول

تعاریف و مفاهیم اساسی حق بر غذا

برای فراهم آوردن امکان مطالعه دقیق یک پدیده لازم است در مرحله نخست عناصر مرتبط با آن مورد شناسایی قرار گیرند؛ سپس روابط بین این عناصر مطالعه شود. ‌به این ترتیب امکان آگاهی نسبت به چارچوب، روند حرکت و هدف غایی آن پدیده فراهم خواهد آمد. این امر در زمینه بررسی حق بر غذا در حقوق بین الملل نیز صادق است. به عبارتی دیگر در وهله نخست باید غذا از نگاه علوم مختلف از جمله دانش تغذیه، علوم کشاورزی و علوم اقتصادی سیاسی تجزیه و تحلیل شود. در مرحله بعد لازم است که نظام حقوقی در ارتباط با آن به دقت مورد شناسایی و بررسی قرار گرفته و آگاهی لازم از عناصر این نظام کسب گردد. در نهایت با بررسی تاثیر این دو پدیده بر یکدیگر و چالش های احتمالی ناشی از تاثیر متقابل آن ها به تدوین یک نظام حقوقی منسجم که در بر گیرنده شیوه های تنظیم روابط بین آن ها خواهد بود، اقدام نمود.

با توجه به آنچه گفته شد، در این فصل ابتدا تعاریف ارائه شده از غذا، حق بر غذا و قلمرو نهایی نظام حقوقی از آن بیان خواهد گردید. بدیهی است که آگاهی نسبت به تعاریف مختلف غذا و قلمرو این دانش، دستیابی به تصویری روشن از موضوعات مورد توجه آن را تسهیل خواهد نمود. در ادامه از آنجا که درک رویکرد نظام های حقوقی حاکم برای نیل به یک نظام منسجم حمایتی در عرصه جامعه جهانی اجتناب پذیر است، وضعت حقوقی فعلی آن ها مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

مبحث اول – مفهوم و ماهیت حق بر غذا

گفتار اول – مفهوم حق بر غذا

مفهوم حق بر غذا، از اجزای مختلفی تشکیل شده است. یکی از آن ها مفهوم غذای کافی است. کافی بودن به معنی مجموعه عواملی است که باید در تشخیص این امر که آیا غذاها یا رژیم های خاصی که در دسترس هستند، می‌توانند تحت شرایط معین مناسب باشند یا خیر، مدنظر قرار گیرند. کافی بودن بدان معنا است که غذا باید نیازهای مربوط به رژیم غذایی را مرتفع سازد که در آن سن افراد، شرایط زندگی، سلامت، اشتغال، جنسیت و … را در نظر گیرد. برای مثال اگر غذای بچه ها مواد مغذی ضروری برای رشد فیزیکی و ورانی آن ها را در برنگیرد، کافی نمی باشد. غذایی که دارای انرژی زیاد و مواد مغذی پایین است می‌تواند به چاقی و بیماری های دیگر منجر شود که مثال دیگری از غذای غیرکافی و نابسنده است. غذا باید برای مصرف انسان باشد و عاری از مواد مضر آلوده کننده های فرایند صنعتی یا کشاورزی باشد که رسوباتی از آفت کش ها، هورمونها یا داروهای مرتبط به دامپزشکی را در برمی گیرد.

مفهوم دیگر، پایداری یا همیشگی بودن، فی نفسه مربوط به مفهوم امنیت غذا است و به معنای قابل دسترس بودن غذا هم برای نسل‌های فعلی و هم برای نسل‌های های آتی است. معنی دقیق کافی بودن، در برگیرنده شرایط اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، اقلیمی، اکولوژیکی و دیگر شرایط غالب است، در حالی که پایداری معنای موجودیت و دسترسی طولانی مدت می‌باشد.

جزء دیگر این مفهوم، رژیم غذایی است. نیازمندی‌های یک رژیم غذایی بدان معنا است که برنامه غذایی به طور کلی باید شامل ترکیبی از مواد مغذی لازم برای رشد فیزیکی و ذهنی، شکوفایی و حفاظت و همچنین فعالیت های فیزیکی متناسب با نیازهای فیزیولوژیکی انسان، در تمام سطوح از چرخه زندگی و بر طبق جنسیت و شغل افراد باشد.

۲ . ارتباط تنگاتنگ با نیاز های شغلی ، توسعه ای و فردی کارکنان:

هدف نهایی آموزش کارکنان، مرتفع نمودن نیاز های شغلی ، توسعه ای و فردی کارکنان وسازمان هاست. برقراری ارتباط نزدیک بین نیاز های سازمان ، شغل ، فرد و برنامه های آموزشی کارکنان و ایجاد هماهنگی بین این مؤلفه ها، می‌تواند اهداف آموزشی و توسعه ای را به نحو مطلوب محقق نمایند .

۳ . مداومت آموزش ها :

آموزش های شغلی و عمومی کارکنان معطوف به زمان و مقطع خاصی از کارنامه شغلی کارکنان نیست ؛ بلکه متناسب با تغییرات و تحولات علمی ،فن آوری، سازمانی و فردی باید آموزش های جدیدی برنامه ریزی و اجرا شوند. کهنه و منسوخ شدن دانش انسان ها با توجه به پیشرفت های شگفت آور و شتاب زده جهانی ،این ویژگی را در آموزش کارکنان بر جسته تر کرده و تأکید می‌کند که آموزش کارکنان می‌تواند نقش بسزایی در توسعه منابع انسانی برای مقابله با شرایط و تغییرات محیطی و سازمانی جدید ایفا نماید.

۴ . سنخیت آموزش ها با ویژگی های فراگیران :

به لحاظ اینکه فراگیری در حوزه آموزش کارکنان را افراد بزرگسال تشکیل می‌دهند و این رویکرد آموزشی از تئوری آموزش بزرگسالان پیروی می‌کند، در تئوری آموزش بزرگسالان به فراگیر ، به عنوان هسته مرکزی آموزش و عنصر فعال آموزش ها نگریسته می شود و اصل فراگیر محوری ، در کانون توجه آموزش قرار می‌گیرد .

ویژگی های شخصیتی، سنی، شغلی و خانوادگی فراگیران ضرورت انعطاف پذیری را گوشزد می کند . لذا لازم است برای افزایش انگیزه فراگیری، بیشتر اقدامات و فعالیت های آموزشی بر عهده فراگیران باشد و علاوه بر این، به علت اینکه کارکنان اغلب از تجارب و اطلاعات قبلی در زمینه موضوع آموزش برخوردار هستند، برنامه ها و محتوای آموزش ها باید مبتنی بر این اطلاعات و تجارب بوده و با ساختار ذهنی آن ها سنخیت داشته باشد.

۱- ایجاد انگیزه های قوی برای فراگیران :

عدم تمایل کارکنان به شرکت در آموزش ها، نبودن انگیزه های مناسب برای ترغیب آن ها در این زمینه ، اغلب آموزش های کارکنان را با کارایی و اثر بخشی پائین مواجه می‌سازد. انگیزه ها و محرک های قوی در اینگونه آموزش ها می‌توانند تا حد زیادی کارایی و اثر بخشی آموزش ها را بالا ببرند.احساس نیاز قوی به آموزش، فراهم نمودن امکانات لازم رفاهی و آموزشی، برخورداری از مزایای مختلف شغلی و کاربرد یافته های آموزشی در موقعیت های عملی شغل،از جمله محرک های قوی هستندکه می‌توانند انگیزه های لازم را برای شرکت کارکنان در آموزش ها و یادگیری آن ها فراهم آورند.

1. کاربردی بودن آموزش ها :

هدف اصلی آموزش کارکنان بر آوردن نیازهای آموزشی فردی،شغلی و سازمانی کارکنان است.انجام وظایف مشاغل بنا بر ماهیت عملکردی و کاربردی آن ها نیازمند آموزش هایی است تا افراد بتوانند مهارت ها،دانش و اطلاعات عملی و کاربردی لازم را برای انجام فعالیت های شغلی ارائه نمایند. لذا اینگونه آموزش ها باید علاوه بر توجه به دانش نظری، بر کاربرد دانش و اطلاعات در زمینه‌های شغلی متمرکز باشند(صدری ، ۱۳۸۳، ۳۳-۳۱ ).

لذا مسئولیت های آموزش در هر سازمانی را می توان از خط مشی های ارائه شده مشخص کرد، ولی معمولاَ در سازمان های بزرگ، مسئولیت برنامه های آموزشی رسمی بر عهده مدیر آموزش است که در واقع وی در درجه اول بایستی از اهداف و استراتژی های سازمان مطبوع خود آگاهی کامل داشته باشد و بر اساس آن ها نیازهای آموزشی کارکنان و نیز وسایل مربی، کلاس درس و سایر تسهیلات لازم جهت آموزش را پیش‌بینی کند. واحد آموزش لازم است که بر اجرای صحیح برنامه های آموزشی نظارت کامل داشته باشد و در هر زمان که لازم شد نسبت به کسب دانش و افزایش مهارت های لازم از تشویق کارکنان و حتی مدیران و سر پرستان کوتاه نکند. ( میر سپاسی ، ۱۳۸۵ ، ۲۷۰- ۲۶۹ )

۲-۱-۵- یادگیری و نظریه های یادگیری:

صاحب‌نظران معرفت پذیری^[۱۳] (یادگیری) را تغییر نسبتاَ پایدار در رفتار یا رفتار بالقوه ، که از تجربه ی مستقیم یا غیر مستقیم ناشی می شود، تعریف کرده‌اند. ( ایکینز^[۱۴] ، ۱۹۸۷ ، ۳۶-۴۸) .از این تعریف چهار نکته استنباط می شود.

• • معرفت پذیری مفهوم تغییر را در بر دارد . آدمی پس از یادگیری ، قدری نسبت به گذشته اش ، چه خوب و چه بد ، تفاوت خواهد کرد.

• • تغییر ناشی از یادگیری تا حدودی پایدار است.

• • یادگیری بر رفتار بالقوه اثر دارد . به دلیل اینکه ذهن دیگران را نمی توان خواند، برای تعیین معرفت کسب شده باید بر مشاهده متکی بود.

• تغییر از تجربه ی مستقیم یا غیر مستقیم ناشی می شود.( مورهد گریفین^[۱۵]، ۱۹۸۹ ،۴۰-۴۳ )

معرفت پذیری علاوه بر نظریه های ادراک و اسناد، در تشریح و تشخیص رفتار سازمانی مؤثر است. آدمی از راه های گوناگون معرفت می پذیرد. (نمودار ۲-۲ فراگرد معرفت پذیری را تشریح می‌کند.)

مشاهدات انتخابی اتفاقی

واقعیت‌های محض

محیطی

دانش

و

تجربه

جستجوی

ذهنی برای

یافتن

عوامل

دخیل در

برانگیختن

پاسخ

+

+

واکنش های

جدید

(بیان شده)

درچندکلمه

فرضیه های

جدید درباره سازمان ومحیط

داده های متضاد

مانده

داده های ضروری مورد نیاز

تجربه ی شهودی

آگاهی استقرایی

آزمون قیاسی واقعیت

‌استنتاج‌ها و نتیجه گیریها درباره واقعیت

فرضیه های پالایش شده و فراخوای داده های ضروری مورد نیاز

( نمودار ۲-۲ فراگرد معرفت پذیری و شکل گیری فرضیه هایی درباره محیط (کافی و دیگران^[۱۶]،۱۹۸۵ ، ۱-۱۰) هرفرآیند فرعی به طور پیچیده ای آنقدر به نقطه آغاز خود بازگشت می‌کند تا ابهام ها، تناقض ها و فاصله ی میان انتظارات و واقعیت ها به حد قابل قبول برسد.

1. 1. مشاهده^[۱۷] : قدرت تحلیل آدمی بر داده های پردازش شده ای مبتنی است که توسط “مشاهده”از جهان پیرامونش گرفته است.

1. 1. بینش^[۱۸] یا فراست : منظور از بینش یا نگرش ، دید یا قضاوتی است که مشاهده گر پس از تحلیل و پردازش “داده ها” در ذهن خود آگاه خویش از آنچه در پیرامونش دیده است پیدا می‌کند.

1. 1. دانش^[۱۹]: دانش عبارت از معانی (ارتباط ) اطلاعات و واقعیت هاست که آدمی برای نتیجه گیری در دسترس دارد.

1. 1. استقرا^[۲۰] :استقرا، آن فراگرد ذهنی استدلال از جزء به کل است.

1. قیاس^[۲۱] : قیاس، فراگردی ذهنی است که به وسیله ی آن آدمی از مفاهیم کلی به مفاهیم جزئی سیر می‌کند.و ویژگی های یک نتیجه گیری کلی را به موارد جزئی گسترش می‌دهد.(کافی و دیگران ، ۱۹۸۵ ، ۹ )

۲-۱-۵-۱ روش رفتار گرایی:

رفتار گرایان بر تقویت رفتارها در هنگام بروز تأکید می ورزند.

به دنبال این موضوع، در سال ۱۹۷۸، بورس نیویورک تشکیل‏ کمیته حسابرسی را برای کلیه شرکت‌های سهامی عام پذیرفته شده در این بورس الزامی کرد. به تبعیت از این خط مشی بورس نیویورک، بورس آمریکا نیز تشکیل کمیته حسابرسی را برای شرکت‌های پذیرفته‏ شده در بورس آمریکا توصیه کرد اما الزامی نساخت(باقرزاده، ۱۳۷۹). طبق آخرین تحقیقات، در بیش از ۹۰ درصد شرکت‌های بزرگ‏ سهامی عام آمریکا کمیته حسابرسی تشکیل شده است.

کمیسیون بورس اوراق بهادار از سال ۲۰۰۳ میلادی شرکت‌ها را موظف کرده تا در ترکیب کمیته حسابسی خود دست کم یک نفر را با تخصص مالی یا حسابداری به کار بگیرند و در صورت نبود عضوی با این ویژگی، موضوع را در یادداشت‌های همراه صورت‌های مالی افشا کنند(تختائی، ۱۳۹۰).

در ایران سال‌هاست که سازمان بورس اوراق بهادار پیگیر استقرار و پیاده‌سازی نظام راهبری شرکتی، به ویژه حسابرسی داخلی و کمیته حسابرسی در شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران است. سازمان مذبور پس از سال‌ها تلاش در این زمینه، از جمله حمایت از پژوهش‌ها، ترجمه و تدوین کتاب‌ها، مقاله و دستورالعمل‌های لازم این موضوع را که از ابتدای دهه ۸۰ شروع شد و پس از اختلاس ۳۰۰۰ میلیاردی، به طور جدی‌تری پیگیری ‌کرده‌است.

پس از تصویب دستورالعمل کنترل‌های داخلی که در ابتدای آن چنین آمده است: … در راستای حمایت از سرمایه‌گذاران، پیشگیری از وقوع تخلفات و نیز ساماندهی و توسعه بازار شفاف و منصفانه… این دستورالعمل از تاریخ ۱۶/۲/۱۳۹۱ در ۱۸ ماده و ۲ تبصره به تصویب هیئت مدیره سازمان بورس و اوراق بهادار رسید و رعایت مفاد این دستورالعمل از تاریخ ابلاغ آن(۲۶/۲/۱۳۹۱) برای ناشران پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران الزامی است. طبق ماده ۱۰ دستورالعمل مذکور مدیران ارشد موظف به تشکیل کمیته حسابرسی(زیر نظر هیئت مدیره و مطابق با ضوابط سازمان بورس) و واحد حسابرسی داخلی شده‌اند و در اجرای ماده ۱۰ دستورالعمل یاد شده، نمونه منشور کمیته حسابرسی در سال ۱۳۹۱ شامل ۱۴ ماده و ۲ تبصره به تصویب رسیده که از تاریخ تصویب لازم الاجراست.

۲-۴- ضرورت ایجاد کمیته حسابرسی

افزایش موارد استفاده و شمار استفاده‌ کنندگان اطلاعات مالی بنگاه‌های اقتصادی، به دنبال و در تداوم افزایش شمار شرکت‌های سهامی و توسعه و رونق بازارهای سرمایه و پول، موجب استفاده از خدمات افرادی شد تا با رسیدگی به مدارک، اسناد و حساب‌های یک بنگاه اقتصادی، هر گونه تقلب و سوء استفاده را کشف کرده و نسبت به صورت‌های مالی تهیه شده توسط مؤسسه‌، بی‌طرفانه اظهارنظر کنند. از سوی دیگر، با توجه به اختیارات مدیریت، نیاز به افرادی احساس می‌شد تا قابلیت اعتماد روند گزارشگری مالی را نظارت کنند. بدین ترتیب، کمیته حسابرسی، متشکل از اعضای غیرموظف هیات مدیره ایجاد شدند و توانستند نقش بسیار مهمی در نظارت بر مسئولیت گزارشگری مالی مدیریت و حسابرسی مستقل صورت‌های مالی بر عهده گیرند. (کارسلو و نیل^[۶]، ۲۰۰۰).

لیونیگستون^[۷](۲۰۰۵) معتقد است کمیته حسابرسی، عملیات حسابرسی را انجام نمی‌دهد بلکه با تمرکز بر روی مسئولیت‌ها و منابع مورد نیاز حسابرسی، انجام فرایند حسابرسی را تسهیل می‌کند. همچنین، نقش کمیته حسابرسی در مدیریت ریسک نیز، بسیار بااهمیت است. ارزیابی ریسک، اغلب توسط یک کمیته حسابرسی مؤثر با تمرکز بر روی اهداف، فعالیت‌ها و چارچوب کاری سازمان انجام می‌شود.

مسئولیت‌های کمیته حسابرسی، شامل افزایش کیفیت سیاست‌های حسابداری، کنترل‌های داخلی و استقلال و اثربخشی نقش حسابرسان مستقل و کاهش تقلب و ریسک مالی و در نهایت افزایش کیفیت و به موقع بودن افشاهای مالی و سایر اطلاعات مهمی است که بازار سرمایه و سهام‌داران نیاز دارند. (شمشیر محمد و سوری^[۸]، ۲۰۰۱).

ویندارم و سونگ^[۹](۲۰۰۴) معتقدند وجود کمیته حسابرسی به ایجاد ارتباط مناسب بین هیات مدیره‌ی شرکت و حسابرسان مستقل و حسابرسان داخلی کمک می‌کند. این کمیته‎، می‌تواند بر مدیریت ارشد شرکت نظارت کرده و به عنوان عامل بازدارنده در ممانعت از نقض کنترل‌های داخلی توسط مدیریت، نقش مؤثری ایفا نماید.

کمیته حسابرسی به عنوان یک ابزار نظارتی، نقش با اهمیتی را در شرکت ایفا می‌کند. با توجه ‌به این که سهام‌داران قادر به نظارت مداوم بر مدیریت نیستند، لذا این مسئولیت را هیات مدیره‌ی شرکت، از طریق تفویض مسئولیت نظارت بر فرایند گزارشگری مالی به کمیته حسابرسی، بر عهده می‌گیرد. (دیزورت و همکاران^[۱۰]، ۲۰۰۲).

در ۲۸ سپتامبر ۱۹۹۸، کمیسیون بورس و اوراق بهادار، بورس اوراق بهادار نیویورک و انجمن ملی معامله‌کنندگان اوراق بهادار، ایجاد کمیته بلوریبون را برای بهبود اثربخشی کمیته حسابرسی شرکت‌ها اعلام کردند. این کمیته در سال ۱۹۹۹، در گزارش خود ده پیشنهاد ارائه کرد. پیشنهادهای کمیته بلوریبون را می‌توان در سه گروه طبقه‌بندی کرد. گروه اول، شامل پیشنهادهای اول و دوم، بر روی استقلال کمیته حسابرسی متمرکز شده است. گروه دوم، شامل پیشنهادهای سوم تا پنجم، بر بهبود تاثیر کمیته حسابرسی تأکید می‌کند و گروه سوم، شامل پیشنهادهای ششم تا دهم، قصد بهبود روابط میان کمیته حسابرسی، حسابرسان مستقل و مدیریت سازمان(شامل مدیر حسابرسی داخلی) را دارد. (لاتیل و بوشونگ^[۱۱]، ۲۰۰۰)

کمیته‌های حسابرسی، از طریق نظارت بر روند گزارشگری مالی، شامل سیستم کنترل داخلی و استفاده از اصول پذیرفته شده‌ حسابداری و نیز نظارت بر عملکرد حسابرسی مستقل و حسابرسی داخلی، موجب می‌شوند که اشتباهات عمدی و سهوی در اندازه‌گیری‌های حسابدرای و افشای موارد بااهمیت مالی و نیز کلاهبرداری و اعمال غیرقانونی مدیریت، کاهش یابد. (دیزورت و همکاران، ۲۰۰۳).

۲-۵- مسئولیت‌ کمیته حسابرسی

۱) کنترل‌های داخلی و مدیریت ریسک

اهم مسئولیت‌های‌ کمیته حسابرسی نسبت به کنترل‌های داخلی و مدیریت ریسک، به شرح زیر است:

1. 1. نظارت بر اثربخشی سیستم‌های کنترل داخلی شرکت شامل کنترل فناوری اطلاعات و حفظ امنیت آن ها،

1. 1. کسب اطمینان معقول از کفایت دامنه بررسی حسابرسان داخلی از نظام کنترل‌های داخلی شرکت،

1. 1. کسب اطمینان معقول از اثربخشی فرایند مدیریت ریسک مشتمل بر شناسایی، اندازه‌گیری، تجزیه و تحلیل، ارزیابی، مدیریت و نظارت بر سیستم مدیریت ریسک،

1. 1. بررسی ارزیابی حسابرس داخلی از کنترل‌های داخلی و اظهارنظر حسابرس مستقل نسبت به کنترل‌های داخلی،

1. 1. پی‌گیری اجرای توصیه ها و رفع نقاط ضعف کنترل‌های داخلی که توسط حسابرسان داخلی و یا مستقل به کمیته گزارش می‌شود، و

1. ارائه گزارش‌ کنترل‌های داخلی به هیئت‌مدیره شامل ارزیابی و اظهارنظر نسبت به کنترل‌های داخلی شرکت‌های فرعی.

۲)گزارشگری مالی

نظریه کلبرگ^[۶۴]

کلبرگ به شکل گیری هویت به طور مستقیم اشاره نمی‌کند بلکه او هویت (یا به تعبیر خودش “من”) را به عنوان نهادی درنظر می‌گیرد که تنها از طریق حوزه های متفاوت عملکرد “من” قابل تبیین است. این حوزه ها (از قبیل شناخت و استدلال اخلاقی) در کنار یکدیگر رشد می‌کنند و اغلب با هم ارتباط مشروط دارند . ‌بنابرین‏ ، یک مرحله مشخص از رشد شناختی شرط لازم اما نه کافی برای استدلال اخلاقی سطوح بالا است (کروگر ۱۹۹۶).

کلبرگ با طرح مراحل رشد اخلاقی در سه سطح کلی به بررسی یکی از جنبه‌های شکل‌گیری هویت نوجوان پرداخته است. وی معتقد است که درک اخلاقی توسط همان عواملی ایجاد می‌شود که پیاژه تصور می‌کرد برای رشد شناختی با اهمیت هستند:

۱- درگیرشدن فعال با مسائل اخلاقی ۲- پیشرفت در درک دیگران (برک، ۲۰۰۱).

به نظر کلبرگ فرد در دوره نوجوانی از استدلال اخلاقی ناشی از حفظ خود به سمت استدلال اخلاقی مبنی بر نیاز به تأیید اجتماعی حرکت می‌کند. در سال‌های آخر نوجوانی استدلال اخلاقی مبتنی بر حفظ نظم اجتماعی افزایش می‌یاید. ترتیب مراحل رشد اخلاقی کلبرگ بیانگر یک سازماندهی درونی و تحولی ‌در مورد “خود” و “دیگری” با منطق تصمیم‌گیری راجع به موضوعات اخلاقی است. در حالی که جهت‌گیری تشریک مساعی بین فردی و میل به تأیید اجتماعی و بناهای لازم برای ساختن خود مستقل و متمایز در دوره نوجوانی هستند. تصمیمات اخلاقی مبتنی بر قراردادهای اجتماعی و انسانی نیز می‌تواند در این دوره مطرح شود (کروگر، ۱۹۹۶).

برک در تحلیل نظریه کلبرگ ، معتقد است تعامل بین همسالان که منجر به حل تعارض نوجوان می‌شود ، رشد اخلاقی را تحریک می‌کند. هنگامی که نوجوانان با یکدیگر مذاکره و سازش می‌کنند درمی‌یابند که زندگی اجتماعی می‌تواند به جای روابط آمرانه و تحکم‌آمیز، برپایه همکاری بین دو فرد همسنگ و همتراز بنا شود. همچنین در فرهنگ‌هایی که افراد جوان در سنین اولیه در نهادهای جامعه خود مشارکت می‌کنند از لحاظ رشد اخلاقی پیشرفته‌ترند (برک ،۲۰۰۱).

نظریه اریکسون

اریک اریکسون در سال ۱۹۶۸ نظریه رشد من را برای تشریح تعامل بین عوامل روان شناختی، تاریخی و رشدی در شکل گیری شخصیت مطرح کرد. شاید هیچ نظریه پرداز دیگری بیش از او بردرک ما از رشد شخصیت در نوجوانی اثر نگذاشته باشد . اریکسون به عنوان یک نظریه پرداز تحولی، درون فکنی دوره نوجوانی ‌و همسان سازی کارایی خود را از دست می‌دهد شکل گیری هویت نقش خود را در تحول خود دوره نوجوانی آغاز می‌کند. درخلال دوره نوجوانی است که اریکسون برای فرد فرصت حل تعارضات خود را،از ترکیب همسان سازی های قبلی در سطح بالاتر جهت رسیدن به یک محل جدید، فراهم می بیند این تالیف بر اساس کیفیتی متفاوت از آنچه که در دوره های قبل وجود داشت استوار است .

هویت نهایی در اواخر نوجوانی به عنوان تنظیم کننده و انتخاب کننده نهایی هر یک از همسان سازی های دوره قبلی عمل می‌کنند به گونه ای که در برگیرنده همسان سازی های مهم دوره کودکی و تغییر دهنده آن ها در قالب یک کل منسجم، منطقی و منحصر به فرد است ( کروگر، ۱۹۹۶).

تحولات رشدی از نظر اریکسون درطول یک پیوستار مطابق اصل تکوین رخ می‌دهند و دارای هشت مرحله است .این هشت مرحله صرفاً هشت نقطه از این پیوستار را نشان می‌دهد . مرحله پنجم مراحل اریکسون هویت مندی در برابر آشفتگی هویت است که در سنین بین ۱۳ تا ۲۰ سالگی روی می‌دهد (رفیعی ،۱۳۸۱) .

هویت ایگو آن چنان که به وسیله اریکسون مفهوم بندی شده یک سازه روان شناسی است که تنها از طریق کنش متقابل نیاز بیولوژیکی ، سازمان ایگو و بافت اجتماعی می‌تواند درک شود. در طول نوجوانی، مشخصه‌ های نوجوانی که با راه حل ها و تصمیمات کم و بیش موفق در تعارض رشدی که در مرحله های اولیه شکل گرفته اند حالا می بایستی داخل یک ساخت جدید متفاوت از درون فکنی های اولیه و همانندسازی کودکی،تکامل یابند (گارت^[۶۵] ،۱۹۶۰).

با فوران امیال جنسی ، ‌نوجوان ناگهان احساس می‌کند که گویا تکانه هایش دیگر کاملاً به اختیار او نیستند. رشد سریع جسمی در این دوره نیز عامل دیگری برای مضطرب کردن نوجوان است (رفیعی، ۱۳۸۱).

خود کودکی از طریق همانند سازی قابل ملاحظه با افراد مهم ایجاد می شود، اما در دوره نوجوانی خود از طریق چیزی فراتر از این عملکردها به دست می‌آید، که در نوجوانی دیگران برای خود مهم تر می‌شوند نه صرفا به عنوان منابع بالقوه برای همانند سازی بلکه به عنوان افرادی که به عنوان فرد مستقل، به سازماندهی من واقعی آن ها کمک می‌کنند (کروگر،۱۹۹۶) .

اما مهمتر از رشد جسمی و سر برآوردن تکانه های جنسی ، دغدغه عمده نوجوانان این است که نکند به نظر دیگران فرد خوبی نیایند؟ درعرصه اجتماعی چه جایگاهی خواهد داشت ؟ به عبارت دیگر مسئله اصلی نوجوان که دائم به آن اشتغال خاطر دارد، هویت است : او می‌خواهد بداند کیست؟ و که خواهد شد؟ نوجوان در پی یافتن پاسخ این سوال دچار یک تعلیق روانی – اجتماعی می شود و مضطربانه با افراد و ‌گروه‌های مختلف همانند سازی می‌کند اما همه این ها ممکن است هویتهای موقت و متزلزلی باشند، به طوری که نوجوان برای حفظ آن ها ممکن است روش های مختلفی در پیش گیرد که راه انداختن گروه یا پیوستن به یکی از ‌گروه‌های موجود و بی تحملی در برابر تفاوت‌های فردی دیگران از آن جمله است . او ‌به این ترتیب هویتهای مختلف را می آزماید تا سرانجام با عقاید و ارزش‌های یک گروه اجتماعی احساس وحدت درونی کند.

از سوی دیگر این فرایند درنوجوانی خاتمه نمی یابد و گاه نوجوان در پاسخ به نیازی اصیل و درونی برای اجتناب از تثبیت زودرس هویت، پذیرش نقشهای متحجر اجتماعی را بر نمی تابد . ‌به این ترتیب، گر چه او می باید رنج جستجوی هویت را به مدت طولانی تری تحمل کند، در مقابل، ‌امید آن است که به شکل متعالی تری از انسجام فردی دست یابد که در عین حال بکر، بدیع و بی سابقه نیز هست؛ گر چه آدمی در تمام طول زندگی در حال تشکیل و اصلاح هویت خویش است، ولی بحران هویت در همین دوره نوجوانی روی می‌دهد. اگر نوجوان نتواند به تصویری درست از خود ، توانایی ها، علایق، وامکاناتش دست یابد و نتواند ‌بر اساس آن ها خطوط اصلی تصویری از آینده خود را در ذهن ترسیم کند، به فضیلت پایبندی دست نمی یابد. پایبندی به تعریفی که از خود در ذهن دارد و به دیگران هم ارائه می‌دهد و نیز پایبندی به یک نظام عقاید و ارزش‌ها که تصویری از جهان و جایگاه فرد در آن را به وی ارائه می‌کند. نتیجه این گونه پایبندی توان حفظ ارادی پیوندهای وفادارانه، علی رغم تناقض های اجتناب ناپذیری است که در هر نظام ارزشی وجود دارد ، به عبارت دیگر پایبندی سنگ بنای هویت است، که از نظام ارزشی موید آن الهام می‌گیرد و با روابط اجتماعی ناشی از آن محکم می شود (رفیعی ،۱۳۸۱).

عواقب عدم شکل گیری هویت مناسب :

در این مرحله نیز، مثل همه مراحل رشد، دو نوع پیامد مرضی ممکن است پیدا شود. پیامد غیر انطباقی و پیامد بدخیم.