۳-۸-۶-۲- روایی مدل اندازه گیری

روایی مدل اندازه گیری در دو بخش روایی همگرا و روایی واگرا مورد بررسی قرار می‌گیرد.

۳-۸-۶-۲-۱- روایی همگرا

روایی همگرا نشان‌دهنده میزان همبستگی مثبت گویه های یک متغیر پنهان در تبیین واریانس آن به صورت مشترک است. بر اساس یک اصل قراردادی، زمانی متغیرهای قابل مشاهده یک متغیر پنهان مناسب شمرده می‌شود که بتواند دست کم ۵۱ درصد از حداکثر مقدار واریانس متغیر پنهان (عدد ۱) را تبیین کند (هیر و همکاران^[۱۰۴]، ۲۰۱۳).

۳-۸-۶-۲-۲- روایی واگرا

روایی واگرا نشان دهنده میزان تفاوت یک سازه با سازه‌های دیگر است. در رویکرد مبتنی بر واریانس دو معیار کلی برای ارزیابی روایی واگرا وجود دارد. در ادامه با توضیح این دو معیار، به بررسی آن ها پرداخته می شود.

۳-۸-۶-۲-۲-۱- آزمون فورنل و لارکر

معیار فورنر لارکر به مقایسه مجذور AVE متغیرهای پنهان با مقادیر همبستگی آن ها می پردازد. شرط احراز روایی واگرا بر اساس این معیار، بزرگ تر بودن مقدار AVE از تمام ضرایب همبستگی یک متغیر است. منطق این معیار چنین است که واریانس تبیین شده یک متغیر پنهان به وسیله متغیرهای مشاهده شده اش، بایستی بیش از میزان همبستگی آن با سایر متغیرهای پنهان باشد. به عبارت دیگر، این آزمون به بررسی میزان تک صفتی بودن متغیرهای مشاهده شده برای یک متغیر پنهان می پردازد (داوری و رضازاده، ۱۳۹۵: ۸۴).

۳-۸-۶-۲-۲-۲- آزمون بارعرضی

یکی دیگر از معیارهای بررسی روایی واگرا، آزمون بار عرضی است. این آزمون به بررسی مقایسه ای بارهای عاملی متغیرهای مشاهده شده یک متغیر پنهان با بارهای عاملی همان متغیرهای مشاهده با سایر متغیرهای پنهان می پردازد. شرط احراز روایی واگرا بر اساس این آزمون، بیشتر بودن بار عاملی متغیرهای مشاهده شده یک متغیر پنهان از بار عاملی همان متغیرهای مشاهده شده برای سایر متغیرهای پنهان است. به بیان دیگر ، این آزمون به بررسی میزان چند صفتی بودن متغیرهای مشاهده شده یک متغیر پنهان می پردازد (داوری و رضازاده، ۱۳۹۵: ۸۴).

۳-۸-۷- آزمون مدل ساختاری

آزمون مدل ساختاری شامل برازش مدل ساختاری و تحلیل مسیر است. مقصود از آزمون مدل ساختاری، بررسی کیفیت تناسب نظریه ها و داده های تحقیق است. به عبارت دیگر این آزمون به منظور آگاهی از میزان تأیید یافتگی نظریه های تحقیق در عمل است (هیر و همکاران، ۲۰۱۳). برای آزمون مدل ساختاری ابتدا برازش مدل ساختاری موردبررسی قرارگرفته و سپس به تحلیل مسیرهای آن پرداخته می‌شود.

۳-۸-۷-۱- برازش مدل ساختاری

بر خلاف رویکرد مبتنی بر کوواریانس، در رویکرد مبتنی بر واریانس معیار بخصوصی برای ارزیابی نیکویی برازش (GOF) وجود ندارد. از اینرو ارزیابی مدل اندازه گیری و مدل ساختاری در رویکرد مبتنی بر واریانس، بر پایه مجموعه ای از معیارهای ناپارامتریک صورت می پذیرد (هیر و همکاران، ۲۰۱۳: ۴۲۱). برازش مدل ساختاری بر اساس رویکرد مذکور شامل ۴ مرحله: آزمون هم خطی، محاسبه ضرایب تعیین، اندازه اثر و روایی افزونگی است.

۳-۸-۷-۱-۱- آزمون هم خطی

هدف از آزمون هم خطی بررسی میزان تمایز یک سازه با سازه دیگر است. این موضوع زمانی که متغیرهای تحقیق دارای همبستگی باشد، مهم تلقی می شود. بر اساس یک اصل قراردادی زمانی می توان متغیرهای یک تحقیق را متمایز از یکدیگر تلقی کرد که معیار عامل تورم واریانس (VIF) هر متغیر برونزا، کوچکتر از ۵ باشد (هیر و همکاران، ۲۰۱۳: ۴۲۱ ).

۳-۸-۷-۱-۲- ضریب تعیین

متداول ترین مقیاس برای ارزیابی مدل ساختاری، ضریب تعیین است. این ضریب مشخص کننده نقش متغیر یا متغیرهای برونزا در تبیین متغیر درونزا است. مقدار ضریب تعیین بین ۰ تا ۱ متغیر است که هر چه این مقدار به عدد ۱ نزدیک تر باشد، نشان از خوب بودن متغیرهای برونزا در تبیین متغیر درونزا است.

۳-۸-۷-۱-۳- اندازه اثر

اندازه اثر به بررسی اثر یک متغیر برونزا بر ضریب تعیین یک متغیر درونزا دارد. به عبارت دیگر، اندازه اثر مشخص کننده سهم متغیر برونزا در مقدار ضریب تعیین متغیر درونزا است. بر اساس یک اصل قراردادی، حداقل مقدار قابل‌قبول برای اندازه اثر یک متغیر برونزا ‏ ۰۲/۰ است. مقادیر ۱۵/۰ و ۳۵/۰ نیز به ترتیب متوسط و قوی تلقی می‌شود.

۳-۸-۷-۱-۴- روایی افزونگی

روایی افزونگی مشخص کننده میزان کیفیت پیش‌بینی کنندگی مدل است. این معیار برای متغیرهای درونزا به کار می رود و هدف از آن بررسی توان پیش کنندگی مسیرهای مدل برای یک متغیر درونزا است (هیر و همکاران، ۲۰۱۳: ۴۲۲). بر اساس یک اصل قراردادی حداقل مقدار قابل قبول برای روایی افزونگی ‏ ۰۲/۰ می‌باشد و مقادیر ۱۵/۰ و ۳۵/۰ نیز به ترتیب متوسط و قوی تلقی می شود.

۳-۸-۷-۲- تحلیل مسیر

تحلیل مسیر به ارزیابی روابط فرض شده می‌پردازد. در این تحلیل مقادیر ضریب مسیر بیانگر بتای استاندارد شده (β ) در رگرسیون، مقدار بحرانی بیانگر ضریب tهر مسیر و سطح معناداری نیز نشان‌دهنده میزان اطمینان به مقادیر به دست‌آمده است. نتایج حاصل از این تحلیل را می‌توان در قالب اثرات مستقیم که به بررسی رابطه بین دو متغیر می‌پردازد و اثرات غیرمستقیم که بررسی رابطه بین بیش از دو متغیر می‌پردازد، بیان کرد. در ادامه به بررسی دو بخش مذکور پرداخته می‌شود.

1. 1. Rivera-Batiz, Luis A., and Paul M. Romer. ↑

1. 1. شرکت یا مؤسسه خصوصی و یا تعاونی هستند که به منظور هم‌افزایی علم و ثروت، توسعه اقتصاد دانش محور، تحقق اهداف علمی و اقتصادی (شامل گسترش و کاربرد اختراع و نوآوری) و تجاری‌سازی نتایج تحقیق و توسعه (شامل طراحی و تولید کالا و خدمات) در حوزه فناوری‌های برتر و با ارزش افزوده فراوان به ویژه در تولید نرم افزارهای مربوط تشکیل می‌شود و بر اساس معیارهای مورد نظر آیین نامه ارزیابی و تشخیص شرکت‌ها و مؤسسات دانش‌بنیان، به تأیید کارگروه ارزیابی و تشخیص صلاحیت شرکت‌ها و مؤسسات دانش‌بنیان و نظارت بر اجرا می‌رسد. شرکت‌های دولتی، مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی که دارای مصادیق سوء سابقه باشند و نیز شرکت‌ها و موسساتی که بیش از پنجاه درصد از مالکیت آن ها متعلق به شرکت‌های دولتی و مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی باشد، مشمول حمایت‌های این قانون نیستند. ↑

1. 1. Clark ↑

1. 1. Structural Equation Modeling ↑

1. 1. Castano, Méndez & Galindo ↑

1. 1. Lee, et al. ↑

1. 1. Onkelinx, et al. ↑

1. 1. Hessels, & Parker ↑

1. 1. Innovation ↑

1. 1. Schumpeter, J. ↑

1. 1. Robbins, S. P. ↑

1. 1. Hult, et al. ↑

1. 1. Guilford, J. P. ↑

1. 1. Le Bas et al. ↑

1. 1. Mohr, L. B. ↑

1. 1. Rosenfeld, R., & Servo, J. C. ↑

1. 1. Fu, et al. ↑

1. 1. Canen, A. G., & Canen, A. ↑

1. 1. Weir, S., & Knight, J. ↑

1. 1. Administrative innovation ↑

1. 1. Ruiz-Moreno et al. ↑

سود هر سهم(EPS)

نسبت قیمت به درآمد(PER)

نسبت پرداخت سود سهام(DPOR)

و نسبت قیمت به ارزش دفتری(PB)

سوال تحقیق(منظور از تحقیق)

در این تحقیق ما به بررسی ارتباط استراتژی های تقسیم سود و عملکرد مالی خواهیم پرداخت

بیان ضرورت و اهمیت موضوع

اهمیت سود و استراتژی های مربوط به تقسیم سود

سود از جمله مفاهیم با اهمیت حسابداری و مالی است که موجب با اهمیت شدن سیاست تقسیم سود در مدیریت مالی می‌گردد.تقسیم سود، از جمله استراتژی های کوتاه آن عملکرد شرکت ارزیابی می شود . سیاست تقسیم سود، خط مشی است که بر پایه آن میزان سود تقسیمی، میزان انباشته و پاداش هیات مدیره، زمان پرداخت، نحوه تامین مالی و دیگر موضعات مرتبط با آن مدون و مکتوب و به مجمع عمومی سهام‌داران ارائه می شود. سیاست تقسیم سود، از خط مشی های با اهمیت و از جمله مهمترین تصمیمات مالی شرکت‌ها تلقی می شود که با توجه به نظریه های مربوط تدوین شده و عوامل مؤثر بر آن شناسایی می شود.

اهمیت ارزیابی عملکرد مالی در انتخاب استراتژی های مالی

نقش مسائل مالی در تصمیمات عملیاتی مقدمتا شامل ارزیابی و نظارت می شود. مدیریت مالی به مدیران کمک می‌کند تا گزینه های عملیاتی مختلف در دسترس را ارزیابی کرده و به آن ها کمک می‌کند تا بر تصمیمات اتخاذ شده نظارت کنند. چنین نظارتی برای ارزیابی استراتژی های شرکت امری حیاتی است. نظارت به مدیران کمک می‌کند تا استراتژی های اتخاذ شده را بر اساس نتایج استراتژی های قبلی تغییر و تعدیل دهند. نتیجه یک نظارت خوب و دقیق بر تصمیمات عملیاتی, ایجاد جریانات نقدی مورد انتظار بالاتر در آینده است. علاوه ‌بر تاثیر گذاشتن بر جریانات نقدی مورد انتظار، تصمیمات عملیاتی می‌توانند بر تصمیمات مالی نیز تاثیر بگذارند. (مهام و دیگران، ۱۳۸۷)

با توجه به موارد یاد شده در بالا می‌توان گفت در باب مسئله کارایی مالی شرکت‌های خودروسازی مهمترین فاکتور استراتژی تقسیم سود می‌باشد. لذا در این تحقیق به دلیل اهمیت بالای این مبحث به طرح این موضوع پرداخته شده است

اهداف تحقیق

هدف اصلی:

تعیین رابطه استراتژی تقسیم سود و کارایی شرکت‌های قلمرو تحقیق

اهداف فرعی:

۱٫تعیین رابطه بازده دارایی و استراتژی تقسیم سود

۲٫تعیین رابطه بازده سهام و استراتژی تقسیم سود

۳٫تعیین رابطه نسبت کیو توبین و استراتژی تقسیم سود

۴٫تعیین رابطه کارایی تحلیل پوششی داده ها و استراتژی تقسیم سود

سؤالات تحقیق :

سوال اصلی:

آیا بین استراتژی تقسیم سود و کارایی شرکت‌های قلمرو تحقیق

سوالات فرعی:

۱٫ آیا بین بازده دارایی و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد.

۲٫ آیا بین بازده سهام و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد.

۳٫ آیا بین نسبت کیو توبین و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد.

۴٫ آیا بین کارایی تحلیل پوششی داده ها و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد.

فرضیه‌های تحقیق

فرضیه اصلی:

بین استراتژی تقسیم سود و کارایی شرکت‌های قلمرو تحقیق رابطه وجود دارد

فرضیات فرعی:

۱٫بین بازده دارایی و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد

۲٫بین بازده سهام و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد

۳٫بین نسبت کیو توبین و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد

۴٫بین کارایی تحلیل پوششی داده ها و استراتژی تقسیم سود رابطه وجود دارد

قلمرو تحقیق

قلمرو زمانی

محدوده زمانی تحقیق، اطلاعات مالی مربوط به سال‌های مالی ۱۳۸۷ تا ۱۳۹۲ شرکت‌های خودروسازی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می‌باشد.

قلمرو موضوعی

محدوده موضوعی تحقیق در زمینه حسابداری و حیطه کارایی مالی می‌باشد که به بررسی رابطه بین استراتژی تقسیم سود و کارایی مالی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می‌پردازد.

قلمرو مکانی

قلمرو مکانی تحقیق شامل شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می‌باشد.

تعریف متغیرهای تحقیق

متغیرهای مستقل:

متغیرهای تحقیق حاضر در دو گروه مستقل و وابسته به قرار زیر می‌باشند.

متغیر مستقل: نسبت های استراتژی تقسیم سود

سیاست تقسیم و استراتژی های طراحی آن از جمله وظایف مدیریت مالی است که تاثیر قابل ملاحظه ای بر ساختار سرمایه شرکت و قیمت گذاری سهام آن دارد . تبیین نظری مبانی مرتبط با بحث، از موضوعات مورد نظر این مجموعه است که در تحقق اهداف استراتژیک مالی شرکت سودمند است

متغیر وابسته:کارایی مالی

کارایی عبارت است ‌از نسبت بازده واقعی به دست آمده به بازدهی استاندارد و تعیین شده(مورد انتظار) یا نسبت مقدار کاری که انجام می‌شود به مقدار کاری که باید انجام شود. (مهام و دیگران، ۱۳۸۷)

از جمله مقیاس‌هایی که برای تعریف و ارزیابی بهره‌وری ارائه شده‌اند، مقیاس‌های کارایی هستند. مقیاس‌های کارایی، نهاده‌ها یا منابع یک سازمان را با کالاها و خدمات نهایی که تولید می‌شوند، مقایسه می‌کنند. کارایی به نسبت کمیت خدمات و تولیدات ارائه شده به هزینه مالی یا نیروی کار که برای ارائه آن ها لازم است اشاره دارد. با این حال این مقیاس و شیوه ‌اند‌ازه‌گیری بهره‌وری، میزان رضایت مشتری یا میزان دسترسی به هدف مطلوب را اندازه نمی‌گیرد. برای مثال مقیاس‌های کارایی نسبت تعداد افراد درمان‌شده را به نفر ساعت کار پزشکان نشان می‌دهد؛ حال آنکه مقیاس‌های اثربخشی طوری طراحی شده‌اند که نشان ‌دهند؛ از کل بیماران تحت درمان چه تعداد در معالجه موفق بوده‌اند.‌

نخستین سابقه و مدارک مربوط به کارسنجی به سال ۱۷۶۰ م، بر می‌گردد؛ زمانی که یک فرانسوی به نام ژان برونه بررسی‌هایی ‌در مورد عملیات انجام شده در ساخت سنجاق برای اصلاح فعل و انفعالات آن انجام می‌داد. حتی صد سال قبل از مدیریت علمی نیز صاحبان صنایع فرانسه و انگلیس برای تعیین استانداردهای عملکرد(کارایی) و اصلاح فعل و انفعالات، از نوعی اندازه‌گیری کار استفاده می‌کردند. با شروع دوره نهضت مدیریت علمی در اوایل سال‌های ۱۹۰۰ م، فردریک وینسل، تیلور، فرانک و لیلیان گیلبریث، به منظور افزایش کارایی کارگران درباره تقسیم کار، بهبود شرایط کار و تعیین زمان استاندارد کار(سنجش کارایی)، مطالعاتی را انجام دادند(مهام و دیگران، ۱۳۸۷)

متغیرهای تعیین کننده کارایی مالی عبارتند از:

الف)ستانده ها:

۱٫هزینه های سالانه

۲٫میزان حقوق پرداختی

۳٫میزان مالیات پرداختی

۴٫سایرپرداخت های سالانه

۵٫بازده سرمایه

ب)داده ها

۱٫میزان فروش

۲٫وام ها و تسیلات دریافتی

۳٫مقدار سهام فروخته شده

۴٫میزان سود سهام

۵٫حقوق صاحبان سهام

ومتغیرهای تعیین کننده استراتژی تقسیم سود عبارتند از:

۱٫سود هر سهم

۲٫نسبت قیمت به درآمد

۳٫نسبت پرداخت سودسهام

۴٫نسبت قیمت به ارزش دفتری

ساختار پایان‌نامه

مبحث اول : وصیت تملیکی

مشهور فقها و حقوق دانان وصیت تملیکی را به دو نوع وصیت تملیکی محصور و وصیت تملیکی غیر محصور تقسیم نموده اند^[۱۵۵] و معتقدند این دو وصیت از لحاظ ماهیت با یکدیگر تفاوت دارند. لذا ماهیت دو وصیت را به صورت جداگانه بررسی می‌کنیم:

بند اول : وصیت تملیکی محصور

وصیت تملیکی محصور عبارت است از وصیتی که در آن افرادی که به عنوان موصی له می‌باشند قابل شمارش و مشخص هستند.

فقها در خصوص ماهیت وصیت تملیکی محصور دارای اختلاف نظرات می‌باشند، این اختلاف نظر فقها و نیز اجمال گویی قانون گذار در ماده ۸۲۷ قانون مدنی که بیان می‌دارد ” تملیک به موجب وصیت محقق نمی شود مگر با قبول موصی له پس از فوت موصی” باعث اختلاف نظر حقوق دانان گردیده است که خود موجب ایجاد سه نظریه متفاوت در خصوص ماهیت وصیت تملیکی گشته است که عبارتند از:

1. 1. وصیت تملیکی عقد است^[۱۵۶]

1. 1. وصیت تملیکی ایقاع است^[۱۵۷]

1. وصیت تملیکی بین عقد و ایقاع است^[۱۵۸]

نظریه اخیر را می توان فاقد اعتبار دانست . استدلالی که می توان در جهت رد این نظریه بیان داشت این است که در نظام حقوقی اعمال حقوقی را به دو قسم عقد و ایقاع تقسیم نموده اند و از نظر مشهور حقوق دانان هر یک از اعمال حقوقی را یا عقد می‌دانیم و یا ایقاع و در حقوق دسته سومی که بین عقد و ایقاع باشد مشهور نمی باشد . ‌بنابرین‏ این نظر که وصیت تملیکی عمل حقوقی است ما بین عقد و ایقاع را نمی توان پذیرفت.


علی ای حال مطابق نظریه این که وصیت تملیکی ایقاع است در برخی کتب حقوقی ۱۵ دلیل و استدلال در جهت تأیید این نظریه موجود می‌باشد که مهم ترین این دلایل را می توان به شرح زیر بیان داشت^[۱۵۹]:

1. 1. ماده ۸۲۷ قانون مدنی بیان می‌دارد: ” تملیک به موجب وصیت محقق نمی شود مگر با قبول موصی له پس از فوت موصی.” که از مفاد این ماده می توان دریافت ، قبول شرط تحقق تملیک ( اثر وصیت) در وصیت می‌باشد نه شرط وقوع آن.

1. 1. به مجموع ایجاب و قبول عقد گفته می شود ولی در وصیت صرف ایجاب، وصیت است به عبارت ساده تر تنها ایجاب موصی را می توان وصیت می‌دانست نه قبول وصیت توسط موصی له را که این امر بر خلاف سایر عقود می‌باشد.

1. 1. قبول موصی له قبل از فوت مؤثر نمی باشد و موصی می‌تواند از وصیتی که نموده، رجوع نماید، حتی در صورت که موصی به، به قبض موصی له در آمده باشد که این امر را می توان از مفاد ماده ۸۲۹ قانون مدنی دریافت.

1. 1. فوت ایجاب کننده قبل از قبول در عقود باعث بطلان عقد می شود ولی در وصیت بالعکس است و با فوت ایجاب کننده نه تنها وصیت باطل نمی شود بلکه باعث تحقق آن نیز می‌گردد.

1. 1. در عقود قبول قابل ارث رسیدن نمی باشد و با فوت طرف، ایجاب از بین می رود . در حالی که در وصیت با فوت موصی له ورثه ی وی بر طبق نظر مشهور فقها حق قبول و رد وصیت را دارا می‌باشند.۲

1. 1. توالی عرفی بین ایجاب و قبول در هر عقدی از عناصر و ارکان لازم الاجرا آن می‌باشد . در حالی که در وصیت این موالات رعایت نمی شود. مانند زمانی که موصی سال ها قبل از فوت خود انشاء وصیت نموده است یا پس از فوت موصی ، ورثه نمی توانند الزام موصی له را بخواهند مگر در صورت تضرر ورثه.

1. مطابق ماده ۸۳۲ قانون مدنی و نیز نظر مشهور فقها موصی له می‌تواند وصیت را نسبت به قسمتی از آن قبول نماید که در این صورت قسمت قبول شده صحیح می‌باشد ولی در عقود تطابق ایجاب و قبول شرط می‌باشد.

قائلین بر ایقاع بودن وصیت تملیکی استدلات فوق را در صحت تأیید نظریه خود بیان نموده اند و معتقدند وصیت تملیکی نمی تواند این همه قواعد عقود را زیر پا بگذارد تا وصف عقد را پیدا کند. بنابرین باید ایقاع بودن وصیت را مسلم بدانیم .

در مقابل برخی از حقوق دانان و فقها بر عقد بودن وصیت تملیکی معتقدند و در جهت رد نظریه ایقاع بودن وصیت تملیکی در مقام پاسخ و رد نظریه آنان برآمده اند که می توان به مهم ترین این پاسخ ها اشاره نمود:^[۱۶۰]

1. 1. در پاسخ ایراد اول قائلین بر ایقاع بودن وصیت تملیکی ، قائلین بر عقد بودن آن پاسخ می‌دهند قانون گذار در برخی مواد نیز از کلمه تحقق به جای کلمه وقوع استفاده کرد همانند ماده ۶۵۷ قانون مدنی ” تحقق وکالت منوط به قبول وکیل است.” لذا نمی توان کلمه ( تحقق) در ماده ۸۲۷ قانون مدنی را حمل بر ایقاع بودن وصیت بدانیم.

1. 1. توالی بین ایجاب و قبول لازم است، اما همان طور که قانون مدنی در ماده ۱۰۶۵ آورده است ( توالی عرفی) لازم می‌باشد. ‌بنابرین‏ عرف می‌تواند این توالی را مشخص کند، در وصیت مفاد آن باید پس از فوت موصی اجرا شود و مهلت قبول می‌تواند تا بعد از فوت به درازا کشد.

1. 1. لزوم حیات و اهلیت گوینده ایجاب به هنگام قبول مورد تردید است لذا منطقی تر این است که سلامت اراده گوینده تنها به هنگام انشاء مورد توجه قرار گیرد.

1. 1. درست است عرف ایجاب وصیت را به تنهایی ( وصیت ) می‌داند ولی با توجه ‌به این که قانون گذار قبول موصی له را رکن وصیت تلقی می‌کند لذا باید وصیت را عقد بدانیم.

1. 1. عدم امکان تصرف ورثه در موصی به، قبل از قبول موصی له، به دلیل حفظ حقوق احتمالی موصی له پس از قبول وصیت می‌باشد. لذا ورثه از تصرف در موصی به منع می‌گردند.

1. قائم مقامی ورثه موصی له در قبول و رد وصیت مورد انکار واقع شده است و استناد به آن به عنوان ” اصل موضوع” ارزش ندارد و نمی تواند مورد قبول واقع گردد.

با توجه به استدلالات قائلین بر ایقاعی یا عقد بودن وصیت تملیکی و با توجه ‌به این امر که وصیت از اعمال حقوقی خاص می‌باشد می توان ‌به این نتیجه رسید که ،اگر وصیت را ایقاع بدانیم با اصول حقوقی منطبق تر است و اصولاً عقد بودن آن با توجه به اصول و قواعد حقوقی سخت می‌باشد ،زیرا همان طور که طرفداران ایقاع بودن وصیت گفته اند، عرف ، انشاء وصیت را توسط موصی به انضمام قبول موصی له را وصیت می‌داند.

دکتر کاتوزیان که از طرفداران عقد دانستن ماهیت وصیت تملیکی است، این ایراد را بر عقد بودن ماهیت وصیت تملیکی محصور وارد می‌کنند بیان می دارند: “اگر اکنون در مقام قانون گذاریم بودیم ، منطقی می نمود از واقعیت های عرفی پیروی کنیم و وصیت را ایقاع شماریم ، آن گاه تملیک وصیت به موجب وصیت محقق می‌گردد و با قبول موصی له استقرار می یافت.”^[۱۶۱]

بند دوم : وصیت تملیکی غیر محصور

کلیه حقوق دانان و فقها که قبول را رکن وصیت می دانند در خصوص وصیت تملیکی غیر محصور اتفاق نظر دارند که قبول لازم نمی باشد. همان گونه که در ماده ۸۲۸ قانون مدنی بیان شده است ” هر گاه موصی له غیر محصور باشد مثل این که وصیت برای فقرا یا امور عام المنفعه قبول شرط نیست.”

پس بر طبق قانون مدنی و نظر مشهور حقوق دانان و فقها وصیّت تملیکی غیر محصور مسلماًً از ایقاعات محسوب می شود و تنها با اراده موصی واقع می‌گردد و اراده افراد دیگر در تحقق آن نقشی ندارد. پس اختلافی در خصوص این که این نوع وصیت را ایقاع بدانیم کمتر دیده شده است. اختلافی که در زمینه وصیت تملیکی مشاهده می شود مربوط به وصیت تملیکی غیر محصور می‌باشد که عده ای قائل بر تملیکی بودن آن و عده ای بر عهدی بودن آن نظر دارند.^[۱۶۲]

تعریف عملیاتی یادگیری در حد تسلط:

۱- تعیین هدف‌های آموزشی: مهم هدف‌های آموزشی خود را در قالب هدف‌های دقیق رفتاری تهیه می کند.

۲- تعیین رفتار ورودی و سنجش آغازین: معلم با تحلیل هدف ها: اطلاعات و مهارت‌های پیش نیاز ضرورت برای یادگیری آن را به صورت رفتارهای ورودی می‌نویسد بر تهیه سنجش آغازین یا ارزشیابی آغازین می‌پردازد.

۳- تعیین حد تسلط: ارزشیابی تکوینی و تراکمی در روش یادگیری در حد تسلط بر نوعی ملاک یا معیار عملکرد نیاز دارند که نشان دهد یادگیرندگان در یادگیری هدف‌های آموزشی به حد تسلط رسیده‌اند یا نه.

۴- تعیین واحدهای یادگیری: معلم محتوای درس را به یاداشتن ده از فصل‌ها یا بخش‌ها به واحدهای یادگیری عملکرد اهداف تعدادی هدف آموزشی هستند تقسیم می‌کند.

۵- اجرای آموزش یادگیری گروهی: معلم واحد‌های یادگیری را با داشتن دما از روش‌ها و فنون مختلف به کل افراد کلاس آموزش می‌دهد.

۶- اجرای ارزشیابی تکوینی و‌ آموزش اصلاحی: در هر واحد یادگیری پس از آموزش گروهی ارزشیابی تکوینی اول اجرا می‌شود، پس دانش‌آموزان که به ملاک تسلط نرسیده‌اند آموزش اصلاحی می بینند مجرد ارزشیابی تکوینی دوم اجرا می‌شود.

۷- اجرای ارزشیابی تراکمی و نمره گذاری: معلم بعد از پیاده کردن کامل طرح آموزشی با بهره گرفتن از یک آزمون پاسخ نهایی مجموعه یادگیری‌های دانش‌آموزان را ارزشیابی می‌کند تأمین کند چند نفر بر حد تسلط و نمره قبولی رسیده و چند نفر در تسلط‌ یابی شکست خورده و مردود شوند و تجربه نظر در آن ها می‌پردازد.

۸- تجدید نظر در طرح آموزشی: معلم پس از به دست آوردن نتایج ارزشیابی تکوینی اول و دوم و ارزشیابی نهائی به قضاوت در باره کیفیت آموزش گروهی، کیفیت آموزش اصلاحی و اثر بخشی طرح کلی آموزش.

پیشرفت تحصیلی:

تعریف مفهومی:

پیشرفت تحصیلی عبارت است از “مسئول نهایی فرایند یادگیری فعال که با کمک آموزش فعالیت‌های تربیتی انجام می‌گیرد.”(گیج و برلاینر، ۱۳۷۴؛ به نقل از مهدیان، ۱۳۸۵) همچنین، “سرعتی که دانش آموز در تکمیل پایه ها و درجات گوناگون دارد و بر حسب مقدار پیش افتادگی و سرعت یا عقب ماندگی وی اندازه گیری می شود.”(بیابانگرد ،۱۳۷۸ ،۵۴)

تعریف عملیاتی:

در این پژوهش منظور از پیشرفت تحصیلی بهبود نمرات مستمر، نمرات پایانی و انگیزه و علاقه دانش آموزان گروه آزمایش به مدرسه بوده است.

فصل دوم

مروری بر تحقیقات انجام شده

الگو چیست؟

الگو، معمولاً به نمونه کوچکی از یک شیء یا به مجموعه ای از اشیای بیشمار گفته می شود که ویژگی‌های مهم و اصلی آن شیء بزرگ یا اشیاء را داشته باشد. الگوی تدریس، چهارچوب ویژه ای است که عناصر مهم تدریس در درون آن قابل مطالعه است. انتخاب یک الگوی تدریس، بستگی به نوع آگاهی معلم از فلسفه و نگرشهای تعلیم و تربیت خواهد داشت.
تدریس یک فرایند است و فعالیتی است که در داخل یک الگو صورت می پذیرد، الگوهای تدریس متعددی توسط صاحب‌نظران معرفی شده اند که به مهمترین آن ها اشاره خواهیم کرد:

معرفی الگوهای تدریس:

از گذشته دور تا به امروز شاهد تلاش تمام تمدنها برای یافتن راه های خوب تدریس هستیم. بر اساس مطالعات انجام شده در دهد ۹۰ و اوایل قرن ۲۱ تمایل صاحب نظران الگوی تدریس، دال بر طبقه بندی کردن الگوهاست. بر اساس آخرین طبقه بندی الگوهای تدریس در چهار خانواده اصلی تقسیم بندی شده اند عبارتند از:

الف)خانواده الگوهای اجتماعی

ب)پردازش اطلاعات

ج)خانواده الگوهای انفرادی

د)سیستم های رفتاری

الگوهای تدریس در واقع الگوهای یادگیری اند و ما به عنوان معلم ها در حالی که به دانش آموزان خود اطلاعات می‌دهیم نحوه یادگیری درست را نیز به آن ها می آموزیم. نحوه تدریس اثر بسیار بر روی توانایی دانش آموزان دارد. معلمان موفق ارائه دهنده صرف اطلاعات نیستند بلکه آن ها داتش آموزان خود را به انجام تکالیف سالم اجتماعی وادار کرده به آن ها نحوه ی استفاده ی مؤثر از آن ها را یاد می‌دهند.الگوهای موفق می‌تواند به معلمان برای کاربرد معینی در تدریس کمک کرده و اثر بخشی و کارایی را افزایش دهد. اما ذکر این نکته ضروری است که تلفیق و به کارگیری ترکیبی آن ها نیز امکان پذیر است و این امر مستلزم خلاقیت، تجربه و مهارت علمی است.

الگوهای تدریس ابزار مهمی برای گشودن راه سازماندهی آموزش و پرورش در جهت استفاده از انواع هوش و افزایش یادگیری است. الگوهای تدریس مشارکتی رویکرد آموزشی مناسب برای استفاده از مسئله‌‌گشایی و تفکر و تحقیق با توجه به برنامه، اهداف و امکانات دراختیار می‌گذارد. الگوهای تدریس مشارکتی به لحاظ ساختاری زیرمجموعه خانواده الگوهای اجتماعی و برای آموزش همکاری است. در الگوهای تدریس مشارکتی دانش‌آموزان نقش اساسی برعهده دارند. معلم به عنوان راهنما و ‌هدایت کننده عمل می‌کند و وظیفه دارد شرایط یادگیری را فراهم نماید. الگوهای تدریس مشارکتی دانش‌آموزان را به گفتگو، جستجو، تفکر و آموزش یکدیگر فرا می‌خواند. الگوهای گوناگونی در یادگیری مشارکتی معرفی شده‌اند که الگوی جیگ‌ساو یکی از مهمترین آن ها تلقی می‌شود. در آن دانش‌آموزان به منظور دستیابی به یک هدف مشخص و برای اجرای کامل وظیفه محوله با یکدیگر همکاری می‌کنند. معمولا، دانش‌آموزان به تیم‌هایی برای مطالعه فصلی از یک کتاب درسی گروه‌بندی می‌شوند. آنگاه هر کدام از اعضای تیم قسمتی از فصل را مطالعه نموده و مسئول آموزش آن به سایر اعضای تیم خود می‌شوند. کلاس‌های جیگ‌ساو علاوه بر ایجاد امنیت، حس همکاری و صمیمیت و جو عاری از تقلب و رقابتهای خشونت‌بار و جلوگیری از جو عاطفی منفی و حس حسادت در دانش‌آموزان در محیط مدارس به انتقال علم ودانش با الگوی هدفمند و مناسب به دانش‌آموزان و گسترش مهارت‌های آنان کمک می‌کند.

الگوی تدریس جیگ ساو

یادگیری از طریق همیاری با تشکیل تیم های یادگیری میسر می شود . در یک تیم یادگیری همه اعضای تیم فکر می‌کنند ، تصمیم می گیرند و کار انجام می‌دهند و رهبری و مسئوولیت به عهده همه است . این طرح بردو فرضیه استوار است : اولین فرضیه این است که هر یک از شرکت کنندگان قسمت متفاوتی از موضوع درسی را که قرار است همه یاد بگیرند می‌خواند . دومین فرضیه اینکه هر فراگیر می‌تواند به اعضای تیمش درس بدهد. زمانی که فراگیران می فهمند که کار آیی تیم مستلزم آن است که هر فرد یک بخش از موضوع را فرا بگیرد و سپس به دیگران درس بدهد ( برانگیخته می شود که با مطالعه بخش خود ، به تیم خود کمک کند و به کسب شایستگی می‌رسد ) در این روش وقتی همه ی اعضا کار خویش را انجام دادند کل درس آموزش داده می شود .

مراحل طرح تدریس جیگ ساو

• • ۱- آمادگی فردی

• • ۲- کار تیمی

• • ۳-آزمون

• • ۴- نقد و بررسی

• • ۵- جمع بندی

• • در این طرح هر فراگیر می‌تواند به اعضای تیم آموزش بدهد ،‌بنابرین‏ هر عضو هم به عنوان معلم و هم به عنوان شاگرد عمل می‌کند .

• در اجرای این طرح همیاری بین اعضای تیم کلید موفقیت است ، هیچ کس نمی تواند در کلاس درس خاموش باشد.

مراحل تدریس جیگ ساو

۱- آمادگی فردی

جدول ۴- ۱۶: خروجی آزمون فریدمن جهت سنجش رتبه های میانگین گرایشات موضوعی منابع ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب کشور ۷۹

جدول ۴-۱۷: توزیع فراوانی ودرصدبرخوردارای ودارابودن بودجه اختصاصی ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب کشور. ۸۰

جدول ۴-۱۸: توزیع فراوانی ودرصدکفایت بودجه اختصاصی ‌در کتابخانه‌های نهادرهبری دانشگاه‌های غرب کشور. ۸۱

جدول ۴-۱۹ : آزمون تی – استیودنت تک نمونه‌ای نتایج به دست آمده ازنظرات، درباب کفایت بودجه اختصاصی ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب کشور. ۸۱

جدول ۴-۲۰: توزیع فراوانی ودرصدتمایل به همکاری درجهت مرتفع نمودن ‌و اختصاص منابع مالی درایجادطرح‌های همکاری بین کتابخانه‌ای ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری . ۸۲

جدول ۴-۲۱ : آزمون تی – استیودنت تک نمونه‌ای نتایج به دست آمده ازنظرات،تمایل به همکاری درجهت مرتفع نمودن ‌و اختصاص منابع مالی درایجادطرح‌های همکاری بین کتابخانه‌ای ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری ۸۲

جدول ۴-۲۲: توزیع فراوانی ودرصدمیزان شناخت طرح‌های همکاری بین کتابخانه‌ای توسط کارمندان کتابخانه‌های نهاد رهبری ۸۳

جدول ۴-۲۳ : آزمون تی – استیودنت تک نمونه ای نتایج به دست آمده ازنظرات، درباب میزان شناخت طرح‌های همکاری بین کتابخانه ای توسط کارمندان کتابخانه‌های نهاد رهبری .. ۸۳

جدول ۴-۲۴: توزیع فراوانی ودرصدمیزان تاثیرامانت بین کتابخانه‌ای ‌در تامین نیازهای اطلاعاتی کاربران ازنظرکارمندان کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۸۴

جدول ۴-۲۵ : آزمون تی – استیودنت تک نمونه ای نتایج به دست آمده ازمیزان تاثیرامانت بین کتابخانه‌ای ‌در تامین نیازهای اطلاعاتی کاربران ازنظرکارمندان کتابخانه‌های نهادرهبری غرب کشور ۸۵

جدول ۴-۲۶: توزیع فراوانی ودرصدمیزان آمادگی برای اجرایی شدن طرح همکاری بین کتابخانه‌های نهاد رهبری درغرب کشور ۸۵

ادامه‌ فهرست جداول

عنوان شماره صفحه

جدول ۴-۲۷ : آزمون تی – استیودنت تک نمونه‌ای نتایج به دست آمده ازمیزان آمادگی برای اجرایی شدن طرح همکاری بین کتابخانه‌های نهاد رهبری درغرب کشور ۸۶

جدول ۴-۲۸: توزیع فراوانی ودرصدمیزان آمادگی برای پیوستن به کنسرسیوم های اشتراک منابع ‌در کتابخانه‌های نهادرهبری درغرب کشور ۸۶

جدول ۴-۲۹ : آزمون تی – استیودنت تک نمونه ای نتایج به دست آمده ازمیزان آمادگی برای پیوستن به کنسرسیومهای اشتراک منابع ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۸۷

جدول ۴-۳۰: توزیع فراوانی ودرصدمیزان پذیرش شرایط ایجاد طرحهای همکاری بین کتابخانه ای درچارچوب قوانین ومقررات ‌از طرف‌ کارمندان کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۸۷

جدول ۴-۳۱ : آزمون تی – استیودنت تک نمونه ای نتایج به دست آمده ازمیزان پذیرش شرایط ایجاد طرح‌های همکاری بین کتابخانه ای درچارچوب قوانین ومقررات ‌از طرف‌ کارمندان کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۸۸

جدول ۴-۳۲: توزیع فراوانی ودرصداولویت‌ها درطرح‌های همکاری بین کتابخانه‌ای کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۸۸

جدول ۴-۳۳: خروجی آزمون فریدمن جهت سنجش اولویت‌ها درطرح‌های همکاری بین کتابخانه‌ای کتابخانه‌های نهادرهبری غرب کشور ۸۹

جدول ۴-۳۴: توزیع فراوانی ودرصدمیزان تعداد دستگاه کامپیوترموجود ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۸۹

جدول ۴-۳۵: توزیع فراوانی ودرصدمیزان استفاده ازنرم افزارکتابخانه‌ای ‌در کتابخانه های نهاد رهبری غرب کشور ۹۰

جدول ۴-۳۶: توزیع فراوانی ودرصدامکانات دسترسی اعضاء به کتابخانه ومنابع آن ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۹۰

جدول ۴-۳۷: توزیع فراوانی ودرصدموجودیت منابع الکترونیکی (E- books )‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۹۱

جدول ۴-۳۸: آزمون تی – استیودنت تک نمونه‌ای نتایج به دست آمده ازموجودیت منابع الکترونیکی (E- books )‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری غرب کشور ۹۱

ادامه‌ فهرست جداول

عنوان شماره صفحه

جدول ۴-۳۹: توزیع فراوانی ودرصد برخورداربودن کتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب کشور از امکانات وتجهیزات جانبی برای کتابخانه ۹۲

جدول ۴-۴۰: توزیع فراوانی ودرصد بهره مند بودن کتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب کشورازمواردفناوری اطلاعاتی برای به اشتراک گذاری منابع کتابخانه ۹۲

جدول ۴-۴۱: توزیع فراوانی ودرصدارزیابی ‌از امکانات وتجهیزات موجود ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری برای پیاده سازی طرح‌های همکاری مناسب ۹۳

جدول ۴-۴۲: آزمون تی – استیودنت تک نمونه‌ای نتایج به دست آمده ‌از امکانات وتجهیزات موجود ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری برای پیاده سازی طرح‌های همکاری مناسب ۹۳

جدول ۴-۴۳: توزیع فراوانی ودرصدایجادهماهنگی درهمکاری بین کتابخانه‌ای ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب کشور ۹۴

جدول ۴- ۴۴:خروجی آزمون فریدمن جهت ایجادهماهنگی درهمکاری بین کتابخانه‌ای ‌در کتابخانه‌های نهادرهبری دانشگاه‌های غرب کشور ۹۵

جدول ۴-۴۵: توزیع فراوانی ودرصدجهت برقراری همکاری مؤثربین کتابخانه‌هادرکتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب ‌کشور که کدام یک از شرایط واقدامات تأمین شود ۹۵

جدول ۴- ۴۶:خروجی آزمون فریدمن جهت برقراری همکاری مؤثربین کتابخانه‌هادرکتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب ‌کشور که یکی ازشرایط واقدامات تأمین شود ۹۶

جدول ۴-۴۷: توزیع فراوانی ودرصدنقش انجمن‌های حرفه‌ای درتوسعه همکاری بین کتابخانه‌ای، کتابخانه‌های نهادرهبری دانشگاه‌های غرب کشور ۹۷

جدول ۴-۴۸: آزمون تی – استیودنت تک نمونه ای نتایج به دست آمده ‌از نقش انجمن‌های حرفه‌ای درتوسعه همکاری بین کتابخانه‌ای، کتابخانه‌های نهادرهبری دانشگاه‌های غرب کشور ۹۷

جدول ۴-۴۹: توزیع فراوانی ودرصدمواردمهم دراستفاده مشترک ازمنابع ‌در کتابخانه‌های نهادرهبری دانشگاه‌های غرب کشور ۹۸

جدول ۴- ۵۰: خروجی آزمون فریدمن جهت مواردمهم دراستفاده مشترک ازمنابع ‌در کتابخانه‌های نهادرهبری دانشگاه‌های غرب کشور ۹۹

جدول ۴-۵۱: توزیع فراوانی ودرصدمواردپراهمیت درموردفهرست نویسی تعاونی ‌در کتابخانه‌های نهاد رهبری دانشگاه‌های غرب کشور ۹۹

جدول ۴-۱: توزیع فراوانی ودرصدتعدادکارمندان کتابخانه‌های مورد بررسی ‌و جنسیت آن ها ۶۷

جدول ۴-۲ توزیع فراوانی ودرصدنوع دانشگاه‌های مورد بررسی به لحاظ کتابخانه‌های نهاد رهبری درغرب کشور ۶۸

جدول ۴-۳: توزیع فراوانی ودرصد سال تأسيس دانشگاه‌های مورد بررسی به لحاظ کتابخانه‌های نهاد رهبری درغرب کشور ۶۹

جدول ۴-۴: توزیع فراوانی ودرصدتعداداعضاءکتابخانه‌های نهادرهبری دردانشگاه‌های غرب کشور ۷۰

جدول ۴-۵: توزیع فراوانی ودرصدرشته تحصیلی مسئولین کتابخانه‌های نهاد رهبری دردانشگاه‌های غرب کشور ۷۱

جدول ۴-۶: توزیع فراوانی ودرصدسطح تحصیلاتی مسئولین کتابخانه‌های نهاد رهبری دردانشگاه‌های غرب کشور ۷۲

جدول ۴-۷: توزیع فراوانی ودرصدشیوه انتخاب منابع واطلاعات توسط کتابخانه‌های نهاد رهبری دردانشگاههای غرب کشور. ۷۳

جدول ۴-۸: توزیع فراوانی ودرصدشیوه تهیه وخریدمنابع توسط کتابخانه‌های نهاد رهبری دردانشگاه‌های غرب کشور ۷۴